Tạo thuận lợi việc hoàn thuế

Thừa nhận Công văn 7527/BTC-TCT về tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra thuế đối với các DN có dấu hiệu rủi ro cao về thuế, khiến nhiều DN khó khăn, lãnh đạo Bộ Tài chính, trong trả lời cuối tuần qua với ĐTTC, cho biết sẽ có văn bản mới trước ngày 15-10 nhằm tạo thuận lợi hơn cho DN và trong thực thi việc hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT).

Rắc rối hóa đơn GTGT

Một trong những nguyên nhân khiến việc hoàn thuế gặp nhiều khó khăn, DN lợi dụng để trục lợi, là do chính sách thuế GTGT còn nhiều bất cập. Chẳng hạn, trong chuỗi sản xuất - thu gom - chế biến xuất khẩu, nông dân làm ra sản phẩm chịu thiệt thòi nhất khi đầu vào (phân bón, thuốc trừ sâu...) phải chịu thuế GTGT, nhưng đầu ra không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào.

Việc quy định chịu thuế đối với hàng hóa, dịch vụ đầu vào phục vụ cho sản xuất nông nghiệp đã gây khó khăn cho nông dân trong quá trình đầu tư, sản xuất. Chi phí đầu vào cao, cộng với những yếu tố bất lợi về thời tiết làm giảm thu nhập của nông dân. Trong khi đó DN thu gom được lợi nhất khi đầu vào thuế GTGT bằng 0% và đầu ra 5%. Khâu trung gian hưởng lợi nhất cũng là một trong những kẽ hở dễ dẫn đến lợi dụng gian lận trong hoàn thuế.

Mặt khác, việc hoàn thuế GTGT dựa trên những hóa đơn chứng từ đã có, còn tính trung thực của các hóa đơn chứng từ này (đã phát sinh từ 3 tháng trước đó) không được xác minh đầy đủ. Đây là thời gian đủ để DN thực hiện phi vụ lừa đảo rồi bỏ trốn. Vì vậy, cần phải thực hiện việc kiểm tra, ngăn chặn từ xa, chứ không phải chờ đến khi DN xin hoàn thuế GTGT.

Vừa rồi, qua ý kiến phản ánh của một số cục thuế địa phương và Hiệp hội Cà phê ca cao Việt Nam, cho thấy tình trạng nhiều DN sử dụng hóa đơn bất hợp pháp nhằm kê khai khấu trừ, hoàn thuế GTGT để chiếm đoạt tiền thuế GTGT của Nhà nước. Bên cạnh đó, hiện tượng nhiều DN thành lập với mục đích mua bán hóa đơn để chiếm đoạt tiền thuế diễn ra ở hầu hết địa phương trên cả nước gây thất thu ngân sách, đồng thời tạo ra môi trường cạnh tranh bất bình đẳng giữa các DN.

Để khắc phục tình trạng này, một trong những biện pháp được Bộ Tài chính yêu cầu các cục thuế thực hiện là “Đối với DN xuất khẩu nông, lâm, thủy, hải sản nếu mua trực tiếp của người sản xuất hoặc chỉ qua 1 khâu trung gian được hoàn thuế theo quy định; nếu mua hàng hóa qua nhiều khâu trung gian phải kiểm tra các khâu trung gian trước. Nếu DN thương mại trung gian đã kê khai, nộp thuế GTGT theo đúng quy định mới xét hoàn thuế cho DN xuất khẩu...”.

Sẽ có hướng dẫn cụ thể

Trong buổi làm việc với lãnh đạo các hiệp hội và DN xuất khẩu nông, lâm thủy sản cuối tuần qua, Thứ trưởng Bộ Tài chính Đỗ Hoàng Anh Tuấn cho biết trước ngày 15-10 sẽ có văn bản hướng dẫn tháo gỡ vướng mắc của DN. Nội dung tập trung vào 3 điểm.

