Kết nối NH-DN: Chỉ mới tháo nhưng chưa gỡ

Cuối tuần qua, tại TPHCM đã diễn ra hội nghị kết nối NH - doanh nghiệp (DN) nhằm tháo gỡ khó khăn thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh, dưới sự chủ trì của lãnh đạo UBND TPHCM và Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình. Với tinh thần xây dựng và thẳng thắn, DN và NH đã chia sẻ những khó khăn, kiến nghị lãnh đạo ngành và địa phương đưa ra nhiều đối sách hỗ trợ từ nay đến cuối năm.

NHTM: Giảm 50% dư nợ cũ lãi suất 15%/năm

Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình, khẳng định TPHCM là địa bàn rất quan trọng, đóng góp tích cực trong sự phát triển xã hội.

Thị trường tiền tệ ngày càng ổn định, lãi suất trên thị trường liên NH được kiểm soát, lãi suất cho vay và huy động liên tục giảm, góp phần giải quyết khó khăn cho DN trên địa bàn. Tuy nhiên, về việc giảm lãi suất các khoản nợ cũ xuống dưới 15%/năm, nhiều ý kiến băn khoăn NHNN cần có quy định cụ thể để các NH dễ thực hiện và DN dễ tiếp cận.

Thời gian qua, TPHCM đã ban hành nhiều chương trình hành động, tổ chức nhiều hội nghị để tháo gỡ khó khăn cho DN. Tuy nhiên, đến nay mặt bằng lãi suất vẫn còn tăng so với sức chịu đựng của nền kinh tế, nợ xấu có xu hướng tăng cao. TPHCM mong muốn tìm giải pháp để 2 bên gặp nhau, hướng vốn đến đúng nơi, đúng mục đích. Hội nghị lần này, TP không đề nghị NHTM công bố các gói hỗ trợ vì NHTM cũng là DN, nhưng kêu gọi các NHTM căn cứ vào khả năng thực tế, tự hoạch định, công bố các gói giải pháp giúp DN thông qua các hiệp hội.

NGUYỄN THỊ HỒNG,
Phó Chủ tịch UBND TPHCM

NHNN quy định từ ngày 15-7 các NHTM đưa lãi suất xuống 15%/năm nhưng chỉ mang tính hành chính, không thiết thực. Giả sử có văn bản cũng không có hiệu lực pháp lý đối với các khoản vay trước đây vì đó là hợp đồng kinh tế, không thể hồi tố.

Theo ông Bình, NHNN chỉ yêu cầu các TCTD cùng góp sức chia sẻ khó khăn chung của kinh tế và tháo gỡ khó khăn cho DN, coi đây là trách nhiệm của hệ thống NHTM đối với DN. NHTM cũng là DN nên cùng song hành, bởi DN khó khăn NHTM cũng khó khăn.

Thống đốc cho biết chỉ trong 2 tuần tích cực thực hiện, các NHTM đã giảm được một nửa dư nợ cũ xuống lãi suất 15%/năm. NHNN đang theo dõi sát sao để đốc thúc các NHTM chia sẻ mạnh mẽ hơn nữa để kéo tỷ lệ này xuống càng thấp càng tốt. Đến nay, tăng trưởng tín dụng của hệ thống NHTM chỉ 0,9%, hy vọng hết tháng 7 sẽ ở mức 1%.

Về việc nhiều lãnh đạo DN phản ánh vẫn phải chịu lãi suất cao, khó tiếp cận lãi suất thấp, ông Trần Phương Bình, Tổng giám đốc DongA Bank, cho biết từ tháng 4-2012 đã giảm cho các DN vay bất động sản xuống 15%/năm, đến ngày 2-8 dự kiến dư nợ bất động sản của DongA Bank giảm xuống 15%/năm.

Riêng tìm kiếm các khách hàng mới, DongA Bank và Hội DN trẻ (900 hội viên) đã khởi động chương trình 1.000 tỷ đồng, trong đó cho vay tín chấp 100 tỷ đồng và đến nay đã giải ngân 50 tỷ đồng.

