Covid-19 ảnh hưởng thế nào đến triển vọng kinh tế Anh hậu Brexit?

(ĐTTCO) - Sau khi rời khỏi EU vào cuối tháng 3-2019, Anh đang có những nỗ lực trong giai đoạn chuyển tiếp để vẽ nên một bức tranh kinh tế ổn định hơn cho năm 2020. Thế nhưng đại dịch covid-19 đã có những tác động đến các doanh nghiệp Anh trong thời gian phục hồi hậu Brexit và những con số cho thấy ảnh hưởng của Covid-19 còn tệ hơn cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008.

Covid-19 ảnh hưởng thế nào đến triển vọng kinh tế Anh hậu Brexit?

Những dấu hiệu phản ánh sự tuột dốc của nền kinh tế

Thị trường tài chính toàn cầu đã tăng trong tháng qua trong bối cảnh hy vọng về một loại vắc-xin và có thể ngăn chặn được sự sụp đổ kinh tế từ Covid-19. Một số nhà phân tích cảnh báo rằng các thị trường không thể phản ánh quy mô của suy thoái kinh tế quốc tế và rủi ro rằng không có vắc-xin cũng được tìm thấy.

Tuy nhiên, các khảo sát về hoạt động kinh doanh cho thấy nền kinh tế thế giới tiếp tục thu hẹp với tốc độ kỷ lục trong tháng này, mặc dù với tốc độ chậm hơn so với tháng 4 khi hầu hết lệnh phong tỏa của các quốc gia lớn cũng trở nên khó khăn hơn. Sau khi áp dụng các biện pháp kiểm soát chặt chẽ đối với đời sống kinh doanh và xã hội muộn hơn các quốc gia châu Âu khác, nền kinh tế của Anh có vẻ kém hơn nhiều quốc gia giàu có khác.

Trung Quốc, quốc gia đầu tiên bị Covid-19 tấn công, đang dần hồi phục khi các biện pháp phong tỏa được dỡ bỏ. Tại Anh, chỉ số quản lý mua hàng (PMI) được tổng hợp từ các khảo sát kinh doanh của IHS Markit và Viện mua sắm và cung ứng (the Chartered Institute of Procurement and Supply) đã tăng lên 28,9 trong tháng 5 từ mức thấp kỷ lục 13,8 trong tháng 4. Tuy nhiên, con số đó vẫn còn thấp hơn nhiều so với mốc 50,0, ngăn cách tăng trưởng kinh tế với sự co lại.

Những bước đầu tiên tiến vào suy thoái

Số liệu chính thức cho thấy chỉ 9 ngày bị phong tỏa đã khiến tổng sản phẩm quốc nội (GDP), thước đo rộng nhất của nền kinh tế, giảm 5,8% trong tháng 3 và giảm 2% trong 3 tháng đầu năm. Hoạt động đã giảm trên toàn hội đồng, với sự sụt giảm trong 1 tháng nhiều thương đương với 18 tháng bị gây ra bởi cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008. Các nhà kinh tế coi 2 quý liên tiếp thu hẹp GDP là định nghĩa kỹ thuật của suy thoái. Hầu hết dự báo một sự suy giảm hàng quý thứ hai trong ba tháng tính đến tháng 6, đưa ra thang đo hạn chế đối với đời sống kinh doanh và xã hội, với Ngân hàng Anh đang giảm mạnh 25%.

Với những người bị giới hạn trong nhà và phần lớn đường phố bị phong tỏa, các số liệu chính thức cho thấy doanh số bán lẻ giảm 5,2% trong tháng 3, số liệu này đã bị giảm xuống bởi một sự sụt giảm 18,1% trong tháng 4 - tròn 1 tháng nhu cầu tiêu dùng bị khóa. Thủ tướng Boris Johnson đang cố gắng khởi động lại lĩnh vực bán lẻ từ đầu tháng 6, cho phép các cửa hàng không thiết yếu mở cửa trở lại. Nhưng với tình trạng mất việc làm gia tăng và rủi ro sức khỏe liên tục từ Covid-19, các nhà phân tích không mong đợi doanh số sẽ tăng mạnh.

