Thực trạng trường nghề (B3): Tự tìm lối thoát

Trong khi trường ĐH, CĐ mở ra ồ ạt, vươn qua mảng đào tạo nghề, các trường nghề vốn đã trầy trật do thiếu người học nay càng khó khăn hơn. Trong bối cảnh này, các trường nghề buộc phải cạnh tranh, biến thách thức thành cơ hội, đầu tư mạnh mẽ hơn nữa cơ sở vật chất, chương trình đào tạo, đội ngũ giảng dạy, đồng thời đẩy mạnh liên kết với DN trong đào tạo.

Thực trạng trường nghề (B2): Vì sao trường nghề teo tóp?

Thực trạng trường nghề (B1): Chiến lược đào tạo đã có

Đầu tư cho chất lượng

Những năm gần đây, với thiết kế chương trình đào tạo 70% thời gian thực hành, các trường nghề công lập lẫn tư thục đều chú trọng đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị thường xuyên, nhằm trụ vững trong bối cảnh khó khăn chung. Cụ thể, tại Trường CĐN TPHCM, Khoa Cơ khí ô tô được đầu tư để trang bị động cơ phun xăng, phun dầu điện tử đời mới; thiết bị cân bơm cao áp, cân bằng động bánh xe, đo khí thải, hiện xung sóng, chẩn đoán động cơ…

Tương tự, Khoa Cơ khí cũng được đầu tư nhiều thiết bị máy móc công nghệ cao, như máy gia công phay, máy gia công tiện, máy mô phỏng phay, máy mô phỏng tiện, máy Zscanner 800, máy EDM, các phần mềm mô phỏng CIMCO 5.5, MTS, phần mềm chuyển đổi dữ liệu Geomagic Studio 10… Ước tính, kinh phí đầu tư cơ sở vật chất cho các khoa lên đến hàng chục tỷ đồng. Với sự đầu tư trang thiết bị hiện đại như vậy, lãnh đạo nhà trường kỳ vọng thu hút được lực lượng học sinh, thanh niên vào học nghề.

Là trường đào tạo lao động đặc thù trong ngành du lịch, ông Phạm Bửu Toàn, Phó Hiệu trưởng Trường CĐN Du lịch Sài Gòn, cho rằng thách thức hiện nay là chương trình đào tạo phải theo kịp trình độ chung của khu vực. Mục tiêu hướng đến ngôi nhà chung ASEAN vào năm 2015 đã quá gần, nên để nâng cao chất lượng đào tạo, không còn cách nào khác phải đẩy mạnh đầu tư mọi mặt từ giáo viên, chương trình giảng dạy cho đến điều kiện thực hành phát triển kỹ năng cho học viên. Sau khi tốt nghiệp, học viên có thể tự tin bước vào môi trường làm việc chuyên nghiệp ở các DN.

“Trường nghề công lập được bao cấp, hỗ trợ rất nhiều về mọi mặt, trong đó có nguồn tài chính, sinh viên ít hay nhiều họ vẫn sống. Trong khi các trường tư khó khăn gấp bội, bởi bỏ vốn vào nhiều hơn, độ rủi ro cao hơn nếu không có người học. Nhưng vì tiền do mình bỏ ra nên chủ động được trong việc sử dụng đạt hiệu quả cao nhất, không để lãng phí” - ông Toàn chia sẻ.

Tại Trường TCN Du lịch và Khách sạn Khôi Việt, những năm trước thu hút hàng ngàn học viên mỗi năm, nay chỉ khoảng 200 học viên/năm. Với nguồn thu chính là học phí khá thấp, Khôi Việt đang lỗ vì học viên quá ít. Lỗ nhưng chủ trương của nhà trường vẫn tiếp tục đầu tư mua sắm thiết bị (bếp, buồng, bàn, quầy tiếp tân) và mời các chuyên gia hàng đầu trong ngành về giảng dạy để đảm bảo chất lượng đào tạo, đồng thời giữ vững uy tín, thương hiệu đã gầy dựng mấy chục năm qua. Chỉ tính từ giữa năm 2013 đến nay, Khôi Việt đã bỏ ra gần 2 tỷ đồng để mua sắm thiết bị, dụng cụ thực hành.