Ông Phan Huy Khang, Tổng giám đốc Sacombank, cho biết thời gian qua đã tiến hành cơ cấu lại số nợ 1.500 tỷ đồng; giảm lãi suất nợ cũ 8.000 tỷ đồng về mức 15%/năm; tung gói hỗ trợ cho vay 2.000 tỷ đồng với lãi suất 13%/năm, đến nay đã giải ngân được 1.700 tỷ đồng. Từ đây đến cuối năm, Sacombank tiếp tục tung ra gói hỗ trợ cho vay hơn 1.000 tỷ đồng với lãi suất 13-15%/năm.

Ông Trương Văn Phước, Tổng giám đốc Eximbank, cho biết đã khoanh nợ, giãn nợ hơn 3.000 tỷ đồng cho hơn 600 DN. Một số DN được giãn nợ 1-2 năm, thậm chí có trường hợp 6-7 năm. Eximbank cũng đã giảm xuống còn 15%/năm đối với phần lớn các khoản vay cũ.

Mới đây NH này đã thông qua gói tín dụng cho vay 5.000 tỷ đồng với lãi suất 10%/năm. Ông Phước đề nghị NHNN, UBND TPHCM kiến nghị Chính phủ có biện pháp kích cầu, kích thích tiêu dùng để giải phóng lượng hàng tồn kho cho DN. Còn đại diện BIDV cho hay qua rà soát hàng ngàn khoản vay, đến nay chỉ còn 6 khoản vay tại TPHCM có lãi suất trên 15%/năm.

Do vậy, lợi nhuận 6 tháng đầu năm 2012 của BIDV giảm 20% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, ông Nguyễn Hòa Bình, Chủ tịch HĐQT Vietcombank, cho biết từ ngày 17-7 tất cả các khoản vay của NH đã trở về mức 15%/năm, trong đó nhiều khoản vay có lãi suất 13%/năm.

Riêng TPHCM, Vietcombank dành gói 15.000 tỷ đồng và 700 triệu USD với lãi suất thấp hỗ trợ DN. “Việc cơ cấu lại nợ không phải là chuyện ban phát hay xin cho. DN nào đủ điều kiện, chúng tôi sẽ cơ cấu lại nợ để tháo gỡ khó khăn cho họ” - ông Bình khẳng định.

Doanh nghiệp: NHTM còn thụ động

Một lãnh đạo Tổng công ty Bến Thành, cho biết đến nay nhiều khoản vay của DN vẫn trên 18%/năm. DN mong muốn tiếp cận được lãi vay 12-13% nhưng chỉ nghe NH hứa.

Kết nối NH-DN: Chỉ mới tháo nhưng chưa gỡ ảnh 1
Quang cảnh buổi đối thoại giữa DN và NH tại UBND TPHCM
ngày 28-7-2012. Ảnh: CAO THĂNG

Ông Nguyễn Trí Kiên, Giám đốc Công ty may túi xách Minh Tiến, cho biết mặc dù các NHTM đã giảm ngay lãi suất cũ xuống 15%/năm, nhưng thực tế các NHTM xem xét rất khắt khe.

2 năm rồi DN phát triển thêm 2 phân xưởng sản xuất trong bối cảnh khó khăn, mỗi năm cần 40 tỷ đồng, nhưng các NHTM lắc đầu khi DN yêu cầu thế chấp hàng tồn kho. Theo ông Kiên, NHTM rất thụ động, không nắm bắt tình hình của DN, nếu NHTM tích cực hơn thì DN được giải tỏa rất nhiều để phát triển kinh doanh sản xuất.

Ông Văn Đức Mười, Tổng giám đốc Vissan, cho hay khó khăn hiện nay của DN chính là sức mua của thị trường quá yếu. Điều này dẫn tới việc DN tồn kho một lượng lớn nguyên liệu, hàng hóa. Chính vì vậy lãi suất cao đồng nghĩa đang “hủy diệt” DN. Nhưng điều đáng lo ngại nhất là đến năm 2015, khi các nước ASEAN trở thành một thị trường chung, DN Việt Nam khó có thể cạnh tranh với các nước trong khu vực.

