Dịch vụ - Con gà đẻ trứng vàng

(ĐTTCO) - Lãi thu từ dịch vụ của nhiều NH tăng trưởng mạnh trong năm 2016 nhưng trong nhiều năm qua các NH đã bỏ một khoản không nhỏ để đầu tư phát triển dịch vụ NH hiện đại. Vì vậy, trước khi trở thành gà đẻ trứng vàng cho các NH, hoạt động này giai đoạn hiện nay đang trở thành cuộc chạy đua gay gắt giữa các nhà băng.

Lãi dịch vụ tăng mạnh

Cạnh tranh dịch vụ giữa các NH hiện nay càng trở nên gay gắt hơn bao giờ hết khi có sự tham gia quyết liệt của những NH nước ngoài như HSBC, ANZ, Citi Bank… Dù vậy, dư địa để gia tăng lợi nhuận trong mảng này rất lớn, bởi hiện nay tỷ trọng lợi nhuận dịch vụ trong NH thường chỉ chiếm 10-20%, trong khi đó ở thế giới tỷ trọng này từ 40-50%.

Tính về con số tuyệt đối, lãi từ hoạt động dịch vụ của các NHTMCP có vốn nhà nước vẫn chiếm ưu thế nhờ quy mô và lượng khách hàng lớn. Theo báo cáo tài chính của Vietcombank, lãi thuần hoạt động dịch vụ trong năm 2016 tăng 12,74% so với năm 2015 lên 2.111 tỷ đồng. Trong đó doanh số thanh toán quốc tế - tài trợ thương mại đạt tới 54,02 tỷ USD, tăng 12,7% so cùng kỳ.

Hoạt động thẻ cũng giữ vững vị trí dẫn đầu thị trường, với doanh số thanh toán thẻ quốc tế tăng 28,7%. Một ông lớn khác là VietinBank có lãi từ dịch vụ cũng tăng hơn 15% lên 1.687 tỷ đồng. Ông Lê Đức Thọ, Tổng giám đốc VietinBank, cho biết trong năm 2016, cơ cấu lợi nhuận của NH đã giảm bớt lệ thuộc vào lãi, thay vào đó nguồn thu từ dịch vụ tăng tỷ trọng cao hơn.

Lần đầu tiên tỷ trọng thu ngoài lãi từ dịch vụ của VietinBank đạt mốc 20%. NH cũng thay đổi định hướng kinh doanh trong năm 2017, từ chủ yếu phụ thuộc khách hàng doanh nghiệp lớn về quy mô và lợi nhuận, chuyển qua phát triển mạnh dịch vụ NH bán lẻ, khách hàng vừa và nhỏ, khách hàng FDI. Tỷ trọng khách hàng doanh nghiệp lớn xuống dưới 50%, phát triển mạnh các sản phẩm phi tín dụng, thanh toán.

Ở nhóm NHTMCP có tốc độ tăng trưởng lợi nhuận từ dịch vụ khá ấn tượng. Đến thời điểm hiện nay, Sacombank đang dẫn đầu về con số tuyệt đối với 1.418 tỷ đồng, tăng 21% so với năm trước ở mức 1.171 tỷ đồng.

Tiếp đến là ACB đạt 944 tỷ đồng, tăng trưởng 26%, VPBank đạt 852 tỷ đồng nhưng giảm nhẹ 4% so với năm 2015. SHB tăng trưởng mạnh mẽ lợi nhuận từ dịch vụ với mức tăng 35%, đạt 338 tỷ đồng so với năm 2015 là 251 tỷ đồng. VIB cũng tăng mạnh lên gần gấp đôi lãi dịch vụ từ mức 166 tỷ đồng năm ngoái lên 256 tỷ đồng cuối năm 2016. ABBank tăng mạnh 82% lên 123 tỷ đồng. Eximbank duy trì ở mức 292 tỷ đồng. Techcombank là NH thường có lợi nhuận khủng từ dịch vụ. Cho đến nay dù vẫn chưa có báo cáo tài chính 2016, nhưng cuối tháng 9-2016 Techcombank đã đạt 911 tỷ đồng và dự báo con số sẽ không dừng lại đến hết năm.

Rõ ràng, với những NH có lượng khách hàng ổn định và quy mô lớn, nguồn thu từ hoạt động dịch vụ tiếp tục duy trì tăng trưởng. Hoạt động dịch vụ của NH thường được ghi nhận từ dịch vụ thanh toán, bao gồm thu từ dịch vụ phát hành tín dụng thư (L/C), thanh toán quốc tế đối với doanh nghiệp và các loại phí cho thẻ ATM, thẻ thanh toán quốc tế, chuyển tiền… đối với các khách hàng cá nhân.

Đồng thời ghi nhận từ hoạt động ngân quỹ, tư vấn, ủy thác và đại lý, dịch vụ kiều hối. ACB hiện là NH có triển vọng tăng trưởng mạnh mẽ sau khi tái cơ cấu trong năm ngoái và được dự báo tiếp tục tăng trưởng mạnh trong năm 2017.