Số người đòi trợ cấp thất nghiệp đã tăng gần 70% trong tháng 4, mức cao nhất kể từ khi hồ sơ bắt đầu, lên tới 2,1 triệu người mất việc trong trường hợp khẩn cấp về sức khỏe. Các chuyên gia cho biết mức tăng đáng kể sẽ cao hơn nhiều nếu không có kế hoạch nghỉ phép của chính phủ. Khoảng 1/3 lực lượng lao động Anh đang nhận trợ cấp lương từ Kho bạc với chi phí gần 22 tỷ bảng, với 8.4 triệu việc làm được bảo vệ và 2,3 triệu người tự làm chủ yêu cầu hỗ trợ.

Lạm phát ở Anh đã giảm xuống 0,8% trong tháng 4, mức thấp nhất trong 4 năm, do giá dầu toàn cầu sụp đổ khiến chi phí xăng dầu sụt giảm. Nhu cầu về dầu thô giảm dần khi nền kinh tế toàn cầu rơi vào suy thoái - cũng như cuộc chiến giá cả giữa Ả Rập Saudi và Nga - đã khiến giá dầu lao dốc trong những tháng gần đây. Các nhóm người tiêu dùng đã cảnh báo rằng giá của một số sản phẩm có nhu cầu cao đã tăng trong thời gian phong tỏa, nhưng các nhà bán lẻ đang chật vật để bán hàng hóa khác để đẩy lạm phát chung giảm.

Chính phủ đã nỗ lực trong việc đưa thị trường nhà ở vào tình trạng đóng băng sâu trong thời gian phong tỏa, bên cạnh những lo ngại về triển vọng kinh tế, đã khiến giá nhà trượt dốc. Với khối lượng giao dịch bốc hơi, giá nhà giảm 0,6% trong tháng 3 so với một tháng trước đó, theo số liệu được biên soạn bởi công ty cho vay thế chấp lớn nhất của Anh, Halifax. Một số nhà dự báo dự đoán giá nhà sẽ giảm tới 13% trong năm nay.

Vay nợ của chính phủ đạt kỷ lục vào thời bình

Chính phủ đã vay kỷ lục 62 tỷ bảng Anh vào tháng 4 - nhiều hơn dự kiến cho cả năm 2020. Bội chi ngân sách - sự thiếu hụt giữa chi tiêu nhà nước và thu nhập từ thuế - vẫn đang tăng lên khi biên lai thuế rơi vào bờ vực với nền kinh tế phần lớn ở mức bế tắc, và khi Bộ Tài chính bước vào với sự hỗ trợ tài chính khẩn cấp. Văn phòng Trách nhiệm Ngân sách, thuế Kho bạc và cơ quan giám sát chi tiêu, ước tính thâm hụt có thể lên tới gần 300 tỷ bảng trong năm nay, gấp năm lần số tiền vay một năm trước và gần gấp đôi so với sau cuộc khủng hoảng tài chính 2008.

Ngân hàng Anh đã giảm lãi suất xuống mức thấp nhất trong lịch sử 325 năm của mình, khi Anh rơi vào suy thoái sâu nhất trong hơn ba thế kỷ. Nhằm mục đích giảm bớt tai họa bằng cách làm cho các hộ gia đình và doanh nghiệp vay tiền với lãi suất thấp hơn, lãi suất cơ bản đã được giảm xuống còn 0,1% và Ngân hàng đã mở rộng chương trình mua trái phiếu nới lỏng định lượng trị giá 645 tỷ bảng. Viết trên tờ The Guardian, Thống đốc Ngân hàng Andrew Andrewey cho biết họ có thể tiến xa hơn nếu cần thiết để hỗ trợ công việc và tăng trưởng.

Nhã Trúc

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hồ sơ

Nhân vật

Thomas Steyer-Thiên tài quỹ phòng hộ Farallon

(ĐTTCO) - Thomas Steyer được mệnh danh là “vua” của Công ty quản lỹ quỹ đầu tư Farallon Capital Management, lớn thứ 4 thế giới. Sau thời gian làm việc tại ngân hàng đầu tư đa quốc gia Goldman Sachs, Thomas Steyer quyết định xây dựng một “đế chế” tài chính cho riêng mình.