Mỹ đang cố đẩy Trung Quốc khỏi cuộc chơi toàn cầu

(ĐTTCO) – Lệnh cấm mới của Bộ Thương mại Mỹ về khả năng tiếp cận bí quyết công nghệ Mỹ đã khởi đầu một giai đoạn tách biệt mới giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, trong khi thiết lập chiến lược Trung Quốc của Tổng thống Donald Trump trong bối cảnh bầu cử đến gần.

Những lời hùng biện của Donald Trump đối với Trung Quốc đã gia tăng tính công kích khi Hoa Kỳ đối phó với sự bùng phát của coronavirus ngày càng tồi tệ. © Reuters

Những lời hùng biện của Donald Trump đối với Trung Quốc đã gia tăng tính công kích khi Hoa Kỳ đối phó với sự bùng phát của coronavirus ngày càng tồi tệ. © Reuters

Những chỉ trích của ông Trump với Bắc Kinh ngày càng cứng rắn trong những tuần gần đây, khi dịch Covid-19 trở nên tồi tệ ở Mỹ, nhưng quy định mới của Bộ Thương mại (công bố hôm thứ Sáu 15-5) là biện pháp kinh tế lớn đầu tiên của chính quyền chống lại Trung Quốc, sau khi hai nước đạt thỏa thuận thương mại giai đoạn đầu hồi tháng 1.

Phát pháo mạnh

Những quy định mới sẽ ngăn các công ty công nghệ toàn cầu bán chip được sản xuất bằng thiết bị của Mỹ, hoặc dựa trên các thiết kế phần mềm và công nghệ Mỹ cho Huawei.

Các công ty có thể xin giấy phép để tiếp tục cung cấp sản phẩm cho Huawei, nhưng các yêu cầu này có thể bị từ chối. Các quy tắc mới sẽ có thời gian xem xét trong 120 ngày. Sau đó, bất kỳ con chip nào phân phối cho Huawei hoặc các chi nhánh của Huawei phải có giấy phép từ Mỹ.

Động thái này rủi ro tạo ra một trò chơi nguy hiểm, khi Trung Quốc có thể sẽ đáp trả, theo Nikkei.

"Dựa trên những gì tôi biết, nếu Mỹ chặn nguồn cung công nghệ chính cho Huawei, Trung Quốc sẽ kích hoạt 'danh sách thực thể không đáng tin cậy', hạn chế hoặc điều tra các công ty Mỹ như Qualcomm, Cisco và Apple và đình chỉ việc mua máy bay Boeing", Hu Xijin, Tổng biên tập Thời báo Toàn cầu trực thuộc Đảng Cộng sản Trung Quốc, đã tuyên bố như vậy hôm thứ Sáu 15-5.

Việc ăn miếng trả miếng như vậy sẽ tác động mạnh đến Boeing. Nhà sản xuất máy bay đã gặp rắc rối với việc cho nằm đất dòng 737 MAX sau hai vụ tai nạn năm ngoái đã giết chết 346 người và sự sụt giảm nghiêm trọng trong việc di chuyển bằng đường hàng không trong đại dịch. Tháng trước, Boeing cho biết họ đã cắt giảm 16.000 việc làm, tương đương 10% lực lượng lao động. Chỉ riêng Trung Quốc đã chiếm 13,6% tổng doanh thu của nhà sản xuất máy bay trong năm 2018.

Qualcomm, công ty đang đặt cược vào sự phát triển của mình trong việc thương mại hóa công nghệ không dây thế hệ thứ năm, đặc biệt là ở Trung Quốc, cũng đang nghiên cứu phục hồi nhu cầu ở đó để xoay quanh mức giảm lợi nhuận 29% trong quý đầu tiên, chủ yếu là do sự sụt giảm vì coronavirus tại Trung Quốc.

Đối với Apple, khu vực Trung Quốc Đại lục, không bao gồm Hồng Kông và Đài Loan, chiếm hơn 16% tổng doanh thu, theo báo cáo thu nhập mới nhất của công ty.

Boeing, Apple và Qualcomm cùng nhau mất 14 tỷ đô la giá trị thị trường vào thứ Sáu do lo ngại trả đũa của Trung Quốc.

Sau khi Mỹ có ý định tăng gấp đôi lệnh cấm Huawei đã được biết đến vào tháng 3, Chủ tịch luân phiên của Huawei, Eric Xu nói rằng ông không nghĩ rằng "chính phủ Trung Quốc sẽ ngồi và xem Huawei bị tàn sát" và cảnh báo về việc chia rẽ nếu Washington tiến lên như vậy. di chuyển.

