Vượt thu vẫn chưa hết lo

Dù vượt kế hoạch thu ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2014 khoảng 10,6% nhưng bức tranh về hoạt động này được đưa ra tại hội nghị của ngành tài chính ngày 24-12 không chỉ màu hồng. Giá dầu giảm, hoạt động doanh nghiệp (DN) khó khăn, tình trạng gian lận, chuyển giá, nợ đọng thuế phổ biến... đang đòi hỏi giải pháp quyết liệt hơn.

Hỗ trợ DN để tăng thu

 Vượt thu vẫn chưa hết lo ảnh 1
Theo dự toán thu cân đối NSNN năm 2014 đã được Quốc hội thông qua, năm 2015, ngân sách phải huy động 911.100 tỷ đồng. Trong đó, thu nội địa 638.600 tỷ đồng (chỉ tiêu phấn đấu vượt 8-10%); thu dầu thô 93.000 tỷ đồng, trên cơ sở sản lượng dự kiến 14,74 triệu tấn, giá bình quân 100USD/thùng; thu cân đối từ hoạt động xuất nhập khẩu 175.000 tỷ đồng (thu 260.000 tỷ đồng nhưng chi hoàn thuế giá trị gia tăng 85.000 tỷ đồng); thu viện trợ 4.500 tỷ đồng.

Trong bối cảnh giá dầu thô thế giới liên tục sụt giảm, nhiều ý kiến tại hội nghị cho rằng cần đẩy mạnh hỗ trợ DN vượt qua khó khăn để thu bền vững.

Theo Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Thị Hồng và Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Văn Sửu, năm 2015 hai địa phương này tiếp tục thực hiện các giải pháp tháo gỡ khó khăn giúp DN phát triển, nâng cao sức cạnh tranh, mở rộng thị phần, tạo sản phẩm cho xã hội.

Để hoàn thành chỉ tiêu thu NSNN năm 2015, đại diện UBND TP Cần Thơ kiến nghị Bộ Tài chính cần xem xét hỗ trợ địa phương, DN thông qua việc để lại số thu DN cổ phần nộp về quỹ sắp xếp DN Trung ương nhằm bổ sung cho quỹ bảo lãnh tín dụng DNNVV trên địa bàn.

Thực tế sau 3 tháng quỹ này đi vào hoạt động đã phát huy hiệu quả tích cực, song việc bổ sung nguồn lực cho quỹ còn hạn hẹp.

Ông Nguyễn Đình Xứng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, cũng cho biết sau 1 năm hoạt động, Quỹ bảo lãnh tín dụng DNNVV trên địa bàn phát huy hiệu quả và đã thực hiện bảo lãnh 19 dự án. Tuy nhiên, trong thực hiện sự phối hợp với ngân hàng thương mại còn gặp khó khăn do những nghi ngờ về tính pháp lý.

Do vậy, Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước cần có các hướng dẫn cụ thể để ngân hàng vào cuộc, phối hợp tốt hơn nữa.

Để hoàn thành việc thu NSNN thông qua tăng thu nội địa, xuất nhập khẩu để bù đắp số giảm thu về dầu thô, ông Đinh Tiến Dũng, Bộ trưởng Bộ Tài chính, nhấn mạnh cần tập trung tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, nhất là khó khăn về tiếp cận vốn tín dụng, đất đai, thị trường tiêu thụ, giải quyết nợ xấu; phối hợp chặt chẽ chính sách tài khóa và tiền tệ; đảm bảo môi trường kinh doanh lành mạnh, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh, phát triển DN, qua đó tạo nguồn thu vững chắc cho NSNN.

Nhức nhối gian lận thuế, chuyển giá, nợ đọng

Việc tiêu thụ hàng hóa nhưng không xuất, lấy hóa đơn là một trong những khoản thất thu lớn nhất. Giải pháp đề ra đã có nhưng chưa hiệu quả trên thực tế. Đây là điều nhức nhối cần có biện pháp căn cơ để khắc phục.