Ông Võ Quốc Thắng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Gốm sứ Việt Nam, cho biết trong tình hình khó khăn kéo dài suốt gần 4 năm qua, nhiều DN đã bị “quét sạch” lợi nhuận có được từ 5-10 năm trước đó.

NHNN: Kinh tế vĩ mô ổn định lãi suất xuống 10%

Theo Thống đốc Nguyễn Văn Bình, lãi suất cho vay đã giảm mạnh. Nhưng để phát triển ổn định, bền vững phải giảm dưới 10%/năm DN mới cạnh tranh với DN trong khu vực. Điều này NHNN hoàn toàn chia sẻ với DN.

Nhưng đến khi nào lãi suất cho vay xuống 10%/năm,  Thống đốc khẳng định đây là mong muốn của Chính phủ và NHNN, còn thực hiện được hay không phụ thuộc vào tình hình vĩ mô cũng như chính sách của Nhà nước và cả sự nỗ lực của các bên.

NHNN hoàn toàn có khả năng tung tiền ra để cứu DN, giúp DN tăng trưởng “hồng hào” trở lại, nhưng nếu với tình hình duy trì sản xuất không cao, lạm phát sẽ bùng phát, lặp lại chu kỳ cũ (siết chặt tiền tệ để kiềm chế lạm phát). Vì vậy, cộng đồng DN cũng cần ủng hộ để ổn định bền vững, như thế mới tái cấu trúc được nền kinh tế.

Ông NGUYỄN VĂN BÌNH,
Thống đốc NHNN

Nếu năm nay lạm phát dưới 7%, cuối năm lãi suất huy động sẽ giảm xuống 8%/năm. Tuy nhiên, không thể giảm lãi suất huy động xuống quá nhanh, người dân sẽ thấy kênh tiền gửi không còn hấp dẫn sẽ đầu cơ vốn vào các kênh khác, khi đó USD sẽ biến động do đầu tư vào ngoại tệ, các NHTM không những không có vốn huy động để cho vay mà còn làm chao đảo thị trường ngoại tệ.

Hiện nay chưa có điều kiện để giảm tiếp ngay lãi suất huy động, vì có một số NHTM thời gian qua đã huy động cao. Nếu kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát kiềm chế tốt sẽ có điều kiện giảm lãi suất xuống 10%/năm. Theo đó, lạm phát năm 2013 khoảng 4-6%, huy động ở mức 7%, lãi suất cho vay hoàn toàn có thể dưới 10%/năm.

Về việc hỗ trợ của NHNN đối với các NHTM, đó là lãi suất huy động trên thị trường dân cư ngắn hạn 9%/năm, lãi suất tái cấp vốn chỉ 10%/năm, lãi suất trên thị trường mở hiện nay chỉ 8%/năm (thấp hơn huy động ngắn hạn).

Đối với các NHTM có dư nợ tín dụng tốt mà thiếu hụt vốn, NHNN sẽ cho vay lãi suất 10%/năm mà không mất chi phí. Thống đốc khẳng định hoàn toàn không có chuyện các NHTM chạy chọt với NHNN để được hỗ trợ vốn qua thị trường mở.

Riêng về giải pháp có nên giảm dự trữ bắt buộc để tạo vốn cho NHTM cho vay ra, Thống đốc cho rằng ở nước ta năm 2011 lạm phát trên 18% thì dự trữ bắt buộc đã rất thấp, vì vậy công cụ này đã bị vô hiệu hóa lâu rồi. Hiện nay dự trữ bắt buộc chỉ còn 2-3%, giảm nữa sẽ ảnh hưởng đến an toàn hệ thống NH.

MAI THẢO

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Ngân hàng

Vàng - ngoại tệ

Vốn vàng vẫn bất động

(ĐTTCO) - Chuyển đổi nguồn lực vàng trong dân thành VNĐ để phục vụ phát triển kinh tế - xã hội là một vấn đề được đặt ra đã nhiều năm, nhưng cho đến nay kết quả đạt được vẫn ở mức thấp.