Thủ khoa nhà nghèo và khoa học đỉnh cao

Kết quả mùa tuyển sinh đại học - cao đẳng năm nay có rất nhiều thủ khoa có gia cảnh khó khăn. Sự nỗ lực học tập của các chàng trai và cô gái ấy thật đáng trân trọng. Không thể nói khác hơn, những tân thủ khoa nhà nghèo kia có quyền tự hào đã có một lần vượt qua chính mình để mang lại tín hiệu ấm áp tin yêu cho xã hội. Thế nhưng, khi cánh cổng giảng đường đã mở ra, những điểm số hôm nay sẽ không có gì đảm bảo cho tương lai của mỗi cử nhân trên hành trình khám phá tri thức nhân loại.

Giáo dục đại học khác biệt với giáo dục phổ thông. Phương pháp chăm chỉ lắng nghe bài giảng, ghi chép cẩn thận và cố gắng học thuộc lòng có thể tạo những gương mặt xuất sắc ở bậc phổ thông, nhưng không thể tạo ra sinh viên ưu tú ở bậc đại học. Cụ thể hơn, đại học đề cao quá trình tự đào tạo và tự nghiên cứu theo chiều sâu. Trong cuộc đối thoại về giáo dục đại học tổ chức đầu tháng 8 tại TPHCM, GS. Ngô Bảo Châu cảnh tỉnh chúng ta đang làm ngược thế giới và nguy cơ đi giật lùi là có thật. Nghĩa là ước mơ chinh phục khoa học đỉnh cao của Việt Nam vẫn còn xa xôi.

Hai câu chuyện về thủ khoa nhà nghèo và khoa học đỉnh cao, ngỡ không liên quan với nhau, lại nhói lên một niềm thao thức cho những ai hy vọng vào ngày mai phát triển. Học trò nhà nghèo đậu thủ khoa không có gì phải ngạc nhiên. Bởi lẽ học hành là lối thoát duy nhất trước cái nghèo đeo bám. Học trò nghèo cũng không có điều kiện để tham gia các thú vui khác, nên chỉ có sách vở làm bạn. Hơn nữa, học trò nghèo có thể thủ khoa thi tuyển nhưng sau khi tốt nghiệp có thành tựu gì, hầu như chẳng ai dám chắc chắn. Chưa tính vấn đề phụ giúp thân nhân, một cử nhân nghèo muốn cải thiện đời sống một cách lương thiện phải mất ít nhất mười năm sấp ngửa lo tiền lo bạc. Vậy còn đâu cơ hội tiếp cận khoa học đỉnh cao?

Không thấy học trò nhà giàu giành lấy vị trí thủ khoa đại học mới thực sự là điều cần bận tâm. Học trò nhà giàu không coi trọng trí tuệ, mai này với tài sản có sẵn họ sẽ dùng phương pháp kinh doanh “trường vốn trốn thuế” gây tác động xấu cho cộng đồng. Còn nếu học trò nhà giàu chọn con đường du học, của cải sẽ theo đó rời khỏi Việt Nam.

Để làm những việc đòi hỏi cần cù, học trò nhà nghèo hơn hẳn học trò nhà giàu. Thế nhưng, muốn chạm đến khoa học đỉnh cao phải chờ đợi ở học trò nhà giàu. Bởi lẽ, học trò nhà giàu không vướng bận cơm áo mới toàn tâm toàn ý cho việc tìm tòi và sáng tạo. Ngay GS.Ngô Bảo Châu cũng là một thí dụ điển hình. Nếu bố mẹ Ngô Bảo Châu thiếu trước hụt sau và Ngô Bảo Châu mỗi ngày đến giảng đường trong nước với bộ dạng lam lũ, làm gì có được “Bổ đề cơ bản”!?

Tuy Hòa

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Góc nhìn

Khúc biến tấu nhân ái

(ĐTTCO) - Đêm 5-8, live show “Sài Gòn Bolero & Hưng” của ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng đã diễn ra khá tưng bừng tại Nhà hát Hòa Bình - TPHCM. 

Phóng sự - sáng tác

Khoảnh khắc sắc màu Hà Giang

(ĐTTCO) - Hà Giang, mảnh đất địa đầu Tổ quốc với những cảnh quan thiên nhiên hoang sơ, hùng vĩ đã mê hoặc du khách trong và ngoài nước vài năm gần đây. 

Bạn đọc

Tái ô nhiễm dự án “lá phổi xanh”

(ĐTTCO) - Từ năm 2007 đến nay, TP Cần Thơ đã triển khai hàng loạt công trình khôi phục kênh, rạch, hồ đã bị bồi lắng, ô nhiễm, điều tiết dòng chảy để ứng phó với biến đổi khí hậu tại các quận trung tâm như: Ninh Kiều, Bình Thủy, Cái Răng, Ô Môn...