Ông Võ Duy Khương,
Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng

Theo Bộ Tài chính, năm 2014 số lượng DN được thanh tra, kiểm tra khoảng 67.800. Trong đó, kiến nghị xử lý thu nộp NSNN 12.200 tỷ đồng; giảm khấu trừ hơn 1.000 tỷ đồng; giảm lỗ 19.700 tỷ đồng; đã đôn đốc nộp vào NSNN 7.700 tỷ đồng.

Riêng đối với thanh, kiểm tra chống chuyển giá, ngành thuế đã tiến hành với trên 2.800 DN lỗ, DN có dấu hiệu chuyển giá và DN có hoạt động giao dịch liên kết (bằng gần 180% so với cùng kỳ).

Qua đó, cơ quan thuế đã yêu cầu DN giảm lỗ 5.830 tỷ đồng (bằng gần 182% so với cùng kỳ); truy thu, truy hoàn và phạt 1.700 tỷ đồng (bằng 212% so với cùng kỳ). Trong đó, qua thanh tra, kiểm tra đối với 30 DN FDI có giao dịch liên kết, rủi ro cao về chuyển giá, đã giảm lỗ trên 1.600 tỷ đồng và truy thu thuế thu nhập DN, xử phạt vi phạm trên 600 tỷ đồng…

Bên cạnh đó, tình trạng nợ đọng thuế vẫn còn lớn: năm 2013 con số này hơn 61.000 tỷ đồng, ước cuối năm 2014 lên đến 71.000 tỷ đồng (phần tăng thêm có nguyên nhân từ việc nợ phạt chậm nộp thuế).

Dù có những kết quả tích cực nhưng báo cáo chuyên đề về quản lý thu, chống thất thu NSNN của Bộ Tài chính cũng thừa nhận vẫn xảy ra thất thu nhiều ở khu vực kinh tế ngoài quốc doanh (tập trung những lĩnh vực như xây dựng cơ bản, khai thác tài nguyên, khoáng sản, kinh doanh phương tiện vận tải tư nhân, nhà hàng ăn uống...); việc đôn đốc thực hiện kết luận sau thanh tra, kiểm tra chưa thường xuyên và chưa có biện pháp tích cực xử lý DN cố tình không thực hiện nghiêm túc kết luận thanh tra, kiểm tra.

Về vấn đến này, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Nguyễn Văn Yên cho biết trong công tác thu trên địa bàn 2 năm qua nổi lên nợ đọng cao, trốn thuế, chuyển giá. DN có nhiều cách để lách như kê khai giá thấp hơn thực tế; định giá tài sản cao để tính khấu hao cao, giá thành cao dẫn đến lỗ triền miên để không phải nộp thuế... Thậm chí, có DN mẹ khi hết thời kỳ ưu đãi đã lập công ty con để tiếp tục thực hiện các dự án của công ty mẹ nhằm được hưởng ưu đãi.

Nhằm chống thất thu, lãnh đạo Bộ Tài chính cho rằng cần tăng cường phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan thuế, hải quan và các địa phương để nắm chắc nguồn thu trên địa bàn, nhất là các lĩnh vực, DN trọng điểm thu.

Thường xuyên theo dõi, kiểm tra, kiểm soát việc kê khai thuế của các tổ chức, cá nhân, xác định chi phí đầu ra, chi phí bán hàng, lưu thông… nhằm phát hiện và xử lý vi phạm, qua đó truy thu vào NSNN.

Bên cạnh đó, triển khai quyết liệt chống thất thu, chuyển giá, buôn lậu, gian lận thương mại, trốn thuế; thu hồi số thuế nợ đọng, định kỳ công khai số thuế nợ đọng của từng địa phương, DN; chú trọng công tác thanh tra, kiểm tra thuế; thanh tra chuyên đề về chuyển giá, thương mại điện tử, kinh doanh qua mạng...

Hà My

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Kinh tế Việt Nam: Nhiệm vụ bất khả thi

Kinh tế Việt Nam: Nhiệm vụ bất khả thi

(ĐTTCO) - Trong số tháng 5, chúng tôi đã cho rằng thị trường chứng khoán (TTCK) nhiều khả năng giao dịch dao động hoặc giảm điểm và nhận định này cũng thể hiện trong tháng 7.