Lãi suất trong thế bí

Mặt bằng lãi suất huy động có dấu hiệu chạm đáy vào tháng 5 và bắt đầu tăng nhẹ trở lại kể từ tháng 6-2015. Nhiều ý kiến cho rằng áp lực trên thị trường ngoại hối, sự hấp dẫn từ các kênh đầu tư khác và cả áp lực tăng trưởng tín dụng cuối năm, nên dù lạm phát không tăng nhưng lãi suất NH vẫn sẽ khó giảm trong thời gian tới.

Đẩy mạnh cho vay cuối năm

Bước sang đầu tháng 9-2015, hàng loạt chương trình cho vay đã được nhiều NH triển khai. SHB vừa đưa ra gói tín dụng 1.500 tỷ đồng cho đối tượng khách hàng cá nhân và hộ gia đình có nhu cầu vay đến cuối năm 2015. Lãi suất được áp dụng từ 5%/năm trong 12 tháng đầu tiên kể từ ngày giải ngân để vay mua nhà, mua ô tô, vay tiêu dùng, vay bổ sung vốn lưu động kinh doanh.

SHB có lẽ là đơn vị đang có nhiều gói tín dụng trên thị trường, bởi nhà băng này hiện đang có gói ưu đãi 5.000 tỷ đồng với lãi suất từ 7%/năm áp dụng cho khách hàng cá nhân, hộ gia đình sử dụng các sản phẩm vay mua và sửa chữa nhà, vay mua ô tô, vay tiêu dùng, vay kinh doanh. Đối với khách hàng doanh nghiệp, SHB cũng có gói 10.000 tỷ đồng với lãi suất từ 6,8%/năm cố định trong 3 tháng đầu tiên, hoặc từ 7,3%/năm cố định trong 6 tháng đầu tiên.

Việc lãi suất cho vay có giảm như chủ trương của NHNN hay không vẫn rất khó khăn bởi những trở ngại lớn từ tỷ giá, tình hình huy động đang chững lại và các nhà băng có thể phải tăng lãi suất đầu vào cho phù hợp.

Nhiều chương trình cho vay được triển khai trong những ngày đầu tháng 9 còn có HDBank dành 4.000 tỷ đồng cho khách hàng doanh nghiệp với lãi suất từ 6,5%/năm; gói 2.000 tỷ đồng của ABbank lãi suất 7,49%/năm cho 3 tháng đầu đối với kỳ hạn nhỏ hơn 12 tháng và các mức lãi suất tương ứng với các kỳ hạn khác.

Các NH khác như LienVietPostBank đẩy mạnh cho vay mua máy nông nghiệp, VIB cho vay mua bất động sản, SCB triển khai cho vay đầu tư và nâng cấp máy móc, thiết bị phục vụ sản xuất kinh doanh nhằm tiết kiệm năng lượng. Đấy là chưa kể đến các NH còn nhiều chương trình cho vay tiêu dùng cá nhân khác đã hoạt động liên tục từ đầu năm.

Việc đẩy mạnh nhiều chương trình cho vay của NH cũng dễ hiểu, vì thời điểm cuối năm nhu cầu vốn của doanh nghiệp và người tiêu dùng thường tăng cao. Bên cạnh đó, các NH cũng muốn đẩy mạnh tăng trưởng tín dụng vốn đang có những chuyển biến tích cực.

Theo Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (NHNN), đến 25-8, tín dụng nền kinh tế tăng 9,54% so với cuối năm 2014, cao hơn nhiều mức tăng 4,33% của cùng kỳ năm 2014. Đây là dấu hiệu tích cực của nền kinh tế, nhưng nỗi lo nhất hiện nay của các doanh nghiệp chính là vấn đề lãi suất. Theo như các gói tín dụng các NH ưu đãi ở mức không quá 8%/năm, nhưng thời gian các NH đưa ra chỉ cố định trong một thời gian ngắn.

