Thịt ngoại nhập tràn ngập

Câu chuyện thịt ngoại ở thị trường Việt Nam sẽ không chỉ dừng ở thịt bò Australia, thịt gà Hoa Kỳ giá rẻ mà sẽ có thêm cả những nhà xuất khẩu thịt heo, bò, gà của châu Âu với lợi thế về thuế khi FTA Việt Nam - EU có hiệu lực.

Thịt ngoại trên thị trường nội

Theo cơ sở dữ liệu về tiếp cận thị trường (The Market Access Database  - MADB) của EU, việc nhập khẩu các sản phẩm có nguồn gốc thịt bò, thịt heo từ EU vào thị trường Việt Nam đã tăng hơn 70 lần từ năm 2012-2014. Cụ thể, năm 2012 Việt Nam nhập khẩu 10 tấn thịt từ EU, năm 2014 con số này đã tăng lên 711 tấn. Còn theo thống kê của Cục Thuế Việt Nam, quý I năm nay, 971 tấn thịt heo được nhập từ EU đến Việt Nam, tăng 24,7% về số lượng và 63,5% về kim ngạch so với cùng kỳ năm ngoái.

“Chúng tôi nhận thấy rằng thị trường Việt Nam đang mở cửa cho thịt chất lượng cao từ châu Âu” - bà Agnieszka Rozanska, Giám đốc điều hành của Liên minh các Nhà sản xuất và sử dụng lao động trong ngành thịt châu Âu (UPEMI), nói. Để có được điều này, UPEMI đã và đang có chiến dịch quảng bá “Truyền thống và Chất lượng thịt châu Âu” thực hiện từ tháng 7-2013 đến tháng 7-2016 nhằm quảng bá cho thịt heo và thịt bò của Ba Lan nói riêng và của châu Âu nói chung.

Lâu nay nói về thịt bò ngoại, người tiêu dùng thường nhắc ngay đến thịt bò Australia. Điều này cũng dễ hiểu vì mỗi năm Việt Nam nhập khoảng 200.000 con bò thịt từ thị trường này. Còn thịt bò và heo của châu Âu tuy đang ngày một hiện diện ở Việt Nam nhiều hơn, nhưng do giá thành còn quá cao và những nhà nhập khẩu chủ yếu đưa vào các nhà hàng, khách sạn nên người tiêu dùng vẫn chưa quen với các sản phẩm từ thị trường này. Tuy nhiên, các nhà xuất khẩu châu Âu đang rất kỳ vọng từ FTA giữa Việt Nam  và EU.

Theo FTA này, lộ trình miễn thuế cho các sản phẩm nhập khẩu từ EU vào Việt Nam với thịt lợn đông lạnh là sau 7 năm; thịt bò sau 3 năm; thịt gà sau 10 năm. “Chỉ tính riêng tại Ba Lan có khoảng 43 nhà sản xuất đạt chuẩn được xuất khẩu sang Việt Nam. Chúng tôi rất kỳ vọng vào FTA Việt Nam - EU vì thông qua đó chúng tôi có thể gỡ bỏ thách thức rất lớn về giá hiện nay” - bà Justyna Niemczuk, Tổng giám đốc thương mại của nhà máy sản xuất thịt Lmeat Lokow - một trong những công ty sản xuất thịt lớn nhất Ba Lan, chia sẻ.

Luẩn quẩn bài toán cũ

Ông Văn Đức Mười, Tổng giám đốc Vissan, từng chia sẻ với ĐTTC rằng một trong những lợi thế cho các DN nội chính là người tiêu dùng vẫn còn rất thích ăn thịt tươi. Các bà nội trợ vẫn thích ra chợ vào mỗi sáng để mua được miếng thịt tươi ngon. Đây cũng là đặc tính tiêu dùng được nhắc đến khá nhiều.

Tuy nhiên, thói quen này của người tiêu dùng đang dần thay đổi do lo ngại về chất lượng các sản phẩm thịt. Những thông tin như thịt heo tiêm chất cấm khiến nhiều người thay vì mua hàng ngoài chợ đã chuyển dần vào siêu thị, các cửa hàng tiện lợi để mua thịt của các DN có uy tín. Họ cũng bắt đầu thích những sản phẩm thịt đông lạnh vì những sản phẩm ngoại nhập thực sự có chất lượng tốt.