Thứ nhất, tất cả hồ sơ từ trước đến nay chưa được hoàn thuế GTGT, Bộ Tài chính yêu cầu phải thực hiện hoặc kiểm tra trước hoàn thuế sau theo đúng luật. Điều đó có nghĩa việc kiểm tra trước khi hoàn thuế không được quá 40 ngày, hoàn thuế trước kiểm tra sau không quá 6 ngày.

“Công văn 7527 (do chính Thứ trưởng Tuấn ký hồi giữa tháng 6 - PV) thiếu đoạn này. Song do đây là công văn đôn đốc trong ngành chúng tôi nghĩ đương nhiên ai cũng phải biết. Nhưng cũng do không đưa vào nên có thể tạo kẽ hở để cán bộ thuế hành DN. Điều này chúng tôi đã thống nhất với hiệp hội, cục thuế trước khi ra văn bản mới” - ông Tuấn nói.

Tạo thuận lợi việc hoàn thuế ảnh 1

DN nộp thuế trực tuyến tại ngân hàng.

Điểm thứ hai trong văn bản trên là chia rõ đối tượng quản lý. Theo đó, DN sản xuất, chế biến và xuất khẩu chỉ chịu trách nhiệm phần kê khai hoàn thuế và chịu trách nhiệm với hóa đơn họ mua. Nghĩa là cục thuế phải tạo thuận lợi, chỉ kiểm tra phần trách nhiệm của DN như có mua hóa đơn không, có hàng không và hàng bán có đủ hồ sơ hải quan không, có thanh toán qua ngân hàng không... và cho hoàn trước kiểm sau hay kiểm trước hoàn sau theo đúng luật.

Nội dung thứ ba là cơ quan thuế là người chịu trách nhiệm ở khâu trung gian. Theo đó, ngành thuế phải căn cứ vào tờ khai, quản lý hóa đơn của mình để tập trung kiểm tra khâu trung gian và việc kiểm tra này phải độc lập với xử lý hoàn thuế đối với người xuất khẩu.

Tuy nhiên, DN cũng phải thống nhất quan điểm trong trường hợp phát hiện DN có tờ khai, lô hàng có dấu hiệu vi phạm sẽ bị giữ lại lô hàng có liên quan. Quan điểm là không ách cả lô hàng vì 1 lô hàng có dấu hiệu vi phạm vì hóa đơn. Tất nhiên, cơ quan thuế phải công bố cho DN lý do.

Về việc hoàn thuế, nếu cơ quan thuế nơi khác phát hiện được khâu trung gian có vi phạm, trường hợp này phải xin ý kiến của Tổng cục Thuế. Trong vòng 5 ngày nếu Tổng cục Thuế nói không được hoàn thuế, cục thuế mới không cho hoàn. Điều này nhằm tránh sự tùy tiện và cũng để biết có bao nhiêu hồ sơ bị vướng.

Theo quan điểm của lãnh đạo Bộ Tài chính, DN muốn hoàn trước kiểm tra sau phải đáp ứng 3 điều kiện. Thứ nhất, kim ngạch xuất khẩu phải khoảng 10 triệu USD trở lên cho tất cả mặt hàng xuất khẩu. Thứ hai, phải có vốn chủ sở hữu 30 tỷ đồng trở lên.

Thứ ba, có hoạt động kinh doanh xuất khẩu 24 tháng và không có dấu hiệu vi phạm gian lận, trốn thuế bị phạt và không nợ đọng thuế. Xét theo tiêu chí 10 triệu USD sẽ có đến 99% DN đáp ứng được.

Hà My

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hỗ trợ doanh nghiệp bằng chính sách tài khóa

Hỗ trợ doanh nghiệp bằng chính sách tài khóa

(ĐTTCO)-Các chỉ số kinh tế tháng 8 được công bố bởi Tổng cục Thống kê, cho thấy nền kinh tế dù có sự hồi phục nhưng yếu hơn rất nhiều so với cùng kỳ năm trước. Trong hoàn cảnh hiện nay, chính sách tiền tệ đã không còn nhiều tác dụng và chính sách tài khóa có thể là công cụ chủ yếu để vực dậy nền kinh tế.