Áp lực lãi suất

Đến nay, các số liệu cho thấy tăng trưởng huy động của nền kinh tế đã thấp hơn so với tăng trưởng tín dụng. Tại thời điểm 20-8, tổng huy động vốn tại các TCTD ước tăng 7,26%, trong khi tổng dư nợ tín dụng đối với nền kinh tế đã tăng 9,31% so với cuối năm 2014. Bên cạnh đó những ông lớn thanh khoản dồi dào nhưng cũng có nhu cầu vốn huy động cao.

Do đó, các NH có thể sẽ tăng lãi suất huy động hoặc kèm theo những chương trình hấp dẫn để kích thích lượng tiền gửi tiết kiệm cũng như giữ chân khách hàng trước sự hấp dẫn trở lại của các kênh đầu tư khác. Điều này thể hiện rõ qua diễn biến trong tháng 8 và những ngày đầu tháng 9, một số NH như Saigonbank, VIB, SCB, ABbank, MB hay Sacombank đều đã nhích nhẹ lãi suất huy động từ 0,1-0,3% ở một số kỳ hạn. Việc các NH tăng lãi suất dù lạm phát vẫn ở mức thấp cho thấy các NH vẫn đang thiếu vốn.

Lãi suất trong thế bí ảnh 1

Tư vấn cho khách hàng vay vốn tại HDBank. Ảnh: LONG THANH

Dù vậy, một số lãnh đạo NH vẫn cho rằng thị trường không nên quá lo lắng về động thái tăng lãi suất huy động gần đây, vì hiện nay áp lực cạnh tranh giữa các NH rất lớn và chỉ tăng cục bộ ở một số NH. Tuy nhiên, mục tiêu tăng trưởng tín dụng đến cuối năm được hệ thống NH hướng tới mức 13-15% và như Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình cho biết có thể linh hoạt nới rộng hơn lên 17%.

Đến nay hết tháng 8 tín dụng đã tăng 9,54%, cho thấy áp lực đến cuối năm cũng là thách thức không nhỏ. Chính điều này có thể ảnh hưởng đến mặt bằng lãi suất. Bởi các NH phải đẩy mạnh cho vay và cần lượng vốn huy động lớn kéo theo chính sách lãi suất huy động phải hấp dẫn. Trước bối cảnh đó, mới đây Chính phủ đã đưa ra yêu cầu NHNN phải ổn định tỷ giá và mặt bằng lãi suất để hỗ trợ doanh nghiệp, nền kinh tế.

Bên cạnh đó, diễn biến trên thị trường ngoại hối hiện nay cũng gây áp lực không nhỏ đến lãi suất huy động. Để giữ vững niềm tin của người người gửi tiền vào VNĐ và tạo một khoảng cách đủ hấp dẫn so với lãi suất tiền gửi USD (đề phòng cả trường hợp FED tăng lãi suất trở lại), nhiều khả năng mặt bằng lãi suất huy động VNĐ sẽ có xu hướng tăng thêm quanh mức 0,5% trong thời gian tới.

Theo các chuyên gia tài chính, việc tái cấu trúc NH cũng đòi hỏi một lượng vốn lớn làm giảm tính thanh khoản thị trường, thể hiện ở một số thời điểm lãi suất liên NH tăng ở các kỳ hạn. Như vậy, xem ra trước nhiều áp lực hiện nay dù lạm phát không tăng nhưng mục tiêu giảm lãi suất trung, dài hạn thêm 1-1,5%/năm của NHNN đưa ra từ đầu năm vẫn sẽ khó thực hiện.

Phú Thuận

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

10 năm khai phá thị trường tài chính tiêu dùng

10 năm khai phá thị trường tài chính tiêu dùng

(ĐTTCO) - Năm 2007 khi “cho vay trả góp” còn là một khái niệm xa lạ với đa số người dân Việt Nam, một công ty tài chính đã xuất hiện trên thị trường và đặt nền móng cho ngành tài chính tiêu dùng trong nước.