Dừng cho vay USD, lãi suất VNĐ sẽ tăng?

(ĐTTCO) - Thông tư 24/2015/TT-NHNN do NHNN ban hành ngày 8-12-2015 quy định sau ngày 31-3, các NHTM sẽ chấm dứt cho vay bằng ngoại tệ, chuyển sang mua bán USD thuần túy. Đây được xem là một trong những giải pháp của NHNN để chống tình trạng đô la hóa nền kinh tế, tuy nhiên nhiều doanh nghiệp (DN) xuất khẩu cho biết sắp tới sẽ gặp khó trong cạnh tranh.

Ảnh hưởng sức cạnh tranh

Nhận định về việc dừng cho vay ngoại tệ theo Thông tư 24, ông Đặng Quốc Hùng, Tổng giám đốc Công ty TNHH Thủ công mỹ nghệ Kim Bôi, cho rằng NHNN quy định như vậy sẽ làm khó DN vì DN xuất khẩu vay ngoại tệ và có nguồn thu ngoại tệ để trả. Mục đích các DN vay ngoại tệ là để có được lãi suất tốt, vì lãi suất ngoại tệ thấp trong khi vay VNĐ lãi suất cao, điều này có lợi cho khả năng cạnh tranh sản phẩm. Không cho vay ngoại tệ sẽ làm giá thành sản phẩm đội lên, giá thành tăng đồng nghĩa sức cạnh tranh hàng hóa bị hạn chế. NHTM huy động USD với lãi suất 0%, nếu cho vay lãi suất 3%/năm NH vẫn có lãi. Trong khi đó, lãi suất vay USD 3%/năm và lãi suất VNĐ 8%/năm, nếu vay USD DN sẽ tiết kiệm được một khoản lớn để giảm chi phí vốn. “Ở góc độ DN, chúng tôi muốn hưởng lãi suất tốt để giảm giá thành sản phẩm, vì trong quá trình cạnh tranh quốc tế DN không những cạnh tranh chất lượng, kiểu mẫu mà còn cạnh tranh về giá cả, giá cả càng cao sức cạnh tranh sẽ càng giảm. Còn nếu như NH cho DN vay VNĐ lãi suất thấp DN cũng sẵn sàng ủng hộ chính sách này” - ông Hùng chia sẻ.

Trong khi đó, ông Dương Ngọc Minh, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc CTCP Hùng Vương, cho biết năm nay ngành thủy sản Việt Nam đối mặt với nhiều khó khăn do các thị trường lớn giảm nhu cầu nhập khẩu, nhiều hàng rào kỹ thuật được dựng lên. Đồng thời, các nước trên thế giới đang phá giá đồng nội tệ để hỗ trợ xuất khẩu, trong đó một số đồng tiền của các quốc gia trong khu vực ASEAN phá giá đến 10%, đồng tiền châu Âu mất giá 10%, đồng tiền khu vực Trung Đông mất giá 30% và đồng tiền của các nước khu vực Nam Mỹ mất giá từ 30-40%. Do đó, sắp tới dự báo ngành thủy sản Việt Nam sẽ khó cạnh tranh trên thị trường thế giới. Rộng hơn là kim ngạch xuất khẩu của ngành nông lâm thủy sản năm 2015 là 30 tỷ USD, giảm so với năm 2014. Khi áp dụng Thông tư này, DN vay VNĐ với lãi suất cao, chi phí này sẽ được tính vào giá cả sản phẩm, giá nhóm hàng hóa nông lâm thủy sản sẽ bị đẩy lên, làm hạn chế khả năng cạnh tranh với hàng hóa các nước.

Cần hỗ trợ lãi suất VNĐ

Thông tư 24 nhằm mục tiêu giải quyết tình trạng DN vay ngoại tệ sau đó bán lại để hưởng chênh lệch, đây cũng là một trong những nỗ lực của NHNN trong cuộc chiến chống đô la hóa nền kinh tế. Theo đó, quan hệ vay mượn USD sẽ chuyển dần sang quan hệ mua - bán. Theo lộ trình, kế hoạch chống đô la hóa kéo dài đến năm 2020, tuy nhiên những năm qua NHNN đã bắt tay thực hiện thông qua việc tăng dự trữ bắt buộc đối với tiền gửi ngoại tệ; giảm tỷ lệ trạng thái ngoại tệ của NHTM từ ±30% xuống còn ±20%; đưa ra danh mục không được phép vay ngoại tệ và giảm lãi suất huy động tiền gửi bằng ngoại tệ đối với cá nhân và DN về 0% để đến năm 2017-2018 sẽ không còn tiền gửi ngoại tệ và cho vay ngoại tệ trong hệ thống NHTM Việt Nam. Giải pháp này cũng nhằm khuyến khích các DN trong nước sử dụng VNĐ, tránh vết xe đổ của cuộc khủng hoảng kinh tế năm 1997 do các DN vay bằng ngoại tệ.

