Thừa kế nhà đất không phụ thuộc vào di chúc

Hỏi: - Tôi lấy chồng tháng 1-1985, có 2 con chung. Thế nhưng, chồng tôi luôn nghi ngờ rằng đứa con nhỏ không phải là con anh ấy. Cuộc sống vợ chồng không hạnh phúc. Tài sản vợ chồng xây dựng, đáng kể chỉ có căn nhà đang ở và đứng tên anh ấy. Tháng 3-2014, chồng tôi chết. Anh để lại di chúc (có người làm chứng và xác nhận chữ ký của UBND xã) toàn bộ tài sản do anh đứng tên đều để lại cho đứa con lớn. Người nhà chồng tôi đã lấy tờ di chúc ấy làm cớ đuổi tôi và đứa con nhỏ ra khỏi nhà. Xin hỏi, trường hợp của tôi pháp luật quy định ra sao?

Nguyễn Thị Hồng Thu (huyện Bình Chánh, TPHCM)

Trả lời: - Theo Luật Hôn nhân và gia đình hiện hành, dù căn nhà chỉ đứng tên mình chồng chị nhưng tài sản ấy chị vẫn có quyền sở hữu (bao gồm quyền chiếm hữu, sử dụng, định đoạt) ngang với chồng chị khi anh ấy còn sống vì nó được tạo lập trong thời kỳ hôn nhân của anh chị. Khi chồng chị chết, anh ấy chỉ có quyền định đoạt phân nửa khối tài sản chung, nửa còn lại thuộc quyền của chị.

Về quyền thừa kế tài sản, được pháp luật quy định theo 2 hình thức, đó là thừa kế theo di chúc và thừa kế theo pháp luật. Theo đó, đã có di chúc của người chết (phải hợp pháp) thì di chúc ấy phải được tôn trọng, nếu không có di chúc (hoặc di chúc không hợp pháp) mới phân chia thừa kế theo pháp luật. Trường hợp của chị có phần đặc biệt. Đây là trường hợp “người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc”. Điều 669 Bộ Luật Dân sự quy định: “Những người sau đây vẫn được hưởng phần di sản bằng 2/3 suất của một người thừa kế theo pháp luật, nếu di sản được chia theo pháp luật, trong trường hợp họ không được người lập di chúc cho hưởng di sản hoặc chỉ cho hưởng phần di sản ít hơn 2/3 suất đó… Những người đó là: con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng; con đã thành niên mà không có khả năng lao động”.

Như vậy, nếu hàng thừa kế thứ nhất của chồng chị chỉ gồm chị và 2 con của chị (những người khác như: cha mẹ đẻ, cha mẹ nuôi, con nuôi của chồng chị đã chết hoặc không có) thì phần di sản của chồng chị để lại (là 1/2 khối tài sản chung của anh chị) sẽ được chia cho 3 mẹ con chị. Tuy nhiên, phần chị và phần đứa con nhỏ chỉ được bằng 2/3 phần của đứa con lớn. Ngoài ra, chị còn được quyền sở hữu phần tài sản riêng của mình (là 1/2 khối tài sản chung còn lại).

Luật gia NGUYỄN VĂN KHÔI

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Chủ sở hữu chết, hợp đồng ủy quyền nhà chấm dứt

(ĐTTCO) - Hỏi: - Cách đây hơn 10 năm, trước khi qua đời, cha tôi có làm giấy ủy quyền nhà cho mẹ. Trong quá trình ở và làm ăn cùng với mẹ, người em trai của tôi đã sang tên ngôi nhà trên. Xin hỏi, mẹ tôi có được hưởng gì đối với căn nhà và số tài sản cùng làm ăn với em tôi trong hơn 10 năm hay không?

Dự án - đầu tư

Quy hoạch - Đô thị