Dịch vụ - Con gà đẻ trứng vàng ảnh 1

Dịch vụ chấp nhận thẻ càng mở rộng sẽ đảm bảo nguồn thu dịch vụ bền vững.

Đầu tư để cạnh tranh

Hệ thống NH vừa trải qua giai đoạn tái cơ cấu xử lý các vấn đề về nợ xấu, sở hữu chéo… nhưng áp lực duy trì thị phần cũng rất lớn nếu muốn tồn tại. Không chỉ dừng lại ở nguồn vốn, quy mô mạng lưới, xu hướng cạnh tranh mới của các NH là mang đến dịch vụ cho người dùng. Chính vì thế các NHTMCP có vốn nhà nước không thể phớt lờ sự năng động của nhóm NHTMCP với nhiều chiến lược tiếp cận khách hàng.

Một lĩnh vực cạnh tranh rất gay gắt hiện nay là dịch vụ thẻ. Năm 2016, tỷ trọng rút tiền mặt qua hệ thống chuyển mạch của CTCP Thanh toán quốc gia Việt Nam (NAPAS) giảm 12,5% so với năm 2015. Ngược lại, giá trị giao dịch qua NAPAS đạt tới 320.000 tỷ đồng, tăng 50% so với 2015.

Hiện cả nước có trên 67,4 triệu tài khoản cá nhân và số lượng thẻ phát hành trên 110,8 triệu thẻ. Nhiều NH chủ động trong việc đầu tư, áp dụng các giải pháp công nghệ thanh toán mới, hiện đại như xác thực vân tay, sinh trắc, sử dụng mã QR Code để thu hút khách hàng.

Chẳng hạn, VietinBank vừa đưa vào vận hành và sử dụng hệ thống CoreBanking mới (Core SunShine) để đẩy mạnh hoạt động thanh toán, nhưng ít ai biết NH này đã mất tới 5 năm để chuẩn bị. Trước đó, TPBank thí điểm áp dụng các mô hình điểm giao dịch NH trực tuyến 24/7 LiveBank tại Hà Nội và TPHCM. LiveBank là mô hình NH số mới mẻ trên thế giới mới được áp dụng tại một số quốc gia có nền công nghệ phát triển như Đức, Nhật, Thổ Nhĩ Kỳ, Hồng Công (Trung Quốc)…

Tại Đông Nam Á, mới chỉ có Singapore áp dụng. Trước đó nữa, VPBank khởi xướng mô hình NH số Timo khác biệt với mô hình NH truyền thống. Cho đến nay nhiều NH cũng rục rịch xây dựng NH số để cạnh tranh, dù không tiết lộ số tiền đầu tư cho mỗi ứng dụng công nghệ mới, nhưng chắc chắn đó là một khoản tiền không nhỏ.

Theo các chuyên gia, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin hình thành nên NH số (ứng dụng internet banking, mobile banking, mạng xã hội…) là xu hướng cạnh tranh mạnh mẽ trong tương lai. Do vậy thay vì cạnh tranh bằng mở chi nhánh, các nhà băng chuyển hướng cạnh tranh bằng số lượng điểm chấp nhận thẻ (POS), mức phí chiết khấu cho các đại lý ưu tiên sử dụng máy POS của NH mình. Trên toàn quốc hiện có trên 254.000 POS và 17.379 ATM được lắp đặt (tăng lần lượt 13,77% và 5,39% so với năm 2015), trong đó các NHTMCP có vốn nhà nước dẫn đầu về số lượng.

Nhưng trước khi hoạt động dịch vụ trở thành gà đẻ trứng vàng cho các NH, vấn đề quản trị rủi ro cũng được đặt lên hàng đầu. Cạnh tranh thu hút khách hàng đã khó, việc nâng cao tính quản trị rủi ro để giữ chân khách hàng cũng là bài toán đầu tư của các NH.

Xuân Anh

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hàng mỹ phẩm, thực phẩm chức năng bán khá phổ biến trên Facebook

Hé lộ doanh thu 'khủng' từ bán hàng qua Facebook

(ĐTTCO)-Hoạt động kinh doanh thương mại điện tử của cá nhân, tổ chức trên các trang mạng xã hội sau một thời gian vào “tầm ngắm” của cơ quan thuế đã hé lộ một kênh có doanh thu cao ngất.
 

Ngân hàng

Mở thẻ visa – Giảm ngay giá vé

(ĐTTCO) -  Từ nay đến hết ngày 31/12/2017, khách hàng trên cả nước sẽ có thêm sự lựa chọn về thẻ ngân hàng khi thanh toán vé máy bay Vietjet Air với chương trình khuyến mãi: “Săn Ngay Bay Tết” mà HDBank đang triển khai.

Vàng - ngoại tệ

Giá vàng trong nước tiếp tục tăng

(ĐTTCO)-Nối tiếp đà tăng của ngày hôm qua (11/12), mở cửa phiên giao dịch sáng 12/12, giá vàng SJC tiếp tục tăng 50.000 đồng/lượng cả hai chiều mua -bán.