Khủng hoảng hạt nhân tại Fukushima

Đối phó “tẩy chay”

Nhiều chuyên gia cho rằng đất nước mặt trời mọc sẽ dễ dàng chống chọi và phát triển mạnh trở lại nếu chỉ bị ảnh hưởng bởi động đất và sóng thần. Tuy nhiên khủng hoảng hạt nhân tại nhà máy điện nguyên tử Fukushima khiến không ai có thể lường trước tầm mức tác động của nó sẽ dừng lại ở đâu.

Sợ hàng Nhật

Trong thời gian dài, hàng hóa “made in Japan” được cả thế giới yêu thích. Nhưng khi nổ ra cuộc khủng hoảng hạt nhân tại Fukushima, hàng xuất xứ từ Nhật Bản, cả lương thực, thực phẩm và các sản phẩm công nghệ cao, bị người tiêu dùng toàn cầu ruồng bỏ do lo sợ nhiễm phóng xạ. Cách nay 4 tháng, nền kinh tế bắt đầu khởi sắc sau 2 thập niên tăng trưởng ì ạch.

Đối phó “tẩy chay” ảnh 1
Hãng hàng hải Đức Hapag-Lloyd ngưng mọi dịch vụ đến các cảng ở vịnh Tokyo vì sợ nhiễm phóng xạ.

Nhưng khi trận siêu động đất kèm thảm họa sóng thần và khủng hoảng hạt nhân ở Fukushima ngày 11-3, những hy vọng vừa nhen nhóm đã bị dập tắt. Các doanh nghiệp từ Sony đến Toyota đều phải hủy chiến dịch quảng cáo để tập trung khắc phục thiệt hại. Ngoài ra, một vấn đề cũng không kém phần nan giải là thuyết phục người tiêu dùng toàn cầu tin các sản phẩm của Nhật Bản không bị nhiễm phóng xạ.

Dù các nhà sản xuất Nhật Bản đang đàm phán với châu Âu về việc xuất khẩu rau bina, sữa và nước uống đóng chai nhưng vẫn còn những dấu hỏi đối với mặt hàng điện thoại, máy vi tính và xe hơi liệu có bị nhiễm phóng xạ. Với ban lãnh đạo hãng sản xuất xe hơi Honda trụ sở tại Tokyo, những câu hỏi như vậy còn khá lạ lẫm. Theo người phát ngôn Akemi Ando của Honda, vì Chính phủ Nhật Bản thông báo mức phóng xạ hiện tại còn “rất thấp”, nên Honda chưa có kế hoạch truyền thông về nhiễm phóng xạ đối với ô tô.

Tàu không cập bến

Cuộc khủng hoảng hạt nhân lan rộng khiến nhiều công ty hàng hải từ chối cập bến Nhật Bản do lo ngại phóng xạ. Diễn biến này có thể làm đứt gãy mạng lưới phân phối toàn cầu và ảnh hưởng đến quá trình hồi phục của đất nước mặt trời mọc. Hãng vận tải container Đức Hapag-Lloyd đã ngưng mọi dịch vụ đến các cảng Yokohama và Tokyo - 2 cảng chính ở vịnh Tokyo - do lo ngại phóng xạ nhiễm vào các con tàu và thủy thủ đoàn.

Các hãng vận tải biển khác dù chưa cắt dịch vụ đến vịnh Tokyo nhưng đều đã thiết lập vùng “không lai vãng” quanh các nhà máy hạt nhân ở Fukushima. APL, một chi nhánh Hãng hàng hải Neptune Orient Lines (Singapore), đã lập vùng không lai vãng cách nhà máy Fukushima 200 hải lý (370km). Hãng hàng hải Hồng Công Orient Overseas Container Line dù tiếp tục hoạt động ở các cảng Tokyo, Yokohama và Nagoya, nhưng “theo dõi sát sao” diễn biến phóng xạ.

Hiện tại, mức phóng xạ iodine-131 trong nước biển gần nhà máy hạt nhân ở Fukushima vượt 4.385 lần mức cho phép, mức cao nhất từ trước đến nay. Dù các nhà chức trách khẳng định thủy triều làm phóng xạ phân tán nên không gây nguy hiểm cho sức khỏe con người và iodine giảm nồng độ rất nhanh trong điều kiện bình thường, nhưng các cơ quan quản lý cảng biển vẫn lo ngại. Cách đây 1 tuần, lãnh đạo cảng Xiamen ở Trung Quốc từ chối cập bến một tàu Nhật Bản bởi con tàu đó đã đi ngang vùng biển cách nhà máy Fukushima 67 hải lý (124km).

“Nếu thêm nhiều hãng vận tải cấm tàu cập bến các cảng Tokyo và Yokohama, dịch vụ hậu cần toàn cầu sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng và công cuộc tái thiết Nhật Bản sẽ vô cùng khó khăn. Hơn 1/3 số lượng vận chuyển container của Nhật Bản vào ra tại 2 cảng này. Dù các con tàu có thể chuyển về cảng miền Nam, như Kobe, nhưng các cảng tại miền Nam không đủ sức chứa lượng tàu quá lớn” - Rajiv Biswas, kinh tế trưởng khu vực châu Á-Thái Bình Dương của IHS Global Insight, cho biết.

Vận tải biển đóng vai trò tối quan trọng trong mậu dịch toàn cầu. Những hàng hóa kích thước nhỏ giá trị cao như linh kiện điện tử có thể vận chuyển bằng đường không, nhưng sản phẩm cồng kềnh như xe hơi hay máy móc hạng nặng buộc phải đi bằng đường biển.

Vinh Trang (Tổng hợp)

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hồ sơ

Nhân vật

Tân Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga - Thấy vậy mà không phải vậy

(ĐTTCO) - Khác với các ứng cử viên cùng chặng đua, tân Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga là con trai của một nông dân trồng dâu tây, người từng bị xem là “một nhà lãnh đạo không có nhiều hứa hẹn” từ các phương tiện truyền thông quốc tế, Tiến sĩ Lim Tai Wei từ Viện Đông Á nói.