Lợi nhuận giảm vì nợ xấu

Tăng trưởng tín dụng chậm và nợ xấu gia tăng đang là nỗi ám ảnh lớn cho mục tiêu hoàn thành chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng của các NHTM. Điều này thể hiện rõ qua kết quả kinh doanh từ đầu năm đến nay của các NH, trong đó lợi nhuận nhiều NHTM đã sụt giảm mạnh so với năm 2011.

Rốt ráo vẫn khó

Hiện nay, trong cách thức xử lý nợ xấu, hầu hết NHTM trên địa bàn TPHCM đều thành lập ban cơ cấu nợ và ban xử lý nợ xấu, nhưng nợ xấu của các NH vẫn ở mức cao 6,2% so với tổng dư nợ.

Điều này không chỉ ảnh hưởng quá trình huy động tăng trưởng vốn, mà còn đến hoạt động kinh doanh, khả năng tài chính và hiệu quả sản xuất của các NH. Cụ thể, kết quả kinh doanh 6 tháng đầu năm của các NHTM trên địa bàn đạt 5.700 tỷ đồng, bằng 37,32% năm 2011.

Tuy sức mua của thị trường sụt giảm, song thông thường đến giữa quý III đầu quý IV các doanh nghiệp lên kế hoạch kinh doanh phục vụ thị trường mùa cao điểm cuối năm. Vì vậy, đây cũng được xem là giai đoạn thuận lợi để các NHTM đẩy mạnh cho vay, hoàn thành được chỉ tiêu lợi nhuận cả năm. Khi cấp tăng hạn mức tín dụng NHNN sẽ kiểm tra và giám sát chất lượng tín dụng, tình hình tài chính lành mạnh của các NHTM. Vì thế không quá lo dòng vốn tăng thêm sẽ chảy vào nơi không đúng chỗ.

TS. TRẦN DU LỊCH,
thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tiền tệ quốc gia

Theo TS. Lê Xuân Nghĩa, trước khi chờ Nhà nước đứng ra cứu, các NHTM phải hy sinh lợi nhuận bằng cách tăng trích dự phòng rủi ro để xử lý nợ xấu.

Chưa kể, thời gian qua một số NHTM đã tiến hành mua bán, sáp nhập, qua đó nợ xấu của NH yếu kém trước sáp nhập được tính chung trong tình trạng tài chính của NHTM sau sáp nhập. Do vậy, năm nay sẽ có nhiều NHTM không đạt chỉ tiêu lợi nhuận đề ra từ đầu năm.

Trong bối cảnh nhu cầu vay vốn mở rộng và phát triển sản xuất kinh doanh thấp, nợ xấu gia tăng, nhiều NHTM đang điều chỉnh giảm kế hoạch lợi nhuận trong năm phù hợp với tình hình thực tế. Bởi theo phản ánh của nhiều NHTM, hiện nay doanh nghiệp, đặc biệt doanh nghiệp nhỏ và vừa đủ điều kiện vay vốn đáp ứng rất ít.

Theo một lãnh đạo NHNN: “Dư luận cho rằng doanh nghiệp khó khăn, trong khi NH kiếm lợi nhuận cao là chưa chính xác. Cần hiểu rằng bản chất NH cũng giống như mọi ngành của nền kinh tế thị trường. NH công bố lợi nhuận cao nhưng thực tế chưa hạch toán đầy đủ vào chi phí”.

Phó tổng giám đốc một NHTM cũng cho rằng các NHTM có nhận về lãi biên cho vay 6% phải dự trữ bắt buộc với các khoản tiền gửi, dự phòng thanh khoản, các phần chi phí khác bao gồm trả cho bảo hiểm tiền gửi. Như vậy, tính ra lãi cận biên thực tế của NH chỉ khoảng 2,5-3%.

Trong khi với các NHTM có nợ xấu gia tăng, những món nợ mới đang phải chịu gánh nặng của nợ cũ. Do vậy, sẽ không ngạc nhiên nếu có NH báo lỗ từ nay đến cuối năm, trong đó dự báo không ít NHTM cuối năm sẽ thất thu lớn.