Câu chuyện thịt gà nội không thể cạnh tranh với thịt gà giá rẻ nhập khẩu từ Hoa Kỳ vẫn còn đang là bài học hiển hiện trước mắt. Ngành chăn nuôi vẫn cứ luẩn quẩn với bài toán cũ, giá thành chăn nuôi quá cao, hơn trung bình thế giới khoảng 25-30%. Lý do không hề mới mẻ: giá thức ăn chăn nuôi ở mức cao vì 90% nguyên liệu phải nhập khẩu.

Chưa có TPP ngành chăn nuôi gà đã lao đao vì gà nhập khẩu từ Hoa Kỳ, vậy khi có TPP, Hoa Kỳ với thế mạnh về các sản phẩm như sữa, thịt bò, thịt heo, thịt gia cầm… sẽ còn làm mưa làm gió như thế nào ở thị trường Việt Nam? Ông Nguyễn Đăng Vang, Chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Việt Nam, nhận xét: “Nếu các sản phẩm chăn nuôi của Việt Nam không giảm được giá thành sản xuất, thị trường sẽ bị chiếm lĩnh bởi thịt ngoại. Để làm được điều này, ngoài nỗ lực của DN, trước tiên Nhà nước cần có chính sách phù hợp để giải bài toán thức ăn chăn nuôi”.

Thịt ngoại nhập tràn ngập ảnh 1

Ngành chăn nuôi gà đã lao đao vì gà nhập khẩu từ Hoa Kỳ.

Ngành chăn nuôi trong nước đang đứng trước nhiều thách thức, sân nhà có thể sẽ mất, chính vì thế chuyện đem chuông đi đánh xứ người dường như là quá xa vời với ngành. Cuối năm 2014 vừa qua, Nga đã cử một phái đoàn sang kiểm tra các trang trại chăn nuôi của Việt Nam với ý định nhập khẩu thịt sang Nga. Tuy nhiên, hầu hết các DN trong nước không đạt được yêu cầu phía Nga đưa ra.

Chính vì thế, Nga đã ký hợp đồng nhập khẩu 50.000 tấn thịt heo của Thái Lan để bù đắp lượng thực phẩm thiếu hụt do cấm vận. Thực tế này tiếp tục là tiếng chuông cảnh tỉnh cho ngành chăn nuôi của Việt Nam trước cánh cửa hội nhập. Cũng có một số DN trong ngành đang nỗ lực khép kín quy trình từ trang trại đến bàn ăn nhằm chuẩn bị tốt nhất cho hội nhập, song với số lượng còn quá ít ỏi, các DN nội cũng thật khó khăn bước vào trận chiến này.

Có thể thấy khi hàng rào thuế quan bị xóa bỏ sẽ có một cuộc chiến thực sự giữa các dòng thịt nhập khẩu. Và có lẽ chưa cần đến TPP ngành chăn nuôi Việt Nam cũng sẽ phải đối mặt với rất nhiều thách thức từ những sản phẩm nhập khẩu giá rẻ, chất lượng cao.

Thanh Lâm

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Công nghệ - Xe

Du lịch

Đưa văn hóa ẩm thực Việt ra thế giới

(ĐTTCO)-Ngành du lịch Việt Nam vừa ghi dấu thêm một cột mốc mới: Sau nhiều năm lên dự án, chuẩn bị, Hiệp hội Du lịch Việt Nam đã cho ra đời Trung tâm Nghiên cứu, bảo tồn và phát triển ẩm thực Việt Nam (tại số 18 Trương Định, quận 3, TPHCM).

Khởi nghiệp

Không phải cứ khởi nghiệp là có vốn

(ĐTTCO) - Làm sao để các DN khởi nghiệp có thể tiếp cận được vốn từ ngân hàng, Nhà nước và các quỹ đầu tư đang là câu hỏi nhận được nhiều sự quan tâm của DN và tổ chức cá nhân khởi nghiệp.