Chính sách kích cầu cần lan tỏa rộng

Tại buổi họp tổng kết tình hình hoạt động NH trên địa bàn TPHCM ngày 22-1, nhiều ý kiến cho rằng TPHCM chiếm 28% tổng dư nợ của nền kinh tế; là trung tâm có những biến động về sự kiện đối với ngành NH; là nhân tố và điều kiện mới tạo niềm tin để bước vào năm 2013. ĐTTC trích đăng ý kiến của ông Trương Văn Phước, Tổng Giám đốc Eximbank.

 Giảm lợi nhuận chia sẻ cùng doanh nghiệp

Trong thành công chung của hệ thống, các NHTM trên địa bàn TPHCM đã có những đóng góp quan trọng: kiềm chế lạm phát năm 2012 xuống 6,81%; cung ứng vốn cho nền kinh tế trong điều kiện hết sức khó khăn; nợ xấu không nhỏ nhưng vẫn giữ được mức tăng trưởng khả quan…

Năm 2013, hoạt động của hệ thống NHTM trên địa bàn TPHCM vẫn chịu tác động không nhỏ bởi những khó khăn cơ bản. Nợ xấu tiếp tục ảnh hưởng đến tính ổn định, bền vững của thị trường tiền tệ và hoạt động NH. Dù nợ xấu đang có những tín hiệu tích cực hơn trong những tháng gần đây, hiện giảm 3.328 tỷ đồng so với tháng trước và chiếm 5,5% tổng dư nợ, nhưng vẫn đòi hỏi các tổ chức tín dụng cần đặc biệt quan tâm, có giải pháp quyết liệt hơn.

Ông TÔ DUY LÂM,
Giám đốc NHNN chi nhánh TPHCM

Hiện nay so với các tỉnh, thành trên cả nước, lãi suất ở TPHCM đang giảm xuống rất nhanh. Bởi lẽ TPHCM là nơi tập trung nhiều doanh nghiệp xuất khẩu, nhập khẩu, doanh nghiệp nhỏ và vừa, kể cả hộ gia đình và cá nhân vay vốn.

Trước sức ép của cung cầu tiền tệ, lãi suất đã dần xuống thấp. Đặc biệt, cuối tháng 7-2012, khi Thống đốc NHNN kêu gọi các NHTM cắt giảm lãi suất, TPHCM đi đầu trong việc kéo lãi suất thấp xuống (lúc đó mặt bằng lãi suất là 15%/năm) và chúng ta chứng kiến hệ thống NHTM năm 2012 lợi nhuận giảm xuống 30%.

Đây là chia sẻ của hệ thống NHTM với khách hàng của mình đang rất khó khăn trước những áp lực của nền kinh tế.

Việc giảm lợi nhuận của hệ thống NHTM theo mệnh lệnh của NHNN đã đem lại phần nào lợi nhuận cho các doanh nghiệp.

Tất nhiên, để thực hiện việc này, các NHTM phải đứng trước áp lực cổ đông về lợi nhuận và sự tranh đấu trong hệ thống NHTM, kéo lãi suất xuống không phải đơn giản. Nhưng NHNN đã thành công trong việc tiếp tục vận động để các NHTM chia sẻ khó khăn với doanh nghiệp.

Mở rộng đối tượng tái cấp vốn

Một quốc gia mới nổi như Việt Nam có 2 tiêu chí cần quan tâm, đó là sự ổn định tỷ giá hối đoái và lạm phát thấp. Năm 2012 nước ta đạt 2 mục tiêu này và đây là một thắng lợi về chính sách tiền tệ của NHNN. Ngoài ra, lãi suất giảm xuống mức rất thấp.

Nhiều thống kê cho rằng lãi suất cho vay bình quân của NHTM 15-17%/năm là chưa chính xác, bởi thực tế lãi suất cho vay bình quân hiện nay chỉ ở mức 12%/năm.

Chính sách kích cầu cần lan tỏa rộng ảnh 1

Khách hàng giao dịch tại Eximbank. Ảnh: KIM NGÂN


Thí dụ, Eximbank cho vay 4.000 tỷ đồng lãi suất chỉ 7%/năm. Sở dĩ Eximbank cho vay lãi suất thấp do tăng trưởng tín dụng không được, gửi liên NH lãi suất chỉ 3%/năm. Tuy nhiên, lãi suất đang thấp xuống nhưng doanh nghiệp vẫn không vay, nếu có cũng chỉ vay kỳ hạn rất ngắn.

Trong nền kinh tế xuất hiện thuật ngữ “tín dụng một chặng”, tức người nào cầm vốn lâu người đó chết. Theo đó, tín dụng diễn ra rất nhanh, tức vòng vốn quay rất nhanh. Như tại Eximbank tăng trưởng tín dụng 2,3% trong năm 2012, nhưng tổng doanh số cho vay gấp đôi những năm trước.

