Sàn vàng "chui" hoạt động công khai

Sau khi Nhà nước đóng cửa các sàn vàng, từ năm 2010 đến nay, các sàn vàng chui vẫn hoạt động rầm rộ. Vấn đề đặt ra hiện nay là Nghị định 24 của Chính phủ đã có hiệu lực nhưng vẫn chưa có chế tài cụ thể để siết hoạt động ngầm của thị trường này.

Ráo riết “chài” khách

Trong bối cảnh các kênh đầu tư (chứng khoán, ngoại tệ, bất động sản, vàng…) đều kém hấp dẫn, đội ngũ tiếp thị trực tiếp của các sàn vàng chui đang săn lùng tìm NĐT mới. Chị Trương Thị Tuyết, ngụ ở quận 8, TPHCM, cho biết cách đây hơn 1 tháng, thông qua người bạn chị có nhờ một cò đất tên Hưng tìm giúp mua nhà để ở.

Trong khi chưa tìm được căn nhà ưng ý, Hưng đã mời chị Tuyết đầu tư vàng trên sàn Thế giới (trụ sở tại đường Nguyễn Cửu Vân, phường 17, quận Bình Thạnh, TPHCM) của CTCP Tư vấn Đầu tư Toàn Cầu.

Hưng cho biết có thể giúp NĐT giao dịch thông qua bảng điện tử đầu tư nông sản, ngoại tệ, kim loại quý (vàng, bạc, bạch kim) và chứng khoán thế giới tại Việt Nam. Chỉ với 20 triệu đồng, NĐT có thể tham gia thị trường này với số lượng giao dịch tương đương 2 tỷ đồng.

Không chỉ mời chào NĐT bất động sản, các chuyên viên tư vấn sàn vàng còn đến các sàn chứng khoán để lôi kéo NĐT mở tài khoản đầu tư sàn vàng. Anh Hồ Thanh Phú, một NĐT tại sàn ACBS, cho biết anh thường xuyên được mời đầu tư “thử” trên sàn vàng.

Nhân viên sàn vàng sẽ tư vấn miễn phí, cung cấp phần mềm giao dịch và những hứa hẹn rất hấp dẫn như: tài khoản có thể tăng gấp đôi trong vòng vài phiên, giao dịch dễ dàng, tính thanh khoản cao, có thể mua bán ngay… Anh Phú cho biết không ít nhân viên các sàn chứng khoán chuyển qua sàn vàng làm đã lôi kéo khách hàng cũ cùng tham gia.

Chủ sàn thắng, NĐT thua

Trước đây, những sàn vàng chính thức như ACB, VGB… hoạt động theo phương thức tạo ra một giao diện để NĐT đánh vàng đối ứng với nhau, thường được gọi là phần mềm đấu giá hay phần mềm đối ứng. Ông Hàng Thi, từng làm việc ở một sàn vàng chui, cho biết sàn vàng chui chủ yếu sử dụng phần mềm Meta trader 4 của nước ngoài - phần mềm thông dụng trên thế giới do Tập đoàn Metaquotes cung cấp.

Sàn vàng "chui" hoạt động công khai ảnh 1

Tại một sàn vàng hợp pháp trước đây. Ảnh: ĐỨC TRÍ

Người mua phần mềm Meta trader 4 có thể tạo ra được rất nhiều sàn vàng chui khác. Theo đó, cứ mỗi một sàn vàng chỉ cần thuê một “đoạn” của phần mềm là có thể mở ra một công ty, công ty đó thành lập sàn vàng và sẽ có ký hiệu logo riêng khiến NĐT lầm tưởng có nhiều sàn vàng nhưng thực tế chỉ có một sàn vàng.

Ngoài ra, người mua phần mềm có thể tạo sàn vàng “ảo” cho mình đểø lôi kéo khách hàng tham gia nhằm thu lợi lớn. Các công ty mua phần mềm còn cho các công ty khác thuê đường dẫn để mở sàn vàng. Giá thuê 1 đường dẫn khoảng 40 triệu đồng/tháng.

Điều này cho thấy kinh doanh sàn vàng chui đang đem lại siêu lợi nhuận cho các chủ sàn vàng. Có chủ sàn vàng chui chỉ trong 3-4 tháng đã lời 29-30 tỷ đồng.

