Kinh tế Việt Nam qua lăng kính quan sát nước ngoài

Kỳ vọng tiềm năng phát triển

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu hồi phục yếu ớt, 2012 là năm tăng trưởng trì trệ nhất của kinh tế Việt Nam. Điều này ảnh hưởng tiêu cực đến cách nhìn nhận của một số nhà quan sát, nhưng đa số vẫn tin vào tiềm năng mạnh mẽ của Việt Nam trong dài hạn.

Chưa như kỳ vọng

Trong bài “Kinh tế Việt Nam và những thăng trầm 2012” đăng ngày 31-12, Hãng tin BBC (Anh) ghi nhận nền kinh tế Việt Nam trong năm qua: tăng trưởng yếu, nợ xấu, nợ công cao, bất động sản đóng băng, doanh nghiệp phá sản nhiều, tín dụng yếu kém...

Dù vậy, BBC ghi nhận “chất lượng kinh tế vĩ mô của Việt Nam trong năm 2012 đã được cải thiện nhiều so với năm 2011”: Lạm phát giảm đáng kể, giúp Chính phủ có cơ sở hạ lãi suất 6 lần trong năm; tình trạng thâm hụt ngân sách và giảm giá tiền đồng gần như được chế ngự; dự trữ ngoại hối trong năm 2012 đã tăng lên đáng kể so với 2011.

Kỳ vọng tiềm năng phát triển ảnh 1

Những du khách nước ngoài đến Hội An (Quảng Nam) vào những ngày đầu năm mới.


Lý giải cho những yếu kém kinh tế năm 2012 tại Việt Nam, ngoài những tác động tiêu cực từ bên ngoài như khủng hoảng nợ công châu Âu, sự đình trệ của nhu cầu thế giới sau khủng hoảng tài chính... các nhà quan sát còn dẫn ra nhiều yếu kém nội tại, như về cơ sở hạ tầng, nguồn nguyên liệu sản xuất, nhân lực trình độ cao...

Theo Ngân hàng Thế giới (WB), Việt Nam xếp thứ 53/155 quốc gia về các tiêu chí như cơ sở hạ tầng, chuyển hàng quốc tế, năng lực hậu cần, giao hàng đúng giờ, hải quan...

Báo Christian Science Monitor (Hoa Kỳ) đã có bài viết khuyến cáo Việt Nam cần “thu hút đầu tư vào lĩnh vực kỹ thuật cao, tạo công việc lương cao và khả năng lành nghề cao”, để tránh rơi vào “bẫy thu nhập trung bình”. Một trong những cải cách có ý nghĩa, theo Economist là phải giảm dần tỷ trọng của các doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế.

Điểm sáng tương lai

Dù vậy, đa số các nhà quan sát nước ngoài tin nền kinh tế Việt Nam trong năm 2013 sẽ có nhiều điểm sáng hơn năm 2012, đặc biệt trong dài hạn. Báo cáo cập nhật kinh tế vĩ mô tháng 1-2013 vừa được HSBC công bố cho rằng 2013 sẽ là một năm tươi sáng hơn so với 2012.

Theo đó, nhóm nghiên cứu HSBC nhận xét, hiện nay các ngân hàng trung ương trên thế giới vẫn đang áp dụng chính sách tiền tệ nới lỏng để thúc đẩy nhu cầu.

Vì vậy, triển vọng thị trường đối với hàng xuất khẩu Việt Nam trong năm nay là tích cực. Lĩnh vực sản xuất cũng được dự báo sẽ hưởng lợi từ nhu cầu trong nước vững lên cùng với tốc độ lạm phát được kiềm chế.

Đối với lĩnh vực viễn thông, Tập đoàn viễn thông hàng đầu Hoa Kỳ AT&T, coi Việt Nam là thị trường nhiều triển vọng nhất trong khu vực ASEAN. Trong khi đó, tờ Gulf News có bài viết ngày 15-6-2012, nhận định Việt Nam là “điểm nóng mới nhất của Đông Nam Á” về du lịch, với các điểm thu hút chính như Hà Nội, TPHCM, vịnh Hạ Long và Củ Chi.

Kỳ vọng tiềm năng phát triển ảnh 2

Vịnh Hạ Long của Việt Nam được đánh giá là điểm du lịch hấp dẫn nhất
ở Đông Nam Á.