Bà Nguyễn Thị Hồng Quế, Hiệu trưởng Khôi Việt, khẳng định: “Trong cái khó ló cái hay, dù không đảm bảo doanh thu nhưng ngược lại chất lượng đào tạo được nâng lên. Thí dụ, tại phòng thực hành, trước đây do học viên đông nên mỗi người chỉ thực hành 1 lần/buổi, nay học viên ít nên mỗi người thực hành 5-6 lần/buổi. Nhờ vậy, học viên Khôi Việt chuyên môn rất vững, tư duy làm việc tốt. Vấn đề đặt ra cho các trường nghề trong thời gian tới là chất lượng đào tạo. Trường nào dạy tốt, tỷ lệ sinh viên ra trường có việc làm cao, đáp ứng nhu cầu DN, trường đó có học viên”.

Bắt tay với DN

Thực tế cho thấy một số trường nghề chú trọng đào tạo cái mình có, chưa quan tâm đến đào tạo nguồn nhân lực thị trường cần. Sự lệch pha này khiến nguồn nhân lực đào tạo ra vừa thừa, vừa thiếu, trong quá trình sử dụng lao động DN phải đào tạo thêm hoặc đào tạo lại. Do đó, nhiều ý kiến cho rằng DN và nhà trường cần đẩy mạnh liên kết hơn nữa mới giải quyết được khâu chất lượng nguồn nhân lực hiện nay.

Theo PGS.TS Bùi Ngọc Oánh, Hiệu trưởng Trường Tài chính - Kinh tế - Kỹ thuật Tây Nam Á, để giải quyết sự lệch pha nói trên, nhà trường đẩy mạnh xây dựng đội ngũ giảng viên giảng dạy chất lượng cả về mặt lý luận và thực tiễn nhằm đáp ứng được yêu cầu tuyển dụng của DN. Trong đào tạo nghề, sự liên kết giữa nhà trường và DN có ý nghĩa hết sức quan trọng. DN cần kỹ thuật viên, lao động lành nghề, còn nhà trường cần chỗ cho các em thực tập. “Thông qua các hoạt động liên kết, hợp tác giữa nhà trường với DN, tổ chức xã hội, các học viên sẽ có điều kiện tiếp cận nhiều cơ hội việc làm phù hợp với kỹ năng, trình độ tay nghề sau khi hoàn thành khóa học” - ông Oánh chia sẻ.

Thực trạng trường nghề (B3): Tự tìm lối thoát ảnh 1

Sinh viên ngành quản trị nhà hàng - khách sạn trong giờ học thực hành nghiệp vụ nhà hàng.

Thực tế các trường CNĐ TPHCM, CĐN Kỹ thuật - Công nghệ TPHCM, CĐN Du lịch Sài Gòn, iSpace hay Khôi Việt… nhiều năm qua rất chú trọng xây dựng mối quan hệ với DN. Tùy theo sự gắn kết và uy tín của trường, DN tham gia cấp học bổng hỗ trợ học viên, đặt hàng đào tạo, nhận sinh viên vào thực tập, giúp nhà trường xây dựng chương trình đào tạo và đánh giá chất lượng đào tạo, cử chuyên gia tới giảng tại lớp.

Mới đây, nhằm đáp ứng nguồn nhân lực cho nghề xử lý nước thải công nghiệp, CĐN Kỹ thuật - Công nghệ TPHCM đã xây dựng Khoa Xử lý nước thải công nghiệp theo mô hình đào tạo giữa nhà trường và DN. Ông Bùi Văn Trí, Phó Hiệu trưởng Trường CĐN Kỹ thuật - Công nghệ TPHCM, cho biết dự án này được triển khai theo mô hình kép, phần đào tạo đề cương triển khai tại trường, phần đào tạo thực tiễn triển khai tại DN. Chương trình do Tổ chức GIZ (Đức) tư vấn, dự kiến bắt đầu hoạt động vào tháng 9 tới.

“Tại một số nước, chỉ những DN tham gia công tác đào tạo mới được phép tuyển dụng, nếu không phải theo một số quy định nghiêm ngặt, thậm chí DN đòi hỏi cao về nhân lực phải đóng thuế đào tạo nhiều hơn. Chính sách này khuyến khích DN tham gia quá trình đào tạo cùng nhà trường vì đây là sự hợp tác 2 bên cùng có lợi” - ông Trí cho biết. 

Minh Tuấn

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Một lượng lớn ô tô nhập khẩu từ 2019 nay đã đổ vào thị trường Việt Nam.

Ô tô giá giảm mạnh do tồn kho lớn

(ĐTTCO)-Giá xe ô tô nhập khẩu cũng như lắp ráp trong nước từ đầu năm đến nay liên tục giảm mạnh do ảnh hưởng từ nhiều yếu tố. Tuy nhiên từ nay đến cuối năm, nhiều khả năng các hãng xe sẽ tăng giá trở lại vì đã giải quyết gần hết xe tồn kho.