Công nghiệp đóng tàu Trung Quốc (K2): Bạo tàn?

Sau khi leo lên tới “đỉnh cao danh vọng” chỉ 1 năm, ngành công nghiệp đóng tàu (CNĐT) Trung Quốc lại đối mặt với những thách thức nghiêm trọng khi nhu cầu sụt giảm và đơn hàng rơi vào tay các hãng đóng tàu nước ngoài.

> Công nghiệp đóng tàu Trung Quốc (K1): Bạo phát

Rongsheng kêu cứu

Cổ phiếu của hãng đóng tàu tư nhân lớn nhất nước, Rongsheng Heavy Industries Group Holdings Ltd., đã giảm mạnh nhất 1 năm trong phiên giao dịch ngày 4-7 ở Hồng Công sau khi công bố tình hình khó khăn và kêu gọi hỗ trợ tài chính từ chính phủ và cổ đông. Hiện hãng này đã phải cắt giảm tới 8.000 việc làm.

Công ty đã chịu thua lỗ ròng trong nửa đầu năm nay, theo đơn “kêu cứu” gửi cho chính phủ và các cổ đông lớn. Trong đơn cũng cho biết một cổ đông lớn là Zhang Zhirong đã đồng ý cho hãng vay 200 triệu NDT (33 triệu USD) không lãi suất. Hãng đóng tàu có trụ sở ở Thượng Hải cũng cho biết đang “giảm dần quy mô sản xuất” trong một số lĩnh vực để cắt giảm chi phí hoạt động.

Những hãng đóng tàu đang gặp khó khăn đã không có bất cứ đơn hàng nào trong suốt một thời gian rất dài. Vì thị trường chung, không có lối thoát nào cho những công ty này, chỉ có những công ty mạnh nhất mới có thể sống sót. Có thể họ phải dừng hoạt động trong vòng 3-5 năm nữa.

Wang Jinlian,
Tổng thư ký Hiệp hội Đóng tàu Trung Quốc

Rongsheng có tới 38.000 nhân công vào đỉnh điểm của thời CNĐT bùng nổ cách nay vài năm. Brazil và Hy Lạp chiếm hơn 1/2 doanh thu của Rongsheng năm 2012. Năm ngoái, hãng này thua lỗ 93 triệu USD, theo sau 3 năm liền có lãi.

Hiện hãng phải xin hoãn thời hạn trả 19,3 tỷ NDT (3,13 tỷ USD) nợ ngắn hạn (đáo hạn vào cuối năm 2012). Hãng nhắm đến mục tiêu đạt đơn hàng mới trị giá 2,3 tỷ USD trong năm nay, Lei Dong, thư ký của Chủ tịch công ty, nói hồi tháng 3.

Lúc đó, Lei cũng cho biết hãng đã sa thải 3.000 nhân công trong năm ngoái và đặt mục tiêu có lãi trở lại vào năm nay. Chu kỳ chuyển đổi tiền mặt của Rongsheng, tức số ngày cần có để biến nguồn lực thành tiền mặt, tăng hơn gấp đôi lên 582 vào năm ngoái, từ mức 224 vào năm 2011.

Cổ phiếu của hãng đã giảm 15% trong nửa đầu năm nay tại Hồng Công, so với mức giảm 9,7% của chỉ số Hang Seng. Trong 14 nhà phân tích được Bloomberg thăm dò, có tới 10 người khuyên nên bán cổ phiếu của Rongsheng. Hãng này đạt thị giá 1,8 tỷ USD khi IPO năm 2010.

Nguy cơ đóng cửa hàng loạt

“Động thái của Rongsheng phản ảnh sự u ám của toàn thị trường” - theo Lawrence Li, một nhà phân tích của UOB-Kay Hian ở Thượng Hải. “Sẽ có thêm nhiều hãng đóng tàu từ nhỏ đến vừa, đặc biệt các hãng thiếu sự hỗ trợ của chính phủ, sẽ hành động tương tự hay thậm chí đóng cửa”.

Theo dữ liệu của Hiệp hội Đóng tàu Trung Quốc, đơn đặt hàng của các hãng đóng tàu Trung Quốc tính đến cuối tháng 5 đã giảm 23% so với 1 năm trước. Các hãng tàu đã giảm các thỏa thuận chi trả, một số hãng thậm chí giảm xuống còn 2,5% giá trị hợp đồng, so với mức bình quân vào trước năm 2010 là 20%, theo dữ liệu của UOB-Kay Hian Holdings Ltd.

