Tính đúng, đủ, chống thất thoát đầu tư công

(ĐTTCO)-Sau hơn 1 năm triển khai Đề án hoàn thiện hệ thống định mức và giá xây dựng, đến nay đã hoàn thành rà soát 14.738/14.738 định mức xây dựng, loại bỏ khoảng 1.005 định mức lạc hậu, sửa đổi 3.289 định mức, bổ sung 1.786 định mức mới. ĐTTC đã trao đổi với ông PHẠM VĂN KHÁNH, Cục trưởng Cục Kinh tế xây dựng, Bộ Xây dựng, về hiệu quả của đề án này.

Sửa đổi hệ thống định mức và giá xây dựng lạc hậu sẽ chống thất thoát trong đầu tư công. Ảnh: VIẾT CHUNG

Sửa đổi hệ thống định mức và giá xây dựng lạc hậu sẽ chống thất thoát trong đầu tư công. Ảnh: VIẾT CHUNG

PHÓNG VIÊN: - Thưa ông, việc đổi mới hoàn thiện cơ chế chính sách, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về định mức và giá xây dựng tác động như thế nào đến hiệu quả đầu tư công, chống thất thoát lãng phí, cũng như cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh?
Ông PHẠM VĂN KHÁNH: - Hoàn thiện hệ thống cơ chế và chính sách về định mức và giá, là nhiệm vụ cơ bản trong quản lý nhà nước về kinh tế xây dựng và kinh tế đô thị. Đã nói đến kinh tế là nói đến hiệu quả, là sự khớp nối của tổ chức, khoa học, công nghệ.
Vì vậy, việc hoàn thiện hệ thống cơ chế chính sách này có tác động rất lớn đến hiệu quả đầu tư các dự án. Nếu việc phân cấp, phân quyền, cũng như hệ thống các công cụ quản lý đầy đủ, kịp thời và phù hợp để đảm bảo xác định chi phí hợp lý và phù hợp với cơ chế thị trường, việc thực hiện các dự án sẽ đảm bảo chất lượng, tiến độ và không vượt chi phí dự tính. 
Về tác động của đề án trên, theo tôi trước hết góp phần khắc phục những tồn tại của quản lý theo cơ chế cũ, công cụ quản lý cũ chưa đảm bảo hoàn toàn việc tính đúng, tính đủ.
Đối với việc đầu tư xây dựng dự án công, tính đúng tính đủ và tạo ra thị trường xây dựng minh bạch cạnh tranh rất quan trọng. Nếu thừa chi phí sẽ dẫn đến lãng phí và tiêu cực, ảnh hưởng đến tiến độ, chất lượng và hiệu quả của dự án đầu tư.
Do đó, để tính đúng, tính đủ phải tiến hành lập định mức, lập mức giá theo cơ chế thị trường.
Bên cạnh khắc phục những bất cập hiện nay, đề án có nội dung rất quan trọng phục vụ việc nâng cao năng suất ngành xây dựng, đáp ứng cho cuộc cách mạng 4.0 và cho công tác quản lý nhà nước là xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu.
Cơ sở dữ liệu là công cụ quan trọng phục vụ cho quản lý, bao gồm quản lý vĩ mô trước mắt và dài hạn, đặc biệt tạo ra thị trường minh bạch, cạnh tranh. Sắp tới, để xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu này, ngành xây dựng sẽ điều tra toàn bộ hệ thống giá vật liệu dịch vụ đô thị trên cả nước. Từ đó xử lý và công bố để bắt buộc áp dụng với các dự án công, tham khảo đối với các dự án khác.
Bởi thực tế hiện nay các dự án công vẫn áp dụng các quy định của Nhà nước, nhưng nhiều dự án khác không sử dụng vốn nhà nước còn lợi dụng quy định của Nhà nước để trốn thuế, chuyển giá.
Chúng tôi dự kiến, việc tính toán chi phí các dự án ngoài nhà nước cũng phải áp dụng những suất vốn đầu tư của các dự án công để làm căn cứ tính thuế, hạn chế việc trốn thuế, chuyển giá.
- Có ý kiến cho rằng ngành xây dựng đã có bước tiến vượt bậc trong thi công xây lắp, sản xuất vật liệu, tạo lập các dự án. Nhưng việc quản lý chi phí vẫn còn bất cập, chưa theo kịp yêu cầu thực tế. Quan điểm của ông về vấn đề này như thế nào?
 Đổi mới cơ chế chính sách trong đầu tư xây dựng và phát triển đô thị có tác động rất mạnh đến việc nâng cao hiệu quả đầu tư các dự án, đặc biệt là các dự án công; đồng thời góp phần tạo thị trường xây dựng minh bạch, cạnh tranh, tránh thất thoát lãng phí trong đầu tư xây dựng cơ bản.
- Đúng như vậy. Ngành Xây dựng trong những năm qua đã có những bước tiến rất tốt trong xây dựng, tiếp cận được nhiều công nghệ mới và hiện đại, cũng như hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn của các nước phát triển.
Tuy nhiên, lĩnh vực kinh tế xây dựng trong đầu tư xây dựng và phát triển đô thị còn một số tồn tại chưa hoàn toàn phù hợp với cơ chế thị trường đầy đủ và hội nhập quốc tế.
Cụ thể, hệ thống định mức, hệ thống giá hiện nay không còn phù hợp với cơ chế thị trường. Thí dụ, giá nhân công chỉ chia làm 2 nhóm, trong khi thị trường đã có trên 50 loại công việc có giá nhân công khác nhau. Giá vật liệu cũng chỉ mới quan tâm đến chất lượng, chưa quan tâm đến giá theo số lượng theo điều kiện cung cấp.
Trong khi đó, hệ thống định mức còn thiếu về số lượng, chất lượng, một số định mức còn tồn tại gây ra nhiều bất cập. Chẳng hạn, định mức quy định về công nghệ không rõ ràng, dẫn đến việc áp dụng định mức còn tùy tiện hoặc áp dụng không đúng. Vì vậy, cần phải phải sớm hoàn thiện để đảm bảo tính đúng, tính đủ và đảm bảo phù hợp với cơ chế thị trường.
- Theo ông, cách làm mới có hạn chế được tình trạng cố tình bỏ giá thầu thấp để trúng thầu?
- Cách tính giá phải đi kèm với cơ chế quản lý, phải đồng bộ vì chúng ta đang xây dựng một hệ thống định mức và giá phù hợp với thị trường. Cơ chế sắp tới yêu cầu cơ quan quản lý nhà nước phải thường xuyên xem xét, rà soát, cập nhật lại đơn giá nhân công, hệ thống định mức, hàng năm, đặc biệt khi có công nghệ mới phải chủ động để xây dựng định mức và giá.
Đó là cơ sở để xác định dự toán, làm căn cứ cho giá gói thầu. Và khi xét thầu, những nhà thầu nào với giá đó nhưng làm tốt hơn, nhanh hơn sẽ trúng thầu, hoặc đơn vị có công nghệ mới, giảm giá thành sẽ trúng thầu.
Chúng tôi cũng có ý kiến với cơ quan đấu thầu xem xét kinh nghiệm xét thầu của nước ngoài. Chúng ta lựa chọn đúng nhà thầu mang lại hiệu quả tốt nhất cho dự án, không phải nhà thầu có giá thấp nhất nhưng không mang lại hiệu quả như tại một số dự án trúng thầu thời gian qua.
- Xin cảm ơn ông.