Như vậy để xử lý một vấn đề, TPHCM hay cả nền kinh tế rất cần đến chính sách kích cầu. Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 02 (ngày 7-1-2013) về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, hỗ trợ thị trường, giải quyết nợ xấu… Về bản chất đây là chính sách kích cầu của Chính phủ. Chính phủ cũng đã phân vai cho NHNN, Bộ Tài chính, BIDV và các bộ, ngành khác thực hiện Nghị quyết 02.

Nghị quyết nêu sẽ tái cấp vốn 20.000-40.000 tỷ đồng cho các NHTM nhà nước với lãi suất thấp trong vòng 10 năm để cho vay hộ gia đình, người lao động có thu nhập thấp, cán bộ công viên chức, lực lượng vũ trang vay để thuê, mua nhà ở xã hội, nhà ở thương mại có diện tích nhỏ hơn 70m2, giá bán dưới 15 triệu đồng/m2, với lãi suất thấp và kỳ hạn trả nợ phù hợp.

Theo tôi, nên mở rộng việc tái cấp vốn này ra cho tất cả NHTM, tức chính sách kích cầu cần lan tỏa đối với tất cả thành phần kinh tế cũng như tổ chức tín dụng. Về việc này, Eximbank cũng đưa ra chương trình cho vay lãi suất thấp 5.000 tỷ đồng với lãi suất 10%/năm cố định trong 2 năm.

Nợ xấu và kích cầu

Thống đốc NHNN đã báo cáo trước kỳ họp Quốc hội vừa rồi nợ xấu toàn hệ thống NHTM là 8,6% (tương đương 202.000 tỷ đồng), nhưng có rất nhiều ý kiến tranh cãi con số này chính xác đến đâu. Thực tế không thể tính được chính xác nợ xấu hàng ngày.

Năm 2012, lợi nhuận toàn ngành giảm mạnh nhưng bên trong nó tiềm ẩn một niềm vui. Đó là hoạt động NH đã về giá trị thật, các NH đã biết sống theo kỷ cương, kỷ luật để tạo hiệu quả lâu dài. NHNN cũng đã định hướng được chính sách tiền tệ, mục tiêu... Năm 2013 còn rất nhiều thách thức nhưng chúng ta sẽ nhìn thấy những ánh hồng trong khó khăn đó. Vì thế, mỗi bước đi ngày hôm nay phải vững chắc mới trở thành nền tảng cho ngày mai.

Ông NGUYỄN VĂN BÌNH,
Thống đốc NHNN

Chúng ta biết nợ xấu đang ở mức cao và các NHTM cũng đã cơ cấu nợ lại 252.000 tỷ đồng. Mô hình xử lý nợ xấu của NHNN với việc thành lập công ty mua bán nợ quốc gia (AMC) đang có lợi cho các NHTM, bởi nếu không có AMC, các NHTM phải tự xử lý nợ xấu. Nay với công ty AMC có vốn điều lệ vài ngàn tỷ đồng, các NHTM góp vốn và tạo ra một cơ chế tạo vốn…

Ý tưởng mô hình xử lý nợ xấu là tốt. Nhưng cũng cần xử lý nợ xấu mạnh mẽ, quyết liệt và đi vào thực chất hơn, tạo sức cầu cho nền kinh tế. Muốn xử lý nợ xấu cần xử lý chính sách kích cầu. Theo đó, nền kinh tế cần có những cú hích mạnh để nợ xấu không lây lan. Hiện nay nhiều NHTM, trong đó có Eximbank, đã xử lý dứt điểm nợ xấu rất tốt (nợ xấu Eximbank cuối năm 2012 xuống còn 1,3%).

Nhưng vấn đề không dừng ở con số đó mà ở những nhóm nợ chưa phát sinh đến nợ xấu. Nếu nền kinh tế tiếp tục trì trệ, không có cú đột phá, nợ tốt sẽ bị lây lan thành nợ xấu. Hy vọng mô hình xử lý nợ xấu của NHNN sẽ cộng hưởng với một mô hình kinh tế mới, để nợ xấu của hệ thống NHTM có điều kiện giảm trong năm 2013-2014.

Trương Văn Phước, Tổng Giám đốc Eximbank

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Ngân hàng

HDBank và MISA triển khai dịch vụ kế toán online

(ĐTTCO)-Đẩy mạnh hoạt động thanh toán điện tử và đem đến nhiều tiện ích hơn cho doanh nghiệp, HDBank kết hợp cùng MISA triển khai dịch vụ ngân hàng số trên phần mềm kế toán cùng hàng loạt ưu đãi hấp dẫn phục vụ nhu cầu của doanh nghiệp.

Vàng - ngoại tệ

Đầu tư vàng khó thua lỗ?

(ĐTTCO)-Hoạt động đầu tư vàng thường nhằm vào lý do chính yếu như công cụ trú ẩn khi kỳ vọng lạm phát gia tăng, hoặc đa dạng hóa danh mục đầu tư khi bất ổn kinh tế gia tăng. Vì vậy trong gần 7 tháng năm 2020, giá vàng thế giới đã tăng khoảng 24% kể từ đại dịch Covid-19, và cùng thời điểm này giá vàng trong nước cũng tăng 21,8%.