Theo một chuyên gia kinh tế độc lập, nếu một nền kinh tế không có sự găm giữ ngoại tệ, NH trung ương chỉ bán ngoại tệ khi các khu vực trong nền kinh tế đã giao dịch với nhau nhưng vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu ngoại tệ. Song ở Việt Nam, ngay cả khi tổng thể nền kinh tế có dư dả nguồn cung ngoại tệ, NHNN vẫn phải bán ngoại tệ trên thị trường ngoại hối. Vì vậy, việc dừng cho vay ngoại tệ sẽ giảm được lượng ngoại tệ NHNN phải bán ra. Còn đối với các DN, việc lựa chọn cách thức mua hay vay ngoại tệ phụ thuộc vào việc so sánh lãi suất phải trả khi đi vay bằng VNĐ và ngoại tệ. Trước nay, DN Việt Nam vẫn vay USD để chuyển đổi sang VNĐ nhằm phục vụ sản xuất kinh doanh vì lãi suất VNĐ cao hơn USD. Cụ thể, lãi vay USD được áp dụng tùy theo điều kiện của DN, nhưng nếu DN có tình hình kinh doanh tốt có thể vay với lãi suất ngắn hạn chỉ 2,8%/năm.

Dừng cho vay USD, lãi suất VNĐ sẽ tăng? ảnh 1

Ảnh: L.THANH

Thống kê của NHNN cũng cho thấy sự tương quan giữa lãi suất cho vay USD và VNĐ, cụ thể lãi vay USD ngắn hạn phổ biến ở mức 2,8-5,2%/năm, lãi suất cho vay trung, dài hạn ở mức 5,3-6,2%/năm. Trong khi đó, lãi suất cho vay VNĐ đối với các lĩnh vực ưu tiên ở mức 6-7%/năm đối với ngắn hạn và 9-10%/năm đối với trung và dài hạn, các lĩnh vực sản xuất kinh doanh thông thường vay mức 6,8-9%/năm đối với ngắn hạn và từ 9,3-11%/năm đối với trung và dài hạn.

 Sắp tới, khi không được vay ngoại tệ, DN sẽ chuyển sang vay VNĐ, theo đó nhu cầu tín dụng VNĐ sẽ gia tăng. Áp lực này cộng với áp lực tăng lãi suất huy động để cạnh tranh huy động đảm bảo đủ vốn cung ứng của các NH, nhất là NH nhỏ, đang diễn ra có thể sẽ đẩy lãi suất cho vay VNĐ tăng, ảnh hưởng đến sức cạnh tranh của DN. Vì vậy, cùng với việc dừng cho vay USD, NHNN cũng cần có thêm chính sách hỗ trợ DN, vì hiện nay các quốc gia khác luôn có chính sách hỗ trợ lãi suất cho DN khi đầu tư kinh doanh hoặc xuất khẩu hàng hóa ra thị trường thế giới.

YÊN LAM

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Phát huy công cụ xử lý nợ xấu

Phát huy công cụ xử lý nợ xấu

(ĐTTCO) - Cơ chế mua bán nợ theo thị trường, mở rộng thị trường mua bán nợ cho các tổ chức, cá nhân có nhu cầu, đang kích thích thị trường mua bán nợ chuyển biến tích cực.

Ngân hàng

SCB tăng cường hỗ trợ khách hàng quản lý tài khoản tiền gửi

(ĐTTCO) - Nhằm khuyến khích khách hàng sử dụng những tiện ích quản lý tài khoản, SCB ra mắt chương trình “iBank-Linh hoạt” từ ngày 20-10 đến 31-12, tặng ngay 50.000 đồng cho khách hàng mở mới tài khoản tiền gửi thanh toán tại SCB và đăng ký sử dụng 1 trong 3 dịch vụ nêu trên. 

Vàng - ngoại tệ

Giá vàng đồng loạt giảm

(ĐTTCO)-So với phiên trước, giá vàng SJC giảm 20.000 đồng/lượng trong khi giá vàng thế giới giảm phiên thứ ba còn 1.286 USD/oz.