Minh Tuấn (thực hiện)

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Thủ tướng giao TPHCM triển khai dự án cao tốc nối với Mộc Bài

Thủ tướng giao TPHCM triển khai dự án cao tốc nối với Mộc Bài

(ĐTTCO) - Thủ tướng Chính phủ vừa đồng ý giao UBND TPHCM làm cơ quan nhà nước có thẩm quyền triển khai thực hiện dự án Đầu tư xây dựng đường cao tốc TPHCM - Mộc Bài; giao Bộ GTVT và UBND tỉnh Tây Ninh phối hợp chặt chẽ với UBND TPHCM triển khai dự án theo đúng quy định.

Dự án - đầu tư

Siêu dự án tại Phú Quốc bắt tay “ông lớn” vận hành

(ĐTTCO) - Siêu dự án Grand World Phú Quốc đang nóng hơn bao giờ hết sau khi chủ đầu tư vừa chính thức bắt tay với "ông lớn" Vincom Retail - đơn vị quản lý vận hành hệ thống trung tâm thương mại lớn nhất Việt Nam.

Quy hoạch - Đô thị

Xây dựng nhà máy xử lý nước thải hiện đại tại quận Bình Tân

(ĐTTCO) - UBND TP vừa giao Sở Xây dựng và Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị phối hợp với đơn vị tư vấn bổ sung vào đồ án điều chinh quy hoạch cục bộ hạng mục xây dựng nhà máy nước cấp cạnh khu vực nhà máy xử lý nước thải trên cơ sở tận dụng toàn bộ lượng nước thải sau xử lý (650.000 m3/ngày) làm nguyên liệu đầu vào cho nhà máy nước cấp, triển khai trong giai đoạn 2 của dự án (năm 2030).

Không gian sống

Cuốn hút thị giác cùng Fly Box

(ĐTTCO) - Để tạo điểm hút độc đáo về thị giác và gây sự chú ý cho mọi người đến trung tâm trưng bày về quy hoạch tại một khu đất ở trung tâm mới của thị trấn Vôi, tỉnh Bắc Giang, các KTS đã thiết kế theo hình dạng Fly Box (những khối hộp bay).  Trung tâm tạo ra với mong muốn là một hình mẫu thúc đẩy sự xanh hóa đô thị cho các dự án tiếp theo. 

BÁO XUÂN KỶ HỢI 2019