Lo Zika, đua vaccine

(ĐTTCO) - Virus Zika gây teo não đang lan tràn ở châu Mỹ cũng gây cơn sốt cho các công ty y tế toàn cầu đua nhau chào hàng từ các loại vaccine đến các thiết bị lọc virus Zika khỏi máu. Đến nay có gì có thể giúp ngăn chặn loại virus do muỗi truyền này lây lan bùng nổ?

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết đến trung tuần tháng 2, đã có hơn 15 công ty tiếp xúc với WHO về phát triển vaccine Zika cùng khoảng 20 công ty phát triển công cụ chẩn đoán Zika. Từ đại gia dược Sanofi của Pháp với loại vaccine chống virus, đến những công ty nhỏ hơn như Inovio Pharmaceuticals và GeoVax Labs của Hoa Kỳ với các bộ công cụ xét nghiệm virus. Virus Zika lần đầu tiên được xác định ở người tại Uganda và Tanzania từ năm 1952 nhưng đã không được quan tâm vì chỉ gây bệnh nhẹ, thậm chí 80% số người nhiễm không có triệu chứng. Nhưng từ cuối năm ngoái, khi Zika lan khắp Nam Mỹ, Trung Mỹ và vùng Caribbe, đặc biệt tại Brazil khi nghi ngờ mối liên kết Zika với dị tật đầu nhỏ bẩm sinh gia tăng, mối lo ngại đã thúc đẩy các chính phủ tài trợ nghiên cứu Zika.

Để phát triển vaccine đầu tiên chống virus sốt xuất huyết, Sanofi đã mất 2 thập niên, nhưng hãng dược lớn nhất Pháp này vừa ước tính chỉ cần ít nhất 3 năm để hoàn tất thử nghiệm lâm sàng với vaccine Zika. Trong khi đó, CEO J. Joseph Kim của Inovio Pharmaceuticals cho biết có thể giảm khung thời gian truyền thống bằng công nghệ vaccine dựa trên ADN. Vaccine Zika đang thử nghiệm trên chuột hợp tác với GeneOne Life Science của Hàn Quốc có thể được thử nghiệm trên người vào cuối năm nay. Trước đây, dịch Ebola bùng phát năm 2014, Inovio cho biết vaccine của hãng có thể bắt đầu được thử nghiệm trên người trong nửa đầu năm 2015. Với dịch MERS (hội chứng hô hấp Trung Đông), Inovio cũng dự định bắt tay vào giai đoạn đầu thử nghiệm vaccine trên người trước khi hết năm 2015.

WHO cho biết các vaccine Zika tiên tiến nhất đang được phát triển hiện nay là một loại vaccine bất hoạt truyền thống của Công ty Bharat Biotech và một vaccine ADN của Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ (NIH). Công ty Bharat ở Hyderabad, Ấn Độ, bắt đầu nghiên cứu virus Zika 1 năm trước, CEO Krishna Ella cho biết. Theo Farshad Guirakhoo, Phó Chủ tịch cấp cao nghiên cứu và phát triển Công ty GeoVax ở Georgia, Hoa Kỳ, nơi đang phối hợp Đại học Georgia phát triển một vaccine Zika, nhiều công ty phát triển sản phẩm chống Zika đang bắt đầu và phải mất vài năm mới có kết quả.

Lo Zika, đua vaccine ảnh 1

Sanofi ước tính cần 3 năm để hoàn tất thử nghiệm lâm sàng vaccine Zika.

Trong khi phải vài năm nữa mới có thể có vaccine Zika, nhu cầu cấp thiết nhất để hiểu và chống Zika là chẩn đoán. Genekam Biotechnology của Đức là một công ty đang phát triển một công cụ bộ kit chẩn đoán và khẳng định có thể là duy nhất đáng tin cậy hiện nay. Genekam công bố đã sản xuất một bộ chẩn đoán Zika và đang chờ sự chấp thuận của nhà chức trách châu Âu và Hoa Kỳ. Một hộp 100 bộ kit chẩn đoán của Genekam có giá 599EUR (677USD). Nhiều công ty khác cũng đang phát triển công cụ chẩn đoán Zika gồm GenArraytion của Hoa Kỳ, Biocan Diagnostics của Canada và Altona Diagnostics của Đức. Táo bạo hơn, một số công ty đang nghiên cứu liệu pháp chiết xuất mầm bệnh khỏi cơ thể. Premier Biomedical ở Texas, Hoa Kỳ, cùng đối tác Brazil đang điều trị theo hướng tiếp cận lọc máu liên tục để loại virus Zika và sốt xuất huyết khỏi cơ thể. Cơ quan Quản lý Thuốc và Thực phẩm Hoa Kỳ (FDA) chưa thẩm định phương pháp này vì chưa được thử nghiệm trên người, mới chỉ trên chuột.

Richard Kuhn, giảng viên đứng đầu khoa sinh học tại Đại học Purdue, nơi có phòng thí nghiệm trong hơn 1 thập niên qua nghiên cứu các virus do muỗi truyền như sốt xuất huyết, tương tự như Zika, cho biết: "Mọi người đang nhảy vào làm gì đó. Thật dễ tiến hành nhanh vài thí nghiệm và chứng minh một số kiểu chẩn đoán đầy hứa hẹn hay thậm chí một loại vaccine. Nhưng để thực sự có được và phát triển sản phẩm cần phải có rất nhiều cơ sở hạ tầng cùng chuyên môn và tài chính".

THIỆN NGUYỄN

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Nóng bỏng Đông Bắc Á (K2): Mịt mờ liệu pháp giảm nhiệt

Nóng bỏng Đông Bắc Á (K2): Mịt mờ liệu pháp giảm nhiệt

(ĐTTCO) - Tờ New York Times đăng bài phỏng vấn Thượng nghị sĩ Cộng hòa Bob Corker (bang Tennessee), có nội dung chỉ trích Tổng thống D. Trump, cho rằng đương kim Tổng thống Hoa Kỳ đang điều hành đất nước như một “chương trình truyền hình thực tế” (reality show) và những tuyên bố của ông có thể đẩy Hoa Kỳ vào con đường dẫn đến Thế chiến III.

Hồ sơ

Chính sách kiểm soát vốn của Trung Quốc (Kỳ 1)

(ĐTTCO) - LTS: “Sự trỗi dậy của Trung Quốc” đang là tâm điểm của quốc tế hiện nay, không chỉ trong công luận mà còn trong giới học thuật. Trong khi một số học giả cho rằng Trung Quốc đang thách thức “trật tự tự do” của phương Tây, một số học giả khác lại không tin quốc gia này có khả năng gây ra tác động mang tính hệ thống.

Bình luận

Bất bình đẳng kinh tế - vấn đề lớn của EU

(ĐTTCO) - Dù đã 4 thập kỷ áp dụng chính sách gắn kết xã hội nhằm hạn chế chênh lệch phát triển giữa các vùng trong Liên minh châu Âu (EU), sự cách biệt giữa các khu vực dường như ngày càng trầm trọng sau tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế năm 2008.

Thế giới muôn màu