CP Vinamilk “ế” đã được dự báo

(ĐTTCO) - Thoạt nhìn, việc SCIC chỉ bán được hơn 78 triệu CP Vinamilk (VNM) trong tổng số hơn 130 triệu CP đem ra đấu giá là một bất ngờ, vì ai cũng biết đây là món hàng “chất” bậc nhất và được cả thị trường săn đón. Tuy nhiên, nếu xem xét cả một quá trình SCIC tiến hành đấu giá, sự bất ngờ có thể giảm đi nhiều.

Không quá bất ngờ

Dễ thấy nhất chính là việc mặc dù giá khởi điểm là 14.4, tuy nhiên giá trên sàn của VNM cận ngày đấu giá chỉ tầm khoảng 13.5. Điều này tất nhiên tạo ra những e dè cho bên mua, dẫu biết rằng tham giá đấu giá sẽ được mua lượng lớn CP. Bởi nếu muốn mua VNM với khối lượng hàng triệu trên sàn là không đơn giản, vì sẽ tác động rất lớn về mặt cung-cầu. Nhưng nói gì thì nói, giá đấu khởi điểm cao hơn giá trên sàn ắt hẳn sẽ tạo ra sự e dè cho bên mua, điều này đồng nghĩa với việc số đơn vị, cá nhân có ý định tham gia đấu giá có thể bị giảm xuống.  

Sau một lần bán đấu giá số CP, SCIC sắp tới nếu có ý định bán tiếp có thể sẽ phải tìm một mức giá hay cách làm hợp lý hơn, nghĩa là một mức giá bán quá có lợi cho bên bán sẽ không dễ được bên mua chấp nhận. Trong thực tế, đừng nên hy vọng bán đỉnh trong đầu tư, phải để cho bên mua có những cơ hội tiếp theo, để từ đó lại có thể bán tiếp, tạo ra sự luân chuyển cho dòng tiền.

Lúc này chỉ những NĐT “máu” và hiểu VNM thực sự mới sẵn sàng tham gia, và để thỏa mãn cả 2 tiêu chí này cũng không hề đơn giản. Muốn máu phải vừa có nhiều tiền, vừa chấp nhận mạo hiểm, dù khó nhưng số lượng NĐT thỏa được các điều kiện này không ít. Tuy nhiên, để hiểu được VNM lại là chuyện không đơn giản. Mặc dù doanh nghiệp này luôn nằm trong nhóm minh bạch, các báo cáo liên quan cũng rất nhiều, nhưng để mua một lượng lớn CP nhu cầu thông tin chắc chắn phải sâu hơn, đặc thù hơn.

 Về mặt này, rõ ràng những người đang tham gia VNM một cách trực tiếp hoặc gián tiếp với bất cứ vai trò gì sẽ có lợi thế hơn, F&N Dairy Investment (cổ đông có tỷ lệ sở hữu tại VNM trước khi đấu giá 11%) đương nhiên có lợi nhất. F&N tham gia VNM từ lâu, là một tên tuổi khá lớn trong ngành thực phẩm, đương nhiên cũng có kinh nghiệm hiểu biết và có… nhiều tiền. Nói cách khác, để vừa máu và vừa hiểu được VNM, ít có đơn vị nào sánh bằng F&N. Diễn biến giá trên sàn cùng những điều kiện khách quan lẫn chủ quan có vai trò gần như một bộ lọc những đơn vị có khả năng tham gia đấu giá VNM.

Cũng phải bàn thêm một chút về quy định mỗi pháp nhân không được mua quá 2,7% (hơn 39 triệu CP) cổ phần của VNM. Thực tế, nhìn vào cách nhóm F&N sử dụng 2 pháp nhân để mua VNM (mỗi đơn vị mua 39 triệu CP), quy định trên không mang tính chất “chặn” việc NĐT có thể mua với tỷ lệ lớn. Nhưng cũng chính điều này lại đặt ra dấu hỏi về dụng ý của quy định không được mua quá 2,7%. Chưa cần đi sâu vào vấn đề, sẽ thấy những ai hiểu VNM hơn tất nhiên là có lợi, vì hiểu hơn đương nhiên sẽ nắm được cốt lõi của vấn đề, bỏ qua những yếu tố không quan trọng để hành động.

