VN XK gạo số 1: Đạt về lượng, chưa đạt về giá

VN XK gạo số 1: Đạt về lượng, chưa đạt về giá ảnh 1
Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), từ cuối tháng 9 đến nay, Việt Nam đã duy trì được vị trí số 1 trong xuất khẩu gạo và nhiều khả năng sẽ giữ vững vị trí này trong năm 2012.

Theo đó, từ nay đến cuối năm, Việt Nam có thể xuất khẩu 7,7 triệu tấn gạo, đạt số lượng cao nhất từ trước đến nay, trở thành nước xuất khẩu gạo số 1 thế giới.

Báo cáo của VFA cũng cho biết trong tháng 10, các doanh nghiệp đã xuất thêm được 646.196 tấn gạo với giá bình quân 445,3USD/tấn, tăng 5,23USD/tấn so với tháng trước. Trong tháng 10, nhờ ký được hợp đồng xuất khẩu với Indonesia 300.000 tấn, giá lúa gạo trong nước tăng lên.

Giá lúa hạt dài tại các tỉnh ĐBSCL hiện nay lên 6.185 đồng/kg, lúa thường 6.025 đồng/kg. Lũy kế 10 tháng đầu năm, Việt Nam đã xuất được 6,484 triệu tấn gạo, trị giá 2,877 tỷUSD. Theo kế hoạch, 2 tháng cuối năm sẽ xuất tiếp khoảng 1,05 triệu tấn. Như vậy, dự kiến cả năm sẽ đạt 7,5 triệu tấn, thậm chí 7,7 triệu tấn, nếu giá tốt và thuận lợi về thị trường.

Bên cạnh đó, theo số liệu của Cục Trồng trọt, các tỉnh đã xuống giống hoàn tất vụ thu đông với 730.000ha, tăng 130.000ha so với kế hoạch, hiện đã thu hoạch được 50% với sản lượng 3,7 triệu tấn lúa, tăng 500.000 tấn so với dự báo. Vụ mùa cũng đã xuống giống 200.000ha, sản lượng có thể đạt 860.000 tấn lúa, trong đó có khoảng 100.000 tấn thu hoạch trong tháng 12 tới.

Còn theo tính toán của Bộ Nông nghiệp - Phát triển nông thôn, lượng gạo hàng hóa cả năm 7,5-7,7 triệu tấn. Nếu tính cả lượng gạo tồn kho của các doanh nghiệp trong năm 2011 chuyển sang, lượng gạo hàng hóa đạt 8,6-8,8 triệu tấn. Do đó, việc xuất khẩu 7,7 triệu tấn gạo là có cơ sở.

Tuy nhiên, vấn đề đặt ra hiện nay là nếu xuất 7,7 triệu tấn gạo sẽ đẩy giá trong nước tăng, gây bất lợi cho xuất khẩu vì giá thế giới không theo kịp, nhất là trong bối cảnh Ấn Độ đang bung gạo ra bán với giá thấp hơn Việt Nam đến 30USD/tấn, gạo Myanmar thấp hơn đến 100USD/tấn...

Song, nếu quá cẩn thận sẽ mất cơ hội (như cuối năm 2011, doanh nghiệp không dám ký hợp đồng nhiều nên mất cơ hội xuất khẩu gạo giá tốt). Đặc biệt Thái Lan - quốc gia thường xuyên giữ vị trí số 1 - đã bị đẩy xuống hàng thứ 3 (sau cả Ấn Độ) về số lượng, nhưng nhờ gạo được giá, nên tính về doanh thu, Thái Lan vẫn đứng đầu thế giới do gạo Thái có chất lượng tốt hơn.

Theo giá hiện nay, một tấn gạo trắng 5% tấm của Thái Lan được bán với giá 570USD, trong khi gạo Việt Nam chỉ bán được 490USD và Ấn Độ 460USD. Như vậy, Thái Lan vẫn là quốc gia xuất khẩu gạo hàng đầu với doanh số 3,5 tỷ USD, Việt Nam theo sau với 2,45 tỷ USD, và Ấn Độ đứng thứ 3 với 2,29 tỷ USD.

Thậm chí, các quan chức Bộ Thương mại Thái Lan cũng như giới xuất khẩu nước này cho rằng từ nay đến cuối năm, Thái Lan có thể nhanh chóng giành lại vị trí số 1 truyền thống của mình.

Một nỗi lo lớn nữa, theo VFA, có thời điểm gạo trong nước xuất tiểu ngạch sang Campuchia để chuyển sang Thái Lan với số lượng khá lớn. Chỉ riêng tại cửa khẩu Tịnh Biên (An Giang) mỗi ngày có đến 5.000 tấn gạo được chuyển đi. Tuy nhiên, từ tháng 9 đến nay, lượng gạo xuất qua Campuchia đã giảm mạnh do thương nhân Thái Lan không còn “ăn” gạo mạnh như trước.

Trong khi đó, 9 tháng qua, lượng gạo xuất sang Trung Quốc lên đến 1,7 triệu tấn, nếu cộng cả xuất tiểu ngạch có thể lên trên 2 triệu tấn. Có thời điểm thương nhân Trung Quốc sang Việt Nam thuê xe, thuê người đưa xe thẳng vào các thôn ở phía Bắc để gom gạo chở về nước họ.

Theo các chuyên gia, việc gạo xuất bán nhiều sang Campuchia, Trung Quốc có lợi trước mắt là góp phần kéo giá lúa gạo trong nước tăng lên. Song bất lợi lớn là có thể gây thiếu hụt hàng cho các đơn hàng xuất khẩu đã ký, chưa kể phần lớn lượng gạo của Việt Nam chảy sang Thái Lan, Trung Quốc sẽ được thương nhân của những nước này xuất khẩu để cạnh tranh trực tiếp với gạo Việt Nam.

Rõ ràng đây là thách thức không nhỏ đối với xuất khẩu gạo của nước ta. Bởi thực tế Việt Nam chưa hề có chiến lược kinh doanh xuất khẩu đối với mặt hàng gạo.

Bộ Nông nghiệp - Phát triển Nông thôn mới chỉ có chiến lược an ninh lương thực tập trung vào đảm bảo cân đối giữa sản xuất và tiêu thụ chứ chưa tính đến triển vọng sản xuất để xuất khẩu mặt hàng gạo! Giải quyết được bài toán này, xuất khẩu gạo của Việt Nam mới bền vững về số lượng, đồng thời mang lại giá trị gia tăng cao.

ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH

Các tin, bài viết khác

Góc chuyên gia

Chính sách

105 TTHC Bộ Tài chính thực hiện qua dịch vụ bưu điện

(ĐTTCO)- Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định số 1043/QĐ-BTC về việc công bố danh mục thủ tục hành chính có thể thực hiện qua dịch vụ bưu chính công ích thuộc phạm vi chức năng quản lý nhà nước của Bộ Tài chính.