Vẫn chưa “vĩnh biệt” được hộ khẩu?

(ĐTTCO)-Nghị quyết về việc bỏ hộ khẩu có hiệu lực thi hành từ ngày 30-10-2017, liệu có đồng nghĩa với việc từ ngày này, sẽ… “vĩnh biệt” hộ khẩu ngay?

Hộ khẩu đã được "khai tử" song chưa thể... "vĩnh biệt" ngay

Hộ khẩu đã được "khai tử" song chưa thể... "vĩnh biệt" ngay

Nghị quyết 112/ND-CP của Chính phủ vừa bãi bỏ hình thức quản lý dân cư đăng ký thường trú bằng “sổ hộ khẩu”, thay thế bằng hình thức quản lý thông qua mã số định danh cá nhân.

Nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày 30-10-2017, liệu có đồng nghĩa với việc từ ngày này, sẽ… “vĩnh biệt” hộ khẩu ngay?

“Khai tử” nhưng chưa… “vĩnh biệt”

Theo Nghị quyết 112/ND-CP của Chính phủ, hình thức quản lý dân cư đăng ký thường trú bằng “sổ hộ khẩu” được bãi bỏ, thay thế bằng hình thức quản lý thông qua mã số định danh cá nhân. Cùng với đó, các thủ tục như tách sổ hộ khẩu, cấp đổi sổ hộ khẩu, cấp lại sổ hộ khẩu, cấp giấy chuyển hộ khẩu… được bãi bỏ.  

Luật sư Trần Quý Lễ phân tích, Nghị quyết 112/NQ-CP của Chính phủ "về việc đơn giản hóa thủ tục hành chính, giấy tờ công dân liên quan đến quản lý dân cư thuộc phạm vi chức năng quản lý nhà nước của Bộ Công an". Văn bản này là "Nghị quyết của Chính phủ", do Thủ tướng ký thay mặt Chính phủ, không phải Quyết định ban hành bởi cá nhân Thủ tướng.

Trong khi đó, xét Điều 4 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật số 80/2015/QH13 ngày 22-6-2015 thì "Nghị quyết của Chính phủ" không phải là văn bản quy phạm pháp luật. Do vậy, việc áp dụng nó cũng không chịu sự điều chỉnh được quy định tại điều 156 Luật này, theo đó văn bản quy phạm pháp luật được áp dụng từ thời điểm bắt đầu có hiệu lực. Nên câu "Nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày ký ban hành" tại điều 4 Nghị quyết 112/NQ-CP không mang nghĩa "Nghị quyết được ký thì hộ khẩu được bỏ" cùng thời điểm.

Theo luật sư Trần Quý Lễ, Nghị quyết 112/NQ-CP có nội dung chính là "Thông qua Phương án đơn giản hóa thủ tục hành chính, giấy tờ công dân liên quan đến quản lý dân cư thuộc phạm vi chức năng quản lý nhà nước của Bộ Công an kèm theo Nghị quyết này"; giao Bộ Công an "trong phạm vi thẩm quyền chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan có liên quan chịu trách nhiệm sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc bãi bỏ thủ tục hành chính, giấy tờ công dân quy định tại các văn bản quy phạm pháp luật để ban hành theo thẩm quyền hoặc trình cấp có thẩm quyền ban hành phù hợp với thời điểm hoàn thành, vận hành của Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư".

Như vậy cần phải hiểu hộ khẩu, CMND và quá nhiều thủ tục “hành là chính” khác được nêu tại Phương án kèm theo Nghị quyết 112/NQ-CP sẽ được từ từ bỏ “phù hợp với thời điểm” hoàn thành, vận hành của Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư". Nói cách khác, chừng nào Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư chưa hoàn thành và vận hành thì các “món” hộ khẩu, CMND… chưa bỏ.

Doanh nghiệp không quan tâm đến hộ khẩu của người làm

Thạc sĩ Vũ Tuấn Anh, Giám đốc Viện Quản lý Việt Nam cho hay, không có doanh nghiệp nước ngoài nào cũng như tư nhân quản lý nhân viên bằng hộ khẩu. Chủ doanh nghiệp chỉ quan tâm đến năng suất, kết quả công việc nhân viên mang lại làm ra lợi nhuận. Nhiều doanh nghiệp nước ngoài không để ý đến lý lịch hay xuất thân của người lao động mà đưa ra tiêu chí không phạm pháp và hiệu quả trong quá trình làm việc.

Ông Tuấn Anh nói: “Từ lâu, người dân, đặc biệt là những người xa quê, cảm thấy căng thẳng khi nhắc đến hộ khẩu. Trong khi, hộ khẩu không đóng vai trò quan trọng và không nhất thiết phải có trong quản lý xã hội”.

Giám đốc Trung tâm Đào tạo quản trị mạng và An ninh mạng quốc tế Athena Võ Đỗ Thắng cho rằng trước đây, hộ khẩu phát huy vai trò trong thời cao cấp - thời kỳ quản lý qua tem phiếu, dân cư ít dịch chuyển. Hiện nay, hộ khẩu “có mặt” trong nhiều thủ tục hành chính, khiến người dân cảm thấy bất tiện.

Ông cho biết thêm với thời đại số hóa như hiện nay, hộ khẩu trở thành phương tiện quản lý lỗi thời. Thay vào đó, thẻ căn cước tích hợp tất cả dữ liệu nhân thân về công dân mới là phương án “vẹn cả đôi đường” - thuận tiện cho cả nhà quản lý lẫn người dân.

Người dân muốn xác nhận giấy tờ hay cơ quan chức năng muốn xác minh thông tin chỉ cần truy cập hệ thống liên thông cơ sở dữ liệu công dân, tìm thông tin bằng mã số trên thẻ căn cước. Cách làm này giúp đôi bên tiết kiệm thời gian, sức lao động, giảm áp lực.

Vấn đề nằm ở chỗ cơ quan quản lý thống nhất thông tin về công dân trên hệ thống dữ liệu như thế nào và cấp thẻ căn cước công dân ra sao. Khoa học công nghệ chính là trợ thủ đắc lực trong công tác trên.

KỲ LÂM - MẠNH HÒA

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Thăng Long Foundation: nét đẹp trách nhiệm cộng đồng

Thăng Long Foundation: nét đẹp trách nhiệm cộng đồng

(ĐTTCO) - Câu lạc bộ cứu trợ trẻ em gặp nạn Thăng Long Foundation (TLF) được nhiều người biết đến qua các hoạt động giúp đỡ trẻ em, xoa dịu bớt những nỗi đau, những di chứng có thể để lại sau này cho trẻ, giúp trẻ có thêm cơ hội để vượt qua được những khó khăn đầu đời. 

Góc nhìn

Cách nào ngăn chặn tín dụng đen?

(ĐTTCO) - Lực lượng công an nhiều tỉnh, thành đang ra sức trấn áp tín dụng đen, sau khi xảy ra nhiều vụ đòi nợ kiểu truy sát gây bất an cho cộng đồng. Nạn nhân của tín dụng đen đa phần là người gieo neo, ít quan hệ xã hội, không am hiểu pháp luật và ngại hợp tác cơ quan chức năng.

Phóng sự - sáng tác

Bạn đọc

Khốn khổ chờ hướng dẫn tách thửa

(ĐTTCO)-TPHCM hiện có nhiều khu đất quy hoạch được thực hiện hàng chục năm nay đã lỗi thời. Và thực tế tại những khu vực này đã được xây dựng nhà ở nhưng không được coi là khu dân cư hiện hữu. 

BÁO XUÂN KỶ HỢI 2019