CP Vinamilk “ế” đã được dự báo ảnh 1

Hàng bán phải đi kèm cách bán

Hiện tại, đang có những cách đánh giá khác nhau, đa chiều về thương vụ (deal) đấu giá VNM. Người cho rằng deal này thành công vì bán được giá cao hơn trên sàn, người lại bảo đem bán mà không hết là đương nhiên bị ế, mà ế thì chẳng vui vẻ gì. Và thực tế những đánh giá này có thể lan sang cả các đơn vị có liên quan. Đơn cử, các đơn vị tư vấn cho đợt bán đấu giá này liệu có gọi là thành công hay chưa?

Vì rõ ràng Morgan Stanley, VinaCapital, SSI đều là những tên tuổi lớn trên thị trường tài chính trong và ngoài nước. Nên nhớ rằng, đối với những tên tuổi này, ngoài mục tiêu tài chính ra, việc tham gia các thương vụ còn là uy tín, danh tiếng của mình. Vậy nên nếu nhận xét một cách trung dung nhất, dường như các đơn vị này đã tư vấn thành công về mặt giá, nhưng số lượng lại chưa đạt. Tuy nhiên, điều cần nhấn mạnh là dù các ý kiến có thể đa chiều, nhưng rõ ràng tránh được những nhận định thiếu tích cực đến đâu hay đến đấy.

Đơn cử, cho đến khi SCIC tiến hành bán 9% cổ phần VNM, thị trường đã nghe rất nhiều thông tin liên quan đến việc thoái vốn của SCIC và khoảng thời gian được tính bằng năm. VNM cũng như một số CP nằm trong lộ trình thoái vốn của VNM cũng đã tăng mạnh trong thời gian dài. Điều này có thể dẫn đến 2 hệ quả, hoặc nghe nhiều và nghe lâu quá, sức hấp dẫn đôi khi vẫn còn nhưng không đủ tác động đến tâm lý của NĐT; hoặc trong một thời gian dài, giá cũng đã tăng mạnh, đương nhiên giá càng tăng sức hấp dẫn có thể giảm đi.

Cũng có ý kiến cho rằng, VNM đã mở room lên 100%, tức phần được mua của khối ngoại đối với CP này cũng tăng lên mạnh. Trong khi SCIC lại đem bán 9%, rồi lại “ràng” thêm giới hạn không được mua quá 2,7% cho mỗi pháp nhân có thể tạo ra những suy nghĩ trái chiều. Đâu đó sẽ có suy nghĩ rằng, không cần mua đấu giá, có thể đi tìm mua từ các đơn vị khác, dù suy nghĩ và hành động có thể rất khác nhau trong thực tế.

Một sự kiện, vấn đề luôn có 2 mặt. Xét về mặt giá bán đấu giá cao hơn giá trên sàn có thể xem là tín hiệu tích cực, nhưng việc bán không hết CP vẫn buộc các bên có tham gia trong deal đấu giá VNM cần rút tỉa thêm kinh nghiệm cho các lần kế tiếp. Hàng bán là rất quan trọng, nhưng cách bán cũng quan trọng không kém. Chỉ biết rằng khối ngoại dường như đang rất có lợi, F&N có thể gia tăng sở hữu từ 11% lên 16,35% và là cổ đông lớn thứ 2 tại VNM (sau SCIC). Trong khi đó, khối ngoại nếu có mua trên sàn với giá 13.0, cứ căn cứ vào giá 14.4 F&N đã mua có thể nói là mua được giá rẻ.

MINH THẢO

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Những cổ phiếu một thời…: JVC - Từ huy hoàng đến bĩ cực

Những cổ phiếu một thời…: JVC - Từ huy hoàng đến bĩ cực

(ĐTTCO) - Thời kỳ huy hoàng, CTCP Thiết bị y tế Việt Nhật (JVC) là doanh nghiệp đứng đầu về lĩnh vực cung cấp thiết bị chuẩn đoán hình ảnh y tế. Tuy nhiên, sự cố liên quan đến Chủ tịch HĐQT đã đẩy JVC lao dốc không phanh, từ hoạt động sản xuất kinh doanh cho đến giá CP.