Kỳ vọng nhiều, thất vọng lớn

Sau gói tín dụng 30.000 tỷ đồng, 50.000 tỷ đồng, NHNN dự kiến cho ra một gói tín dụng mới, dành riêng cho cán bộ công chức, viên chức (CB-CNVC), lực lượng vũ trang với một số điều kiện nhất định. Về mặt chính sách, chủ trương này có thể coi là hợp lý, mở ra nhiều hướng để sở hữu nhà, tạo đòn bẩy về tâm lý. Tuy nhiên, không nên khoác cho nó cái áo quá rộng như mở ra cơ hội giúp CB-CNVC, lực lượng vũ trang sở hữu nhà.

Chỉ nên xem là giải pháp vốn

Kỳ vọng nhiều, thất vọng lớn ảnh 1
Cụ thể, những CB-CNVC còn trẻ hoặc thu nhập còn khiêm tốn có thể lựa chọn gói 30.000 tỷ đồng với những căn hộ vừa phải, diện tích không quá 70m2, giá tiền không quá 15 triệu đồng/m2. Những CB-CNVC, lực lượng vũ trang lâu năm hơn, thu nhập khá hơn (thí dụ 1 gia đình có bố mẹ ở tuổi trung niên vẫn đi làm và nhận lương, ở cùng con cái cũng đều đi làm trong cơ quan nhà nước) có nhu cầu ở cao hơn, có thể hướng đến gói này để mua những căn hộ ở phân khúc trung và cao cấp với mức cho vay có thể lên tới 2 tỷ đồng.

Thực tế hiện nay các ngân hàng thương mại (NHTM) không thiếu tiền, không hề hạn chế cho vay, thậm chí đang nỗ lực đẩy tăng trưởng tín dụng. Tuy nhiên, đối tượng vay phải là những người có tài chính, chứng minh được khả năng trả nợ. Đặc biệt, khi giá trị bất động sản (BĐS) càng cao, tiền vay càng lớn, NH càng phải thận trọng khi cho vay. Từ góc độ của gói 30.000 tỷ đồng, có thể thấy một con số phần trăm cực kỳ ít ỏi CB-CNVC, lực lượng vũ trang đủ điều kiện để vay vốn gói tín dụng này, vì vậy tác động của nó đã không cao như kỳ vọng.

Có người đã đặt ra câu hỏi thế này: Đối tượng vay có thu nhập chung cả gia đình 25 triệu đồng/tháng nhưng phải nuôi cha mẹ già không có lương, 2 con nhỏ, không có tài sản khác để thế chấp, các khoản thu khác ngoài lương không rõ ràng… có vay nổi không? Tôi tin rằng thậm chí nhà thương mại giá rẻ các NH cũng không mặn mà cho vay. Từ  đây, có thể thấy một điều trái khoáy trong các gói tín dụng hỗ trợ được đưa ra, đó là chứng minh thu nhập.

Hiện nay nước ta chưa có cơ chế để người dân có thể chứng minh thu nhập một cách rõ ràng, tức không quản lý được thu nhập nhưng lại đưa thu nhập ra như một tiêu chí hàng đầu, đó là điều vô lý. Bởi dù có là tín dụng ưu đãi, tiền cho vay vẫn là từ NH, họ phải bảo đảm không rơi vào nợ xấu, nên sẽ phải lựa chọn những đối tượng khả thi nhất, có khả năng trả nợ cao nhất để cho vay. Với những đối tượng này, thực tế không cần đến gói tín dụng cho CB-CNVC, các NHTM luôn sẵn sàng mời chào.

Không thể gỡ tồn kho BĐS

Vấn đề hấp dẫn nhất của gói hỗ trợ mua nhà mới này là lãi suất ưu đãi sẽ được giải như thế nào? Nếu ưu đãi trong một thời gian nhất định, sau đó thả nổi sẽ không thu hút được nhiều người vay. Bởi nhu cầu vay vốn để mua nhà đối với những đối tượng đáp ứng được tiêu chí của NH cho gói tín dụng mới không cao. Có ý kiến đã cho rằng so với mặt bằng chung thu nhập của CB-CNVC, để mua được căn nhà khoảng 2 tỷ đồng hoàn toàn không đơn giản, trong khi những gia đình đủ điều kiện để vay có khi đã có nhà rồi.

Một vấn đề nữa là gói tín dụng này có giúp tháo gỡ được khối tồn kho BĐS trung - cao cấp không? Trả lời câu hỏi này không khó. Thực tế cho thấy BĐS trung - cao cấp tồn đọng hiện nay đều là những dự án hoặc xây thô bỏ hoang, hoặc ở những nơi xa xôi, đồng không mông quạnh không có hạ tầng. Vậy ai sẽ vay tiền NH để mua những BĐS này, đặc biệt đối tượng lại là CB-CNVC, lực lượng vũ trang - những người vốn không dư dả về thu nhập.

Chính vì vậy, có gói tín dụng mới thì mừng nhưng chỉ nên xem đây là một giải pháp vốn và cũng chỉ nên dừng ở đó. Kỳ vọng tăng thêm cơ hội sở hữu nhà ở cho CB-CNVC theo tôi hơi xa xôi, bởi chừng nào cái nút thắt cổ chai là việc giải ngân ở các NHTM chưa thông được, có thêm nhiều gói tín dụng nữa cũng sẽ không có tác dụng nhiều.

GS.TSKH Đặng Hùng Võ

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất