Sau 1-7-2011: Nhiều nhà máy nhiệt điện đối mặt rủi ro

Hôm qua 18-5, Cục Điều tiết điện lực (Bộ Công Thương) đã tổ chức Hội nghị triển khai thị trường phát điện cạnh tranh thí điểm nhằm phổ biến và giải tỏa những vướng mắc của các nhà máy điện khi thị trường phát điện cạnh tranh thí điểm được triển khai từ ngày 1-7.

Những nội dung chính tại hội nghị cho thấy khi chính thức thí điểm, nhiều nhà máy điện sẽ gặp không ít rủi ro nếu không có sự điều chỉnh cơ chế.

Sau 1-7-2011: Nhiều nhà máy nhiệt điện đối mặt rủi ro ảnh 1

Các nhà máy nhiệt điện sẽ gặp không ít rủi ro
nếu không có sự điều chỉnh cơ chế. Ảnh: LÃ ANH

Theo bà Tú Anh, Phó ban thương mại TCT Điện lực Dầu khí (PVPower), trong giai đoạn đàm phán hiện nay, khi giá điện đầu ra chưa được điều chỉnh mạnh đến mức độ đáp ứng đủ chi phí cũng như biến động giá đầu vào, DN này đang gặp rất nhiều khó khăn.

Thí dụ trong Thông tư 41 quy định chi phí tính theo VNĐ và được trượt giá 2,5%, trong khi thực tế trong chi phí cố định của các nhà máy điện khí chiếm đến 80% là ngoại tệ, đối với phần nội tệ chắc chắn trượt giá trên 2,5%/năm vì lạm phát của Việt Nam hiện đã gần 10%.

Song, ông Trần Tuệ Quang, Trưởng phòng giá điện và phí Cục Điều tiết điện lực, khẳng định: Theo nguyên tắc điều chỉnh biến động của các chi phí, khi đàm phán EVN phải đảm bảo các nhà đầu tư (NĐT) thu hồi đủ chi phí, như vậy chỉ cần thỏa thuận để đảm bảo hai bên bù đắp chi phí và có lợi nhuận trong vòng đời của dự án. Khi nguyên tắc đó đạt được trong đàm phán sẽ không có chuyện điều chỉnh lại giá đã đạt được khi đầu ra của EVN đã được điều chỉnh giá bán điện theo cơ chế thị trường.

Ông Quang cho rằng trong thực tế cơ chế đàm phán giá điện theo Thông tư 41 là DN phải ký hợp đồng trước khi khởi công xây dựng dự án. Trong trường hợp các nhà máy điện đã được xây dựng, sau đó mới đàm phán, bên mua điện (EVN) xem xét cho NĐT thu hồi các chi phí. Tuy nhiên, tinh thần của Thông tư 41 là tất cả hợp đồng phải được xây dựng và ký kết trước khi xây dựng dự án và NĐT phải tính hết các trường hợp biến động của thông số đầu vào kể cả tỷ giá, trượt giá… để chấp nhận rủi ro khi tham gia thị trường điện.

Chưa thỏa mãn nội dung trả lời trên, ông Hoàng Xuân Quốc, Tổng giám đốc Công ty Điện lực Dầu khí Nhơn Trạch 2, phân tích: “Hiện nay chúng ta có cơ chế điều chỉnh giá điện bán lẻ, nhưng chưa rõ tăng giá điện như vậy NĐT có được hưởng gì không. Giả sử tháng 6 được tăng giá điện 5%, những nhà phát điện được tăng bao nhiêu % của 5% đó? Chúng ta phải đặt bài toán đó, bởi giá điện có thể tăng đến 10 cent/kWh, trong khi giá điện DN đang bán cho EVN chưa đến 5 cent/kWh. 20 năm sau, nếu giá điện bán đến 15 cent/kWh, DN phát điện vẫn phải bán 5 cent/kWh hay sao? Nếu bài toán đó không được xử lý về mặt cơ chế, tất cả việc chúng ta làm hiện nay chỉ làm lợi cho EVN chứ chưa kêu gọi được đầu tư nhà máy mới, vì giá điện hiện nay tăng mới chỉ là giá bán lẻ, chưa có cơ chế giá bán buôn”.

Các NĐT cũng lưu ý: Để có thị trường điện cạnh tranh, đầu vào phải bình đẳng. Giá khí do TCT Khí Việt Nam (PV Gas) sản xuất và bán cho các nhà máy của PVN đắt hơn bán cho các nhà máy BOT và của EVN. Do đó, Bộ Công Thương cần sớm có kế hoạch để thiết lập mặt bằng giá khí cho các nhà máy điện chạy khí, như vậy mới có thể cạnh tranh được. Nếu không, DN sẽ luôn luôn nằm ngoài danh sách Trung tâm Điều độ hệ thống điện quốc gia.

Phản hồi về nội dung này, để không làm tình hình tài chính của EVN ngày càng xấu đi, Chính phủ đã có văn bản về cơ chế điều chỉnh giá bán. Bộ Công Thương đã xây dựng cơ chế về giá mua điện từ các đơn vị phát điện. Và để thu hút đầu tư khâu phát điện, Bộ Công Thương đã có Thông tư 41 cho phép điều chỉnh theo giá nhiên liệu khi có biến động và NĐT mới sẽ được hưởng lợi từ những chủ trương này.

Vấn đề đặt ra là những NĐT hiện nay đã ký hợp đồng dài hạn sẽ xử lý thế nào? Theo ông Quang, thực tế các NĐT đã hợp đồng dài hạn phải chấp nhận tất cả rủi ro hay thuận lợi trong thời gian hợp đồng. Nhưng Chính phủ, Bộ Công Thương đã xem xét có những NĐT không lường trước hết tất cả biến động đã ký các hợp đồng dài hạn cũng được điều chỉnh theo biến động và cho phép tính vào giá bán điện cho EVN.

Nhưng một mặt cũng phải đảm bảo giá điện đầu ra tăng từ từ không gây sức ép lên tình hình tài chính của EVN. Vì vậy, khi chuyển sang cơ chế hợp đồng mới cũng cần có lộ trình để các nhà máy điện đưa dần dần các biến động giá đó vào.

QUANG MINH

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Nhiều bạn trẻ đến tìm hiểu tuyển sinh ở ĐH Trà Vinh

Đại học Trà Vinh tuyển thêm 2 ngành mới

(ĐTTCO) - Chiều 18-8, Hội đồng tuyển sinh của Trường Đại học Trà Vinh cho biết, trong số 31 ngành đại học xét tuyển đợt 2, Nhà trường tuyển bổ sung thêm 2 ngành mới là ngành “Phục hồi chức năng và Quản lý Nhà nước” ở bậc đại học. 

Công nghệ - Xe

Du lịch

Khởi nghiệp

Nông nghiệp công nghệ cao: Gian nan vẫn không nản

(ĐTTCO) - Nông nghiệp công nghệ cao đang nhận được sự quan tâm rất lớn từ Chính phủ với nhiều chính sách ưu đãi, thế nhưng nhiều DN tham gia lĩnh vực này vẫn gặp nhiều khó khăn.