Lận đận game Việt

6.000 tỷ đồng là tổng doanh thu dự kiến của thị trường game Việt Nam trong năm 2014, nhưng 40% thuộc về DN nước ngoài phát hành dịch vụ xuyên biên giới. Trong khi đó, DN sản xuất game trong nước vẫn hoạt động theo kiểu "không lỗ đã thành công". Một ngành siêu lợi nhuận game Việt đang đứng trước viễn cảnh bị “thủng lưới” trên sân nhà bởi thiếu cơ chế hỗ trợ.

Tiền tỷ ra nước ngoài

Dự báo của Niko Partners cho biết đến năm 2017 doanh thu của ngành công nghiệp game Đông Nam Á (chủ yếu là Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam) tiến tới con số 1,7 tỷ USD. Đây là khoản thu khổng lồ nếu so sánh với một số ngành công nghiệp khác. Riêng tại Việt Nam, dù mới phát triển trong khoảng 10 năm trở lại đây, nhưng doanh thu từ game đã tăng trưởng 50-100%/năm, số người chơi game xấp xỉ 20 triệu. Tuy vậy, những con số ấn tượng đó không che lấp một thực tế: 80% trong số các game online có mặt trên thị trường xuất phát từ game ngoại (Trung Quốc, Hàn Quốc) do DN Việt Nam phát hành.

Từ năm 2010, DN phát hành game trong nước đã cố gắng thay đổi cuộc chơi bằng cách đầu tư làm game thuần Việt. Công ty VNG nổ “phát súng” khơi mào một trào lưu game online Việt khi tung ra Thuận Thiên Kiếm, game nhập vai trực tuyến lấy bối cảnh loạn lạc thời hậu Lê (thế kỷ 15-16). Ngày đó, VNG tiết lộ chi phí đầu tư cho Thuận Thiên Kiếm khoảng 25 tỷ đồng và dự kiến thu hồi vốn trong 3 năm.

Thế nhưng, dù đầu tư bài bản, thời gian kéo dài, Thuận Thiên Kiếm vẫn được xem là một sản phẩm không thành công về mặt doanh thu, số lượng người chơi. Và tới tháng 3-2013, game này chính thức tuyên bố đóng cửa. Tiếp đó, tựa game 7554, game bắn súng cốt chuyện dựa trên chiến thắng Điện Biên Phủ,  được Emobi đầu tư phát triển trong gần 2 năm cùng số tiền khoảng 850.000USD. Thế nhưng, doanh thu có được chưa bằng con số lẻ nhà đầu tư này bỏ ra.

Theo một đại diện DN làm game online tại TPHCM, sự thất bại của các game thuần Việt chưa nằm hẳn ở yếu tố kỹ thuật. Khoảng thời gian 2010-2013, ngành game online bị tạm ngưng cấp phép, nhiều DN đã lách luật bằng cách đặt máy chủ của game ở nước ngoài. Điều này tạo ra nghịch lý khi cả game trong nước và nước ngoài đều phải qua một nước trung gian mới được phát hành tại Việt Nam. Khi đó, chất lượng game và doanh thu từ game không phải chỉ DN Việt quyết định.

Điều này khiến DN mất thêm khoản tiền không hề nhỏ, nói cách khác gần như 2/3 doanh thu từ game đã chảy ra nước ngoài để đi vào túi của đối tác. Ông Dương Thế Lương, Giám đốc VTC Intecom, chua chát cho rằng qua 6 tháng đầu năm 2014, toàn thị trường game Việt Nam có khoảng 40 game cho PC và 60 game mobile ra mắt, tuy nhiên xác suất thành công chỉ 10%. "Không lỗ đã là may mắn lắm rồi” - ông Lương nói.

Game mobile

Khi cả ngành game online, chủ yếu là game PC, đang rơi vào vòng luẩn quẩn, game mobile bất ngờ nổi lên. Năm 2014, doanh thu của thị trường game Việt Nam ước đạt 6.000 tỷ đồng, bằng với năm 2013, trong đó game mobile chiếm khoảng 1.000 tỷ đồng. Hàng loạt nhà phát hành game lớn trước đó như VNG, VTC, SohoaGame… đều nhập cuộc.

Các studio game nhỏ cũng ồ ạt ra đời tập trung chủ yếu TPHCM, Hà Nội, Đà Nẵng, như Colobox, Pine, Canvas Games Studio, Banana Studio... Có những studio game chỉ làm outsoursing (thuê ngoài) cho nhà sản xuất ngoại, một số kiêm luôn vai trò sản xuất. Sự phát triển mau lẹ của thể loại game này khiến không ít DN kỳ vọng game mobile sẽ tạo nên diện mạo mới của ngành công nghiệp game Việt Nam.

Tuy nhiên, ông Tạ Nam Anh, Giám đốc Công ty Joy Game, cho rằng dù chi phí phát triển 1 game mobile không nhiều như PC game nhưng quan trọng nhà sản xuất có đủ lực để duy trì được sản phẩm đó lâu dài và có nhiều người chơi. Bởi thực tế chứng minh, khoảng 90% sản phẩm trò chơi trực tuyến không thành công ngay từ khâu sản xuất, 9% không thành công khi bước vào thị trường và chỉ 1% có thể sống sót và mang lại lợi nhuận cho nhà đầu tư. Sau sự kiện Flappy Birds hồi đầu năm, ngành game cần sự hỗ trợ và định hướng từ cấp quản lý, bởi mình DN không thể thay đổi được thị trường.

Lận đận game Việt ảnh 1

Chơi game trên Smartphone đang trở thành thói quen của người dùng

Đáng tiếc, các chính sách quản lý vẫn chưa tạo cơ hội cho game mobile bứt phá. Theo đại diện các DN làm game, ở nước ngoài DN chủ động sản xuất và phát hành game. Chính phủ chỉ tiến hành hậu kiểm và cấp phép một lần cho DN làm game. Trong khi tại Việt Nam, game mobile phải được cấp phép như game PC. “Ai cũng biết vòng đời một game mobile chỉ 3-6 tháng, sau 1 năm biến mất.

Thế nên, với thời gian cấp phép 1-2 tháng như hiện nay, game Việt chưa kịp ra, game ngoại đã chiếm lĩnh thị trường” - ông Hoàng Nhật Minh, Phó trưởng đại diện VTC Intecom TPHCM, lý giải. Cũng theo ông Minh, đây thực sự là 1 trở ngại đối với các DN phát hành game ở Việt Nam.

Quy định này làm hạn chế các hoạt động quảng cáo phát hành sản phẩm của DN trong nước, trong khi DN nước ngoài gần như không ảnh hưởng. Bên cạnh đó, sự thúc đẩy từ các chính sách hỗ trợ gần như chưa có, giống như đứa trẻ đang trong giai đoạn phát triển nhưng thiếu vitamin, thiếu chất sẽ không thể phát triển được cả về thể chất lẫn trí tuệ. 

Nguyễn Tường

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hỗ trợ doanh nghiệp bằng chính sách tài khóa

Hỗ trợ doanh nghiệp bằng chính sách tài khóa

(ĐTTCO)-Các chỉ số kinh tế tháng 8 được công bố bởi Tổng cục Thống kê, cho thấy nền kinh tế dù có sự hồi phục nhưng yếu hơn rất nhiều so với cùng kỳ năm trước. Trong hoàn cảnh hiện nay, chính sách tiền tệ đã không còn nhiều tác dụng và chính sách tài khóa có thể là công cụ chủ yếu để vực dậy nền kinh tế.