Quản lý thị trường vàng: nói được, làm có được?


Cho tới sát ngày Ngân hàng Nhà nước (NHNN) chính thức đấu thầu cung ứng vàng miếng cho thị trường, giá vàng trong nước vẫn cao hơn giá quốc tế hơn 3,8 triệu đồng/lượng.

Quản lý thị trường vàng: nói được, làm có được? ảnh 1 
Mối quan tâm của cả thị trường, cả người đang có vàng và chưa hoặc không có vàng trong tay là liệu giá nội - ngoại có tiệm cận nhau ở mức chênh lệch 400.000 đồng/lượng như cơ quan quản lý từng tuyên bố.

Đã và tiếp tục tồn tại những ý kiến trái ngược như vàng không phải là mặt hàng thiết yếu cần bình ổn; giảm chênh lệch giá vàng là “cứu đại gia” vì người dân bình thường làm gì có nhiều tiền mà mua vàng; nhập khẩu vàng không có lợi cho việc ổn định tỷ giá...

Vì sao người ta lại chú trọng đến sự chênh lệch giá vàng trong-ngoài nước đến thế? Trước tiên, dư luận muốn biết cơ quan quản lý nói rồi, có làm được không. Thứ đến là giá vàng thế giới đang giảm, nên giá vàng nội cũng phải giảm theo dù có chậm hơn.

Những người vay vàng chắc chắn đang theo dõi, chờ đợi mua được giá tốt để trả nợ. Một bộ phận những người khác có chút tiền tiết kiệm cũng muốn mua vài lượng nhằm phân bổ rủi ro khi mà gần đây tỷ giá đô la Mỹ/tiền đồng niêm yết của ngân hàng cứ nhấp nha nhấp nhổm.

Lãi suất tiết kiệm 8%/năm đã không còn hấp dẫn như năm ngoái, năm kia khi lạm phát cả năm được dự báo 7-7,5%. Lúc này là lúc phân vân, lưỡng lự về các kênh đầu tư để bảo toàn đồng vốn dành dụm có được. Bất động sản vẫn đang mắc kẹt, chứng khoán phập phù, tam giác vàng - ngoại tệ - tiền đồng đang cạnh tranh nhau, khó lựa chọn.

Với vàng, giới ngân hàng cũng không yên tâm. Năm ngoái, ngân hàng nào kinh doanh vàng cũng đều lỗ cả. Năm nay còn cả chục ngân hàng chưa tất toán xong tài khoản vàng. Giá vàng càng giảm, cơ hội tất toán tài khoản cho các tổ chức tín dụng ấy càng lớn.

Chung quy lại, nhu cầu về vàng ở vùng giá thấp không những có, mà có thể tương đối cao, trong khi không ai biết khả năng cung ứng nhằm thỏa mãn đòi hỏi của thị trường từ phía NHNN đến đâu.

Hiện tại, giá vàng quốc tế dao động xung quanh 41 triệu đồng/lượng, bao gồm cả thuế, phí. Ở Việt Nam cả năm nay hiếm khi giá vàng rơi về mức này.

Giá cứ giảm về 42, dưới 43 triệu đồng/lượng là số lượng bán ra của các doanh nghiệp, ngân hàng lại cao hơn mua vào, giá lại được đẩy lên. Chính vì thế, nếu Nhà nước can thiệp bán ra, mà giá rớt đúng về khu vực nêu trên, rất khó để tiên lượng cung cầu vàng miếng sẽ nghiêng về bên nào.

Ngoài ra, định lượng quy mô của thị trường để can thiệp cho đủ liều cũng là vấn đề. Trên thị trường vàng, chỉ cần có nhu cầu mua vào, bán ra đột biến thêm khoảng 1.000-2.000 lượng trong ngày là giá có thể chạy theo cả chiều lên, xuống.

Các công ty kinh doanh vàng luôn phải đảm bảo trạng thái của mình, có mua được mới bán, bán rồi mà chưa mua lại được thì họ tìm cách mua nhanh nhất để bù trạng thái. Rất ít đơn vị đủ khả năng để trạng thái âm vài ngày liền. Bên cạnh đó, đơn vị nào cũng vì mục tiêu lợi nhuận.

Đây là điều mà cơ quan quản lý không thể bỏ qua, vì giao dịch trực tiếp với người tiêu dùng là các công ty, ngân hàng. Có thể khối lượng vàng đưa ra đấu thầu nhiều, giá khả quan, tuy nhiên khối lượng đó, giá cả đó (có cộng thêm chi phí bán lẻ) có đến tay người mua thực sự hay không là chuyện khác.

Kiểm soát kênh phân phối vàng, mạng lưới bán lẻ từ trước đến nay chưa hề được thử nghiệm, nó không giống như mô hình đại lý cấp một, cấp hai của các mặt hàng cốt yếu khác trong nền kinh tế.

Kể từ sau khi Thống đốc NHNN trả lời chất vấn Quốc hội năm ngoái về chuyện giá vàng, với cơ quan quản lý, bàn cờ vàng đang được xóa đi, ván chơi mới và các lực lượng tham gia đang được xây dựng lại. Từ Tết Âm lịch đến nay, các giải pháp liên quan đến thị trường vàng được đẩy nhanh và vàng rõ ràng đang nằm trên hàng ưu tiên trong lịch trình của NHNN.

Sự nổi bật của vàng hình như đang thế chỗ câu chuyện về Công ty Quản lý tài sản quốc gia (VAMC) nhằm xử lý nợ xấu. Bước đầu có cơ sở để hình dung NHNN đang từng bước, tuy khá thận trọng, lấn sân thị trường vàng, nới thêm khoảng rộng bước đệm cho đồng tiền Việt.

Ý định của Nhà nước trong việc thu hẹp, kiểm soát thị trường vàng đã công khai và từ thị trường vàng đến thị trường ngoại tệ là bước tiếp theo liền kề. Đồng tiền Việt vẫn đang được hỗ trợ để củng cố và nâng dần vị thế. Việc còn lại là tiến hành, nói được liệu có làm được không, làm có nhất quán không? 

(TBKTSG)

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Giá vàng SJC đứng ở mức cao

Giá vàng SJC đứng ở mức cao

(ĐTTCO)-Giá vàng SJC mua vào 36,32 triệu đồng/lượng, giá bán ra 36,52 triệu đồng/lượng trong khi giá vàng thế giới giảm về 1.284 USD/oz.