Giá những chiếc tàu chở hàng có thể mang tới 13.500 thùng hàng giảm xuống chỉ còn 106 triệu USD vào tháng 4, mức thấp nhất kể từ khi Công ty Clarkson Plc (CKN) bắt đầu ghi chép lại dữ liệu năm 2008. Hợp đồng cho các tàu mới giảm một nửa còn 84,7 tỷ USD trong năm 2012, so với 174,7 tỷ USD vào năm 2008. Khoảng 464 hãng đóng tàu ở Trung Quốc giành được 18,7 triệu DWT đơn hàng trị giá 14,3 tỷ USD vào năm ngoái, mức thấp nhất kể từ năm 2004, theo Clarkson.

Trong khi đó, 88 hãng tàu của Hàn Quốc nhận được 14,6 triệu DWT đơn hàng trong cùng kỳ, nhưng trị giá tới 29,6 tỷ USD. Lợi nhuận của 80 hãng đóng tàu lớn tại Trung Quốc đã giảm 54% nửa đầu năm nay xuống 584 triệu USD.

Công nghiệp đóng tàu Trung Quốc (K2): Bạo tàn? ảnh 1

Tàu VLOC Rio de Janeiro trọng tải 400.000DWT do Rongsheng đóng cho Brazil.

Trong khi tình hình đang khó khăn, quyết tâm chỉnh đốn hoạt động cho vay ngắn hạn của chính phủ đã khiến lãi suất qua đêm ở Trung Quốc tăng vọt lên mức 13,91% hồi tháng 6, khiến ít nhất 22 công ty, trong đó có China Development Bank Corp. (một nhà cho vay hỗ trợ ngành CNĐT), phải hủy hoặc hoãn việc bán trái phiếu.

Trong khi đó, GDP tăng trưởng liền 4 quý dưới 8%, một điều chưa từng có ở Trung Quốc trong ít nhất 20 năm qua. “Chính các định chế tài chính cũng đang khó khăn về thanh khoản, vì vậy rất miễn cưỡng cho vay các công ty trong ngành CNĐT” - theo Wang Jinlian, Tổng thư ký Hiệp hội Đóng tàu Trung Quốc.

Giữa tháng 8, chính phủ Trung Quốc công bố kế hoạch cứu hộ ngành CNĐT trong nước bằng việc kêu gọi sự hỗ trợ từ các tổ chức tài chính. Theo đó, các chủ tàu đặt hàng tàu, động cơ và trục bánh xe Trung Quốc sẽ được hỗ trợ tài chính nhiều hơn trước. Một số hãng đóng tàu chủ chốt cũng sẽ được phép phát hành trái phiếu doanh nghiệp.

Các địa phương cũng được yêu cầu hỗ trợ các hãng cải tiến, kiểm soát chặt chẽ công suất đóng mới, quảng bá sản phẩm cao cấp và ổn định cổ phiếu của ngành trên thị trường quốc tế. Bên cạnh đó, các tàu cũ phải bị thải loại sớm hơn dự kiến. Bắc Kinh cũng sẽ khuyến khích phát triển thiết bị ngoài khơi như giàn khoan hay tàu chở khí hóa lỏng lớn.

Bắc Kinh đưa ra kế hoạch ứng cứu với lập luận rằng ngành CNĐT vẫn còn rất nhiều tiềm năng về thị trường. Tuy nhiên, kế hoạch của Bắc Kinh liệu có thể hồi sinh một ngành công nghiệp đang dãy chết, hay tiếp tục tiêu tốn lượng lớn nguồn lực của xã hội một cách lãng phí?

Văn Cường

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Bình luận

Trung Quốc “xâm lăng” qua con đường tài chính

(ĐTTCO) - Mặc dù, Trung Quốc đang siết chặt dòng vốn đầu tư ra nước ngoài, song vẫn cho phép thực hiện hàng loạt các thương vụ M&A có giá trị lớn lên đến hàng tỷ USD đối với các công ty tài chính châu Âu.

Thế giới muôn màu

Bát mì bò có giá hơn 7 triệu đồng

(ĐTTCO) - Tại Đài Loan, người ta có thể mua một bát mì bò với giá 180 Đài Tệ (120.000 VNĐ) nhưng thực khách vẫn vui vẻ trả 10.000 Đài Tệ (hơn 7 triệu VNĐ) cho một bát mì đặc biệt.