Tự bắn vào chân mình

Nhưng Trung Quốc có thể "tự bắn vào chân mình bằng cách trả đũa các công ty Mỹ", Wendy Cutler, cựu đàm phán viên thương mại Mỹ và Phó Chủ tịch tại Viện Chính sách Xã hội Châu Á có trụ sở tại New York, nói.

Nhắm mục tiêu như vậy "có thể dẫn đến việc đẩy các công ty Mỹ rút ra khỏi Trung Quốc vào thời điểm cần có họ để góp phần phục hồi kinh tế của Trung Quốc", Cutler nói.

Một cuộc xung đột ăn miếng trả miếng dọc theo các tuyến này cũng có thể gây tốn kém cho Mỹ, nơi nền kinh tế suy giảm 4,8% hàng năm trong quý đầu tiên. Hơn 36 triệu người Mỹ đã nộp đơn xin trợ cấp thất nghiệp kể từ khi các biện pháp phong tỏa vì coronavirus bắt đầu.

Tuy nhiên, những cơn gió chính trị ở Washington đang thổi theo hướng phân tách nhanh, với các nhà lập pháp diều hâu kêu gọi các biện pháp từ trừng phạt kinh tế đến cắt giảm thị thực.

"Bằng chứng cho thấy Donald Trump quan tâm nhất đến triển vọng bầu cử của chính mình và thứ hai là về thương mại", Daniel Russel, một chuyên gia chính sách khác tại Viện Chính sách Xã hội Châu Á, từng làm cố vấn châu Á trong chính quyền Obama, nói.

"Ông đã kìm hãm những người diều hâu Trung Quốc trong chính quyền và nắm giữ các biện pháp cứng rắn từ Bộ Thương mại, hoặc Bộ Ngoại giao" khi cố gắng đàm phán một thỏa thuận với Bắc Kinh, nhưng "khi ông thấy có lợi về mặt chính trị, ông đã tìm cách tiến hành", Russel nói.

Trước sự bùng nổ của COVID-19, bắt đầu ở Trung Quốc và đã giết chết gần 90.000 người ở Mỹ, sự thù địch đã tăng lên giữa hai quốc gia, với mỗi bên thúc đẩy những thuyết riêng về đại dịch để chỉ trích bên kia.

Bắc Kinh đã khoe khoang sự vượt trội về mô hình của mình trong việc ngăn chặn dịch bệnh, chỉ ra số người chết ở Mỹ cao, và đưa ra một lý thuyết không có căn cứ rằng virus được quân đội Mỹ mang đến Trung Quốc.

Đáp lại, Chính quyền Trump cáo buộc Bắc Kinh che đậy và thông đồng với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và tuyên bố không có bằng chứng rằng virus mới này đã bị rò rỉ từ một phòng thí nghiệm ở Vũ Hán, Trung Quốc. Một báo cáo tình báo của Mỹ cũng kết luận rằng ban đầu Trung Quốc đã hạ thấp mức độ nghiêm trọng của vụ dịch để tích trữ vật tư y tế.

Hôm thứ Năm 14-5, Tổng thống Trump đã đe dọa rõ ràng mối quan hệ với Bắc Kinh, nói rằng Mỹ có thể "cắt đứt toàn bộ mối quan hệ" với Trung Quốc nếu muốn.

"Nhưng đối với Mỹ và Trung Quốc, tiếng sủa của họ có xu hướng tồi tệ hơn nhiều so với vết cắn thực sự của họ và đó là vì sự hòa nhập này không thể chỉ diễn ra trong một đêm", ông Todd Mariano, giám đốc công ty tư vấn rủi ro chính trị của Eurasia Group cho biết.

"Trung Quốc là một vấn đề nêm tốt cho Trump chống lại Biden, bởi vì đảng Cộng hòa sẽ rất cố gắng vẽ hình ảnh Biden mềm mỏng với Trung Quốc, và đảng Dân chủ cũng sẽ cố gắng đáp lại sự ủng hộ", Mariano nói.

Vĩnh Cẩm

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hồ sơ

Thái Lan tương lai mờ mịt

(ĐTTCO) -Dự báo mới nhất của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ước tính 90% quốc gia trên thế giới tăng trưởng âm trong năm nay do ảnh hưởng đại dịch Covid-19. Từ số này, ĐTTC giới thiệu tình hình kinh tế ở một số nước điển hình, và cách các quốc gia đó ứng phó với suy thoái.

Nhân vật