Gói ưu đãi... đánh đố

(ĐTTCO) - NHNN đã khẳng định thời hạn chấm dứt giải ngân gói 30.000 tỷ đồng là ngày 1-6-2016, đúng 36 tháng sau khi triển khai Thông tư 11/2013/TT-NHNN ký ngày 15-5-2013 (có hiệu lực 1-6-2013) quy định về cho vay hỗ trợ nhà ở theo Nghị quyết 02 của Chính phủ. Điều này đồng nghĩa kể từ nay chưa cần phải đợi đến 1-6 sẽ không một ai dám ký hợp đồng vay, vì không thể người có thu nhập thấp mua căn hộ mà chỉ được ưu đãi lãi suất 2-3 tháng, trong khi tiến độ xây dựng thuộc về chủ đầu tư. 

Nhiều người thu nhập thấp đang hoang mang về lãi suất mà họ phải trả nếu gói tín dụng này đóng lại, tức họ phải trả theo lãi suất thương mại thỏa thuận giữa NH và khách hàng thay vì lãi suất cố định ưu đãi 5%/năm. Những khách hàng mua nhà chỉ mới giải ngân được giá trị nhỏ cảm thấy thiệt thòi, thậm chí bức xúc cho rằng họ không được chủ đầu tư cũng như NH lưu ý ngay từ đầu.

Trước phản ứng của nhiều người dân, ông Nguyễn Hoàng Minh, Phó Giám đốc NHNN Chi nhánh TPHCM, giải thích khi triển khai gói 30.000 tỷ đồng đã có đề cập đến nội dung này ngay từ đầu, tức bắt đầu triển khai đã có quy định chứ không phải giờ này mới nói. Ông cho biết nguồn vốn 30.000 tỷ đồng được phân thành 2 dạng: 30% (khoảng 9.000 tỷ đồng) là cho doanh nghiệp vay, 70% (khoảng 21.000 tỷ đồng) cho cá nhân vay. Đối với cá nhân vay vốn, NHTM sẽ sử dụng nguồn vốn huy động của mình để cho vay trước, đúng kỳ hạn các NHTM đem hồ sơ đó vay tái cấp vốn tại NHNN chứ NHNN không phân nguồn về cho từng NHTM hay địa phương nào.

Thực ra con đường gập ghềnh để vay được gói tín dung 30.000 tỷ đồng chỉ những ai đã từng trải qua mới hiểu được. Các bước chứng thực hồ sơ để xét duyệt đã khiến không ít người bỏ cuộc. Những người kiên trì để vay được gói 30.000 tỷ đồng xuất phát từ động lực được hưởng lãi suất 5%/năm trong suốt thời gian vay, thấp hơn so với lãi suất vay thương mại. Những người vay mua căn hộ xem đây như là một “bùa hộ mệnh” để đảm bảo các chủ đầu tư không dám trễ nãi vì luôn có các NH theo dõi sát sao. Tuy nhiên, tính đến thời điểm hiện nay, gần như phần lớn người vay vốn từ gói 30.000 tỷ đồng sẽ không được hưởng lãi suất ưu đãi một cách trọn vẹn. Chủ đầu tư của dự án căn hộ tại quận 12 (TPHCM) vừa có yêu cầu gửi các NH giải ngân sớm hơn tiến độ 6 tháng để kịp thời gian đóng cửa gói này. Tuy nhiên phía NH cho biết không thể giải ngân vì tiến độ thực hiện dự án vẫn chưa đạt được như thỏa thuận.

Còn nhớ trước đây nhiều dự án đang “đắp chiếu” đã mượn danh gói 30.000 tỷ đồng để thu hút người mua. Nhiều người mua nhà cũng vì được vay với lãi suất ưu đãi mới chấp nhận mua nhà tại dự án đó. Thực tế ít người mua có đủ thông tin và trình độ để hiểu được những “lắt léo” về những điều khoản trong hợp đồng và bản chất của Thông tư 11. Do vậy, khi được ký hợp đồng để vay gói này ít ai nghĩ có ngày họ phải trả với lãi suất thương mại. Về phía chủ đầu tư có thể vô tình hoặc cố ý hoặc không hiểu hết những quy định tại Thông tư 11, nên cũng không giải thích cho khách hàng một cách cặn kẽ.

Thực tế với quy định “kết thúc sau 36 tháng” đã làm khó chủ đầu tư lẫn người mua nhà. Theo dõi diễn biến gói này cho thấy dù ký vào ngày 15-5-2013 nhưng mãi tới hơn 6 tháng sau đó mới thực sự được thực hiện. Sau đó trải qua nhiều lần sửa đổi điều chỉnh quá trình giải ngân mới thực sự thực hiện trong hơn 1 năm trở lại đây. Trong khi đó, việc thực hiện một dự án bất động sản thông thường kéo dài 2- 3 năm và tiến độ thanh toán tiền khi ký hợp đồng mua dự án đang thực hiện thường kéo dài 1-2 năm. Như vậy, trên thực tế sẽ không có nhiều dự án được vay gói 30.000 tỷ đồng hoàn thành trước ngày 1-6-2016. Điều này đồng nghĩa với việc nếu giải ngân theo tiến độ hoàn thành của dự án  những người mua nhà trong gói 30.000 tỷ đồng sẽ khó được giải ngân hết 100% khoản vay.

Mới đây, đại diện cho NHNN và đơn vị chủ trì xây dựng chính sách, quản lý, kiểm tra và giám sát gói cho vay này, có đưa ra một thông tin về Thông tư 25 về cho vay vốn ưu đãi thực hiện chính sách nhà ở xã hội và Công văn 9512 hướng dẫn. Thông tư có hiệu lực từ cuối tháng 12-2015 ngay khi kết thúc giải ngân gói 30.000 tỷ đồng vào 1-6-2016 sẽ chuyển tiếp luôn. Cụ thể, đối với khách hàng thuê, thuê mua nhà ở xã hội; xây dựng mới hoặc cải tạo, sửa chữa nhà để ở mức lãi suất hỗ trợ không vượt quá 50% lãi suất bình quân của NH trên thị trường. Tuy nhiên, trên thực tế đối tượng vay gói 30.000 tỷ đồng không chỉ có mua nhà xã hội mà còn có khách hàng mua nhà ở thương mại đủ điều kiện vay gói tín dụng này.

Xuân Anh

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Có nên bỏ quyết toán thuế TNCN?

Có nên bỏ quyết toán thuế TNCN?

(ĐTTCO) - Điểm đáng chú ý trong dự thảo sửa đổi Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) của Bộ Tài chính là các quy định liên quan đến quyết toán thuế, hoàn thuế. Song dự thảo này đang tạo nên những phản ứng trái chiều.