Nhà băng nhỏ sốt sắng sáp nhập

Những tháng đầu năm 2015, thông tin về sáp nhập, hợp nhất (M&A) các TCTD rộ lên khi hàng loạt thông tin được hé lộ. Tuy nhiên, trong các thương vụ sáp nhập, chỉ mới các NH nhỏ phải sáp nhập sốt sắng công bố kế hoạch, còn các NH lớn vẫn thận trọng giữ thông tin đến khi có quyết định chính thức.

Nôn nóng công bố thông tin

NH Phát triển nhà đồng bằng sông Cửu Long (MHB) vừa công bố tài liệu phục vụ cho đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) diễn ra vào ngày 17-4 tới đây. Trong báo cáo của Ban điều hành trình cổ đông trên website của NH cho biết, đầu năm 2014 MHB đã hoàn tất việc xây dựng đề án tái cơ cấu, trình NHNN và từ quý IV-2014, MHB đã phối hợp với BIDV triển khai việc xây dựng đề án sáp nhập MHB vào BIDV theo chỉ đạo của Thống đốc NHNN. Vài ngày sau đó, MHB đã gỡ bỏ thông tin này và cho biết sẽ cung cấp chi tiết sau kỳ ĐHCĐ.

Sau sáp nhập, NH có thể giảm nhân sự, giảm chi phí trong khi số lượng chi nhánh tăng gấp đôi, cơ sở vật chất được sử dụng chung sẽ có lợi hơn. Một yêu cầu quan trọng là sáp nhập nên không gây đổ vỡ, mất thanh khoản, còn giải quyết cả vấn đề sở hữu chéo. Các thương vụ sáp nhập thời gian tới kỳ vọng sẽ có nhiều điểm mới, kịch tính hơn, làm thay đổi thứ hạng và thị phần trên thị trường NH.

TS. Trần Du Lịch

Trong khi đó, BIDV cũng tổ chức ĐHCĐ cùng ngày với MHB, nhưng tài liệu phục vụ ĐHCĐ của BIDV chưa thấy nhắc đến việc sáp nhập MHB vào NH này. Theo báo cáo tài chính của MHB, tính đến cuối năm 2014, tổng tài sản của NH này đạt 45.313 tỷ đồng, tăng 17,4% so với 2013; huy động vốn đạt trên 37.000 tỷ đồng, tăng 14,4%; tăng trưởng tín dụng đạt 13,8% với tổng dư nợ 30.605 tỷ đồng và tỷ lệ nợ xấu 2,72% tổng dư nợ.

Theo các chuyên gia tài chính, hiện tại MHB tuy là NH nhỏ nhưng vẫn đang hoạt động ổn định chứ không phải là NH yếu kém. Song việc NH này sớm công bố việc sẽ sáp nhập vào BIDV cho thấy MHB khá nôn nóng trước thương vụ này, trong khi BIDV có vẻ đang muốn giữ kín thông tin đến giờ chót dù các thông tin đồn đoán về việc sáp nhập của 2 NH này đã rộ lên từ đầu năm 2015.

Trường hợp các nhà băng lớn kín tiếng trong việc M&A như BIDV không phải hiếm, năm ngoái PGBank đã sớm đăng tải thông tin về một nhà với VietinBank trên website. Phương án sáp nhập cụ thể là VietinBank sẽ phát hành thêm cổ phiếu để sở hữu 99% vốn của PGBank với tỷ lệ hoán đổi cổ phiếu đảm bảo không thấp hơn 0,82 cổ phiếu PGBank lấy một cổ phiếu VietinBank. PGBank sẽ là đơn vị thành viên trực thuộc VietinBank, theo mô hình NH trong NH.