Tăng tín dụng có tăng lợi nhuận?

 Mới đây trong 62 NHTM báo cáo về NHNN, có 23 NH đề nghị mức tăng trưởng tín dụng vượt chỉ tiêu, 29 NHTM xây dựng kế hoạch tăng trưởng bằng chỉ tiêu thông báo, 10 NHTM xây dựng kế hoạch tăng trưởng tín dụng thấp hơn. Tuy nhiên, NHNN chỉ cấp phép cho 10 NHTM được nâng thêm room tín dụng từ nay đến cuối năm, trong đó có cả NHTM nhỏ.

Lợi nhuận giảm vì nợ xấu ảnh 1

Lợi nhuận nhiều NH giảm mạnh so với năm 2011. Ảnh: LÃ ANH

Trước động thái này của NHNN, đã dấy lên nhiều quan ngại rằng sẽ khiến các NHTM đẩy vốn cho vay bằng mọi giá làm cho nợ xấu càng có nguy cơ tăng thêm. Cũng có ý kiến cho rằng không loại trừ nhiều NHTM nhỏ trước đây đẩy mạnh cho vay nội bộ, nợ xấu gia tăng nay phải xin thêm hạn mức tăng trưởng tín dụng để “biến hóa” xử lý nợ xấu.

Ngoài ra, tín dụng tăng cao chưa chắc kinh tế tăng trưởng tương ứng, vì hiệu quả sử dụng vốn không cao do tín dụng đưa ra thêm nhưng chưa điều phối dòng vốn vào khu vực sản xuất, doanh nghiệp hiệu quả... Như vậy rất có thể lạm phát sẽ quay trở lại.

Số liệu mới đây của NHNN cho biết trong 69 tổ chức tín dụng (TCTD) chiếm thị phần tín dụng 90%, gồm: dư nợ cho vay bằng VNĐ có mức lãi suất dưới 10% chiếm tỷ trọng 4,1%; mức lãi suất 10-13%/năm chiếm tỷ trọng 20%; mức lãi suất trên 13-15%/năm chiếm tỷ trọng 51,3%; mức lãi suất trên 15%/năm chiếm tỷ trọng 24,6%.

Trong đó, lãi suất giảm mạnh nhất ở nhóm 5 NHTM nhà nước (có tỷ trọng dư nợ cho vay với mức lãi suất trên 15%/năm là 6,2%), giảm khoảng 90% so với tỷ trọng trước ngày 15-7-2012.

Hiện nay hầu hết NHTM đều thừa vốn, đặc biệt là các NHTM nhà nước, nên bản thân các NH cũng đang cạnh tranh gay gắt trong cho vay.

Tuy nhiên, nếu các NHTM cho vay cẩu thả, hạ chuẩn cho vay, nợ xấu gia tăng và như vậy sẽ mất uy tín, càng khó kiếm lợi nhuận trong tương lai. Quan trọng các NHTM phải lựa chọn được khách hàng tốt và thật thận trọng trong việc quản lý, điều hành room tín dụng.

Dịu Ngân

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Trái phiếu 10 năm hút hàng

Trái phiếu 10 năm hút hàng

(ĐTTCO) - Ngày 18-10, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội đã tổ chức phiên đấu thầu trái phiếu chính phủ (TPCP) do Kho bạc Nhà nước (KBNN) phát hành với tổng khối lượng gọi thầu 3.000 tỷ đồng cho 3 loại kỳ hạn: 5 năm (1.500 tỷ đồng), 7 năm (1.000 tỷ đồng) và 10 năm (500 tỷ đồng).

Ngân hàng

Kienlongbank: Lợi nhuận trước thuế đạt 191,56 tỷ đồng

(ĐTTCO) - Theo Báo cáo Tài chính hợp nhất của Kienlongbank vừa được công bố, kết thúc Quý III-2017, hầu hết các chỉ tiêu hoạt động tại Kienlongbank đều tăng trưởng ổn định, đạt và vượt kế hoạch đề ra.

Vàng - ngoại tệ