Trong khi đó, theo các chuyên gia về vàng, NĐT đang phải hứng chịu rất nhiều rủi ro khi tham gia trên các sàn vàng chui hiện nay. Theo đó, NĐT phải mua giá cao và bán giá thấp, ngược lại chủ sàn sẽ mua với giá thấp nhưng bán giá cao. Để làm được điều này, chủ sàn có nhân viên trực quản lý hệ thống ngồi trên máy với nhiệm vụ ngăn chặn các lệnh, không cho NĐT vào điểm có lợi.

Thí dụ, giá vàng đang rớt xuống vùng thấp và theo xu hướng có thể đi lên nhanh, khi đó nếu NĐT mua thấp bán cao thì lời. Nhưng chủ sàn đã chặn khiến lệnh vào chậm làm NĐT mất giá tốt. Ngoài ra, với quyền quản trị, chủ sàn có thể sửa hệ thống khiến NĐT bị mất tiền hoặc không lời nhiều.

Cần có chế tài mạnh tay

Trường hợp xảy ra tranh chấp giữa NĐT và chủ sàn vàng chui thường giải quyết dựa trên sự thỏa thuận của 2 bên. Nếu NĐT có kiện ra tòa, giao dịch giữa NĐT và chủ sàn là bất hợp pháp và khi đó NĐT chỉ có thể được bồi hoàn lại số tiền gốc đã đóng vào, tất cả các loại tiền phát sinh đều không được tính. Dựa vào điều này, nhiều năm nay các công ty thực hiện kinh doanh vàng tài khoản núp bóng dưới giấy phép kinh doanh vàng vật chất đã kiếm lợi nhuận lớn, trốn thuế hàng chục tỷ đồng.

Riêng tại TPHCM, ước tính hiện nay có hàng chục công ty đang tham gia thị trường ngầm này. Có công ty trong vòng vài tháng hoạt động số tiền NĐT nộp vào lên đến cả chục tỷ đồng, số tiền rút ra chỉ khoảng hơn 1 tỷ đồng và hầu như toàn bộ NĐT đều thua.

Hiện nay, theo Nghị định 24 của Chính phủ về quản lý thị trường vàng, các công ty muốn kinh doanh vàng vật chất phải xin cấp phép lại tại NHNN. Với điều kiện Nghị định 24 quy định như phải có vốn điều lệ 100 tỷ đồng, nộp thuế 500 triệu đồng trong vòng 2 năm trở lại, có mạng lưới trên 3 tỉnh, thành phố… có thể thấy những công ty mở sàn vàng chui sẽ không còn được cấp phép kinh doanh vàng vật chất.

Tuy nhiên, theo một chuyên gia về vàng, sở dĩ các sàn vàng còn đất sống do vẫn có thể lách bằng giấy phép kinh doanh vàng nữ trang hoặc giấy phép thành lập công ty tư vấn tài chính. Theo đó hợp đồng ký với NĐT không còn là hợp đồng kinh doanh vàng vật chất mà lách dưới hợp đồng mua bán hàng hóa nông sản, hoặc hợp đồng theo mẫu của sàn vàng thế giới.

“Đầu tư vàng là nhu cầu chính đáng của người dân và việc đầu tư vàng qua tài khoản có thể tạo ra một kênh đầu tư khác cho người dân, đặc biệt thu hẹp kênh đầu tư vàng vật chất và hạn chế chảy máu ngoại tệ. Tuy nhiên, do thị trường này liên quan đến thị trường ngoại tệ và khó quản lý nên buộc phải đóng cửa. Bên cạnh việc xem xét cho thành lập lại sàn vàng chính thức với hành lang pháp lý chặt chẽ, Nhà nước cần có chế tài xử lý mạnh tay với các sàn vàng chui đang trục lợi gây thiệt hại và rủi ro lớn cho NĐT” - vị chuyên gia này nói.

THIÊN THANH

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Giá vàng đang tiếp đà giảm sâu

Giá vàng đang tiếp đà giảm sâu

(ĐTTCO)-So với phiên trước giá vàng SJC giảm 50.000 đồng/lượng cùng lúc giá vàng thế giới giảm thấp nhất 4 tháng về mức 1.248 USD/oz.