Thách thức tỷ giá

Giá USD niêm yết tại các NH chỉ còn cách trần quy định của NHNN vài đồng, một số NH khác lên kịch trần. Trên thị trường tự do tỷ giá USD ngày 6-5-2015 lên 21.800 đồng/USD. Đây là đợt biến động thứ ba sau đợt điều chỉnh 1% vào đầu năm 2015. Xem ra mức trần quy định 21.673 đồng/USD liên tục bị thách thức.

Chạm và vượt trần

Sau kỳ nghỉ lễ dài, tỷ giá USD tại các NHTM những ngày đầu tháng 5-2015 đã dậy sóng trở lại. Trên bảng niêm yết, giá giao dịch USD đã có sự bứt phá tăng 20-30 đồng so với trước nghỉ lễ. Tại Eximbank, giá bán các loại USD đã đụng trần 21.673 đồng từ ngày 5-5, giá mua là 21.630 đồng. Mức giá này đã được đặt ở mức trần biên độ +1% theo quy định của NHNN.

Tại Vietcombank, tỷ giá mua-bán USD ngày 6-5 được niêm yết 21.630-21.670 đồng/USD, tăng 20 đồng so với phiên trước đó và chỉ còn cách trần 3 đồng. Tại Techcombank, giá bán ra cũng đã chạm  21.673 đồng và giá mua vào là 21.610-21.630 đồng. Trong khi đó trên thị trường tự do, giá USD đã tiến sát mốc 21.800 đồng.

Sức ép lên tỷ giá xuất hiện ngay từ đầu năm khi Việt Nam “bỗng dưng” thâm hụt thương mại lớn sau 3 năm thặng dư. Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, nhu cầu nhập khẩu trong 4 tháng đầu năm tăng tới 20%, trong khi đó xuất khẩu chỉ tăng 8,2%, làm cho nhập siêu trong 4 tháng lên tới 3 tỷ USD.

Đây là lần biến động thứ ba kể từ sau đợt điều chỉnh tỷ giá của NHNN thêm 1%. Đợt biến động gần đây nhất, NHNN khẳng định vẫn tiếp tục mục tiêu giữ ổn định tỷ giá, gắn với định hướng cả năm nếu có điều chỉnh sẽ không quá 2%. Hiện tại tỷ giá đang niêm yết tại NHNN vẫn giữ ở mức 21.350 đồng/USD ở chiều mua vào và 21.600 đồng/USD ở chiều bán ra, tỷ giá bình quân liên NH ở mức 21.458 đồng/USD.

Trong suốt 1 năm qua, đồng USD liên tục lên giá mạnh mẽ so với nhiều đồng tiền chủ chốt trên thế giới. Đối với đồng tiền mạnh thứ 2 thế giới là EUR đồng USD đã lên giá hơn 20%, còn đối với đồng JPY Nhật Bản lên giá 18% trong vòng 1 năm qua. Đặc biệt đồng USD lên giá khoảng 40% so với đồng của rúp của Nga và real của Brazil. Hiện nhiều dự báo cho rằng đồng USD có thể tiếp tục lên giá so với các đồng tiền khác.

Áp lực chính sách tỷ giá

Việc tiền đồng tiếp tục mất giá là một điều không quá bất ngờ. Trước đó đã có rất nhiều nhận định cảnh báo về vấn đề này. Tại Diễn đàn Kinh tế mùa Xuân 2015 diễn ra tại Nghệ An hồi tháng 4 vừa qua, nhiều chuyên gia nhận định vấn đề tỷ giá sẽ khó khăn trong năm nay.

Theo TS. Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, cần tăng dư địa điều chỉnh tỷ giá chứ không nên cứ đóng đinh vào mục tiêu giữ ổn định trong khoảng biến động 2% đã đề ra từ đầu năm. Còn TS. Cấn Văn Lực, đại diện của BIDV, cũng cho rằng NHNN nên linh hoạt và nếu khoảng biến động cần quá 2% vẫn phải làm.

Thách thức tỷ giá ảnh 1

Ảnh minh họa: L.THANH

Bên cạnh thâm hụt cán cân thương mại, tỷ giá giữa tiền đồng và USD còn chịu ảnh hưởng gián tiếp bởi việc đồng USD lên giá so với các ngoại tệ khác, bởi tiền đồng neo theo đồng USD. Vì vậy, dòng tiền đầu tư vào Việt Nam và sức cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam cũng chịu ảnh hưởng. Tuy nhiên, việc tiền đồng mất giá như vừa qua không hẳn là tiêu cực.

Theo nhận định của HSBC, về ngắn hạn VNĐ mất giá có thể cải thiện mức độ cạnh tranh về giá nhằm thúc đẩy xuất khẩu và giảm cầu nhập khẩu. HSBC cũng đưa ra khuyến nghị Việt Nam nên tiếp tục điều chỉnh tỷ giá. Sự điều chỉnh tỷ giá VNĐ/USD tác động trực tiếp đến nợ công và quản lý nợ công, mà cụ thể ở phần nợ nước ngoài. Nhưng đến thời điểm hiện tại, quyết định tăng tỷ giá và rủi ro tỷ giá đến nợ nước ngoài sẽ không đáng ngại.

Rõ ràng, áp lực về tỷ giá đang hiện diện và chắc chắn điều này cũng gây áp lực lên chính sách tỷ giá. Dù có nguồn dự trữ ngoại hối khá dồi dào, nhưng nếu NHNN tiếp tục không điều chính tỷ giá mà dùng dự trữ ngoại hối hay biện pháp hành chính để can thiệp, chưa hẳn là một chính sách tối ưu. Thực hiện lời hứa “giữ tỷ giá không quá 2%” hay điều chỉnh tỷ giá linh động phù hợp với diễn biến thực tế trên thị trường vẫn là một bài toán không dễ đối với NHNN vào lúc này.

Xuân Anh

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Vàng - ngoại tệ