Nhật Bản và Australia sẵn sàng ký hiệp ước quốc phòng mang tính bước ngoặt chống ảnh hưởng TQ

SCMP
(ĐTTCO) - Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga và người đồng cấp Úc, Scott Morrison, có thể đồng ý một hiệp ước quốc phòng lịch sử vào 17-11, nhằm gắn kết chặt chẽ hai đồng minh quan trọng của Hoa Kỳ ở châu Á để chống lại ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc trong khu vực.

 Cựu Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe, Tổng thống Mỹ Donald Trump và cựu Thủ tướng Australia Malcolm Turnbull tham dự cuộc họp ba bên trong lễ khai mạc Hội nghị cấp cao Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) lần thứ 31 (năm 2017).  Ảnh: JIM WATSON/AFP/Gett

Cựu Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe, Tổng thống Mỹ Donald Trump và cựu Thủ tướng Australia Malcolm Turnbull tham dự cuộc họp ba bên trong lễ khai mạc Hội nghị cấp cao Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) lần thứ 31 (năm 2017). Ảnh: JIM WATSON/AFP/Gett

Ông Morrison đến Nhật Bản vào 17-11, nơi các chuyên gia an ninh mong đợi ông sẽ ký kết Thỏa thuận tiếp cận qua lại (RAA) với Thủ tướng Suga để thiết lập khuôn khổ pháp lý cho quân đội của nhau đến thăm để đào tạo và tiến hành các hoạt động quân sự chung.

“Sẽ có điều gì đó cần thông báo từ cuộc họp”, một quan chức Bộ Ngoại giao Nhật Bản nói trong một cuộc họp báo mà không nêu chi tiết.

Một hiệp ước, đã mất sáu năm để đàm phán và sẽ cần được các nhà lập pháp phê chuẩn, sẽ là hiệp định đầu tiên như vậy đối với Nhật Bản kể từ khi nước này ký hiệp định về tình trạng lực lượng vào năm 1960 cho phép Hoa Kỳ đặt căn cứ tàu chiến, máy bay chiến đấu và hàng nghìn binh lính ở trong và xung quanh Nhật Bản như một phần của liên minh quân sự mà Washington mô tả là nền tảng của an ninh khu vực.

Trong cuộc gọi với ông Suga hôm 12-11, Tổng thống đắc cử Joe Biden cho biết chính quyền sắp tới của ông cam kết duy trì mối quan hệ đối tác chặt chẽ đó.

Tokyo và Canberra đang tìm kiếm mối quan hệ chặt chẽ hơn xuất hiện khi họ lo lắng về hoạt động của Trung Quốc trong khu vực, bao gồm quân sự hóa ở Biển Đông, các cuộc diễn tập xung quanh các đảo tranh chấp ở Biển Hoa Đông và sự gia tăng của Bắc Kinh đối với các quốc đảo Thái Bình Dương ở xa hơn về phía đông.

Grant Newsham, một nhà nghiên cứu tại Diễn đàn Nghiên cứu Chiến lược Nhật Bản cho biết: “Sẽ rất hữu ích cho các quốc gia khác khi đóng vai trò tích cực hơn trong các hoạt động và hoạt động quân sự trong khu vực, đặc biệt là khi Mỹ đang phát triển quá mức.”

Để chống lại Trung Quốc, tháng trước ông Suga đã đến thăm Việt Nam và Indonesia để củng cố mối quan hệ với các đồng minh quan trọng của Đông Nam Á. Sau đó là một cuộc họp tại Tokyo của các bộ trưởng ngoại giao từ “Bộ tứ kim cương”, gồm Nhật Bản, Úc, Hoa Kỳ và Ấn Độ.

Trung Quốc, khẳng định ý định của họ ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương là hòa bình, đã mô tả Quad như một "NATO mini" nhằm mục đích kiềm chế nó.

Trong khi Nhật Bản coi Ấn Độ là do dự hơn trong việc làm sâu sắc hơn mối quan hệ, họ đã thúc đẩy hợp tác quốc phòng nhiều hơn với Australia kể từ tuyên bố chung về hợp tác năm 2007.

Năm 2013, Nhật Bản và Australia cũng đồng ý chia sẻ nguồn cung cấp quân sự, được mở rộng vào năm 2017 để bao gồm cả bom, đạn.

Mặc dù Nhật Bản đã từ bỏ quyền tiến hành chiến tranh sau Thế chiến II, nhưng Lực lượng Phòng vệ của nước này là một trong những quân đội lớn nhất và hiện đại nhất châu Á, với máy bay chiến đấu tàng hình, tàu sân bay trực thăng, tàu ngầm và các đơn vị đổ bộ được thành lập gần đây mà Tập đoàn Thủy quân lục chiến Mỹ đã giúp huấn luyện. Australia cũng là một cường quốc quân sự quan trọng trong khu vực, với lực lượng đổ bộ do tàu sân bay đảm nhiệm mà nước này có thể cử đi thực hiện các nhiệm vụ ở nước ngoài.

Trong khi đó, Bộ trưởng Ngoại giao Toshimitsu Motegi hôm 16-11 cho biết Nhật Bản sẽ thúc giục ông Joe Biden tập trung vào các vấn đề đối ngoại cũng như đối nội, bao gồm duy trì trật tự trong khu vực.

Ông nói trong cuộc họp báo tại Câu lạc bộ Báo chí Quốc gia Nhật Bản: “Nhật Bản có một thách thức lớn [trong việc đảm bảo rằng] Hoa Kỳ vẫn cam kết giữ trật tự trong khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, biến đổi khí hậu, an ninh và các vấn đề toàn cầu khác.”

“Nhật Bản cần kiên quyết ngăn chặn các nỗ lực đơn phương của Trung Quốc nhằm thay đổi hiện trạng ở các vùng biển phía Đông và Nam Trung Quốc bằng vũ lực.”

Nhã Trúc

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hồ sơ

Kinh tế hậu Covid: Bài học từ Nhật Bản

(ĐTTCO) - Khi các nền kinh tế trên thế giới vật lộn để phục hồi sau tác động của đại dịch Covid-19: tăng trưởng thấp và lãi suất cực thấp. Vậy bài học nào có thể rút ra từ Nhật Bản, đất nước từng chiến đấu với những xu hướng này trong hàng thập niên?

Nhân vật

Brian Hannasch: Tham vọng nhà bán lẻ lớn nhất

(ĐTTCO) - Từ 11 cửa hàng tiện lợi tại Canada, chỉ sau 10 năm, Tập đoàn Alimentation Couche-Tard sở hữu chuỗi cửa hàng tiện lợi của Circle K đã có 15.000 cửa hàng trên khắp Canada, Mỹ, châu Âu, México, Nhật Bản, Trung Quốc… Có được thành công này là nhờ CEO Brian Hannasch với chiến lược M&A và chia sẻ nhượng quyền thương hiệu.