Tuy nhiên, phía VietinBank không có bất cứ thông tin nào về vấn đề này và vài ngày sau đó PGBank đã xóa thông tin trên khỏi trang web. Tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ kinh doanh năm 2015 của VietinBank hồi tháng 1, ông Lê Đức Thọ, Tổng giám đốc VietinBank, vẫn thận trọng nói rằng, việc sáp nhập PGBank vào hệ thống vẫn đang trong quá trình xử lý, chỉ khi nào NH có công bố mới là phương án cuối cùng. Sau đó khoảng 1 tháng, ông Nguyễn Văn Thắng, Chủ tịch HĐQT VietinBank mới cho biết sẽ sớm công bố kế hoạch sáp nhập với PGBank.

Hay như trường hợp Saigonbank và Vietcombank, giữa năm 2014 các cổ đông của Saigonbank đã hé lộ thông tin về thương vụ này trong khi Vietcombank vẫn giữ kín thông tin về NH sẽ sáp nhập. Cho đến đầu năm 2015, Thống đốc NHNN chính thức xác nhận Vietcombank phải tham gia quá trình sáp nhập, tái cơ cấu cùng với NHNN, mà trực tiếp sẽ nhập Saigonbank.

Sáp nhập sớm thoát khó khăn

Thực ra việc các NH nhỏ sốt sắng trước mục tiêu sáp nhập vào các NH lớn là điều đương nhiên. TS. Lê Xuân Nghĩa, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh doanh, cho rằng tâm lý chung của các NH lớn là không muốn ôm các NH nhỏ, nhưng giờ đây NH lớn phải tham gia vì NHNN chỉ định thực hiện. Trong khi ở chiều ngược lại, các NH nhỏ lại có tâm lý muốn sớm sáp nhập vào các NH lớn hơn để tồn tại, bởi khả năng cạnh tranh càng ngày càng khó khăn, hiệu quả kinh doanh ngày càng sụt giảm.

Nhà băng nhỏ sốt sắng sáp nhập ảnh 1

Giao dịch tại DongABank. Ảnh: LONG THANH

Chẳng hạn như trường hợp DongABank, năm 2014 tại ĐHCĐ, NH này đã trình cổ đông thông qua về việc ủy quyền cho HĐQT được chủ động tiếp xúc, tìm hiểu các tổ chức tín dụng để chuẩn bị cho việc M&A với một TCTD khác theo đề án tái cấu trúc NH.

Nhưng trong năm 2014, DongABank cũng chưa thông tin gì mới về vấn đề này. Đến cuối năm 2014, báo cáo tài chính của NH này công bố trong quý III lỗ 66 tỷ đồng trước thuế. Lợi nhuận 9 tháng cũng chỉ đạt 220 tỷ đồng trước thuế. Kế hoạch lợi nhuận trước thuế của NH này trong năm 2014 là 500 tỷ đồng, hiện NH chưa công bố báo cáo tài chính năm.

Dù hiện vẫn còn rất nhiều NH quy mô nhỏ chưa đưa ra ý định sáp nhập, nhưng lãnh đạo các NH này cũng nhiều lần cho biết, hiệu quả kinh doanh thấp, lợi nhuận ít ỏi trong khi áp lực tăng vốn chủ sở hữu ngày càng cao, yêu cầu trích lập dự phòng rủi ro ngày càng lớn, nên băn khoăn trước 2 lựa chọn: cố gắng duy trì để chờ tăng trưởng trở lại và tìm đối tác M&A để sớm thoát khỏi khó khăn.

Trong đó giải pháp thứ hai được đánh giá cao vì đó là cách nhanh nhất để tháo gỡ khó khăn, tăng sức cạnh tranh và nhiều NH vẫn đang âm thầm tiếp cận với các đối tác với hy vọng sẽ sớm hiện thực hóa mục tiêu này.

YÊN LAM

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Cùng thẻ SCB chắp cánh tương lai

Cùng thẻ SCB chắp cánh tương lai

(ĐTTCO)-Từ ngày 21-8 đến 21-9, Ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB) triển khai chương trình khuyến mại dành cho Khách hàng thanh toán học phí bằng thẻ quốc tế SCB.