Với thị trường chứng khoán, bà Neena Mishra, Giám đốc nghiên cứu ETF của hãng Zacks Investment Research (Chicago), đã đưa ra 5 lý do để đầu tư vào thị trường Việt Nam: (i) Việt Nam có những chính sách thân thiện thị trường nên đã thu hút nhiều nhà đầu tư nước ngoài, đạt bình quân 6,5 tỷ USD FDI mỗi năm suốt 5 năm qua.

Những ưu điểm chính của thị trường Việt Nam là môi trường chính trị ổn định, an toàn cá nhân cao và hệ thống chính trị nhà nước ổn định. Thêm vào đó là quan hệ hữu nghị giữa Việt Nam và Hoa Kỳ đang ngày càng ấm hơn. Do vậy, giải pháp tăng trưởng bền vững cho Việt Nam là phải phát triển, gia tăng tầng lớp trung lưu; phải tăng cường đầu tư vào các lĩnh vực giáo dục, y tế cũng như cơ sở hạ tầng. Cải cách mạnh mẽ lĩnh vực nông nghiệp, vốn chưa được nâng cấp từ năm 1986, cũng là điều tối cần thiết.

GS. ADAM FFORDE, 
Đại học Victoria (Melbourne, Australia)

(ii) Tăng trưởng GDP cao, bình quân 8%/năm từ 2003-2007 và dự báo tăng 5,9% trong năm nay. Ngoài ra, về mặt nhân khẩu học, Việt Nam có tiềm năng rất lớn khi dân số tới 91,5 triệu người và độ tuổi bình quân chỉ 28, hầu hết đều có học vấn và có thể nói tiếng Anh. Ernst & Young dự báo Việt Nam sẽ tăng trưởng bình quân 6%/năm trong 25 năm tới.

(iii) Việt Nam tiếp tục hưởng lợi từ làn sóng di dời hãng xưởng ra ngoài Trung Quốc.

(iv) Chính phủ đang nỗ lực cải tổ hệ thống ngân hàng theo hướng minh bạch và ổn định hơn, đặc biệt là nỗ lực sáp nhập các ngân hàng yếu kém và kế hoạch giải quyết nợ xấu.

(v) Lạm phát được kiểm soát tốt, giúp Ngân hàng Nhà nước có thể linh hoạt hơn trong điều chỉnh lãi suất để hỗ trợ tăng trưởng.

Về đầu tư, tờ Wall Street Journal (Hoa Kỳ) cho biết, theo kết quả khảo sát vào tháng 9-2012 tại khu vực Đông Nam Á, do Phòng Thương mại Hoa Kỳ thực hiện, tính chung toàn khu vực, Việt Nam là địa điểm hàng đầu cho các kế hoạch đầu tư của giới doanh nghiệp nước này.

57% số công ty Hoa Kỳ được hỏi cho biết có ý định khuếch trương hoạt động kinh doanh tại Việt Nam, trong khi chỉ 6% nói muốn mở rộng làm ăn ở Indonesia và 11% dự tính như vậy ở thị trường Thái Lan.

82% các công ty Hoa Kỳ đang hoạt động tại Việt Nam kỳ vọng tăng lợi nhuận trong năm 2013 và hơn phân nửa có kế hoạch mở rộng đội ngũ nhân lực.

Nói về tăng trưởng GDP, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) dự báo Việt Nam sẽ thuộc nhóm có tăng trưởng hàng đầu châu Á trong năm 2013.

Trong khi đó, WB dự báo tăng trưởng của Việt Nam ở vào khoảng 5,5% trong năm 2013, tương đương với chỉ tiêu đề ra của Chính phủ Việt Nam. Theo báo cáo "Wealth Report 2012" của Knight Frank và Citi Private Wealth, Việt Nam sẽ là một trong những nền kinh tế phát triển nhanh nhất trên thế giới trong 40 năm tới, khi các thị trường đang phát triển trong khu vực trở thành nguồn chính của tăng trưởng toàn cầu vào năm 2050.

Văn Cường

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Cơn địa chấn mang tên “đất công”

Cơn địa chấn mang tên “đất công”

(ĐTTCO) - Việc Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an có văn bản yêu cầu phối hợp điều tra việc mua bán nhà, đất công sản trên địa bàn TP Đà Nẵng từ năm 2006 đến nay, bước đầu hé lộ những thông tin lợi nhuận khủng từ việc xẻ thịt đất công mà lâu nay mọi người vẫn râm ran.