Liên kết vùng nguyên liệu và thị trường tiêu thụ

(ĐTTCO) - Tại Diễn đàn kinh tế Đông Nam bộ 2016 được tổ chức cuối tuần qua, khá nhiều ý kiến đều đồng tình liên kết vùng Đông Nam bộ hiện nay còn mang tính hình thức. Ông Văn Đức Mười, Tổng giám đốc Vissan, đã có những góc nhìn thực tế ngay trong lĩnh vực kinh doanh của DN mình trước vấn đề liên kết vùng hiện nay.

Nhu cầu cấp bách

Vissan là DN chuyên về giết mổ, sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm chế biến, thực phẩm tươi sống. Để đảm bảo hiệu quả và chất lượng nhằm khai thác tối đa sức mạnh, Vissan đã và đang thực hiện quy trình liên kết khép kín trong chuỗi sản xuất.

Liên kết quy mô lớn, rộng, chặt từ vùng nuôi đến sản xuất, tiêu thụ sẽ giúp giảm giá thành chi phí và tăng kiểm soát chất lượng, đó là liên kết tạo giá trị.

Ngoài việc phát triển các trang trại của mình, Vissan xây dựng những trang trại chăn nuôi hình mẫu tại mỗi khu vực để từ hình mẫu này làm điểm xúc tác thu hút phát triển lợi thế chăn nuôi của vùng miền đó, thúc đẩy các đơn vị hợp tác với Vissan qua sự liên kết trong sản xuất chăn nuôi, trong đó Vissan giữ vai trò nhạc trưởng. Vissan kết hợp với các trang trại để kiểm soát chất lượng đầu vào, đầu ra nguyên liệu và cam kết bao tiêu đầu ra. Cách giải quyết này đã giúp DN ổn định từ chăn nuôi đến giết mổ, sản xuất chế biến và tiêu thụ, tất cả được liên kết chặt chẽ theo một quy trình phân công, phối hợp các bên đều có lợi. Hướng giải quyết này giúp phát triển chuỗi liên kết vùng, liên kết ngành và góp sức thúc đẩy chăn nuôi của đất nước phát triển.

Song để ngành nông nghiệp phát triển bền vững, đặc biệt ngành chăn nuôi, phải tái cấu trúc một cách xuyên suốt từ khâu con giống, thức ăn gia súc đến quy trình chăn nuôi và công nghệ, nhằm thúc đẩy năng suất cao và giá thành hợp lý. Tất cả những điều này không chỉ đòi hỏi trách nhiệm của DN hay người chăn nuôi mà đòi hỏi sự xúc tác, quản lý, liên kết của 4 nhà: Nhà nước, nhà khoa học, nhà nông và nhà DN. Sự liên kết này sẽ đảm bảo độ an toàn cho nguồn nguyên liệu. Nếu chúng ta sản xuất có chỉ danh địa lý và ngành chăn nuôi được tái cấu trúc một cách bền vững, phát triển truy xuất nguồn gốc thì khi gia nhập TPP hay khi các hiệp định thương mại tự do có hiệu lực chúng ta sẽ xuất khẩu được sản phẩm nông sản của mình.

Liên kết vùng nguyên liệu và thị trường tiêu thụ ảnh 1

Dây chuyền sản xuất xúc xích tiệt trùng của VISSAN. Ảnh: LONG THANH

Thực tiễn rời rạc

Chúng ta đã có quy hoạch vùng kinh tế trọng điểm phía Nam gồm 8 tỉnh, đó cũng là lõi của kinh tế Đông Nam bộ, có liên kết, thông thương về hạ tầng giao thông, sản xuất, kinh doanh, tiêu thụ. Nhưng trên thực tế, vùng Đông Nam bộ hiện vẫn chưa xác định được trọng tâm lợi thế và các ngành hàng chủ lực của mình, chưa kiểm soát được chiến lược liên kết vùng phục vụ lợi ích cao nhất nội vùng và bỏ ngoài rào cản lợi ích kinh tế của từng địa phương, mặc dù chiến lược liên kết với cái nhìn về tiềm năng tăng trưởng tưởng chừng đã có. Từ các tỉnh “lõi” mở rộng ra các tỉnh khác, chúng ta có thể phát triển mạnh hơn nhiều nếu phát triển sâu vào nông nghiệp với cây công nghiệp cao su, cây mía ngắn ngày, với chăn nuôi và sản xuất thực phẩm. Sự rời rạc trong liên kết đang khiến sức mạnh của từng địa phương, cả vùng bị phân tán. Hay nói cách khác chúng ta đang có liên kêt nhưng liên kết không đồng bộ.

Thí dụ trong ngành chăn nuôi, TPHCM là thị trường tiêu thụ lớn nhất vùng với 10.000 con heo mỗi ngày, chiếm phần lớn sản lượng chăn nuôi được cung cấp từ các tỉnh lân cận trong vùng như Đồng Nai, Bình Dương, Bình Phước. Lực tiêu thụ tuy mạnh, nhưng nhà chăn nuôi và nhà cung cấp vẫn sản xuất theo kiểu mạnh mún, nhỏ lẻ, mạnh ai nấy làm. Điều đó dẫn đến việc kiểm soát chất lượng sản phẩm, vệ sinh an toàn thực phẩm chưa đảm bảo, chồng chéo, khó tạo niềm tin cho người tiêu thụ ngay trong nội vùng, chưa nói đến xuất qua vùng khác, thị trường khác. Trong nhiều năm tôi luôn đề nghị việc giết mổ heo chăn nuôi cần dẹp bỏ các cách thức hộ gia đình, tập trung chỉ vài lò công nghiệp ở TPHCM. Theo cách đó, việc liên kết các hộ nuôi, trang trại vào một đầu kiểm soát sẽ tốt hơn theo cách “đặt hàng” của thị trường tiêu thụ lớn nhất TPHCM đi trước, các tỉnh khác nội vùng sẽ làm theo, đẩy mạnh chăn nuôi công nghiệp và liên kết lại.

Một trong những yếu tố cũng cho thấy liên kết là yếu tố sống còn của ngành chăn nuôi nội vùng Đông Nam bộ theo chuỗi liên kết 4 nhà với hướng khoa học, công nghiệp như tôi đã nêu, đó là những áp lực cạnh tranh từ TPP và mở rộng từ các hiệp định thương mại tự do khác buộc ngành chăn nuôi không có lợi thế cạnh tranh về giá phải theo hướng cạnh tranh về chất lượng. TPP có hiệu lực sẽ mở ra 12 thị trường thực phẩm khác của Việt Nam. Nhưng nếu chúng ta không liên kết sẽ không có sản phẩm đạt quy định của họ bao gồm từ chỉ dẫn địa lý đến truy xuất nguồn gốc, chất lượng sản phẩm. Hiện nay giá thịt heo Việt Nam khá cao do nhiều nguyên nhân như nhu cầu nhập hàng từ Trung Quốc, thức ăn chăn nuôi giá thành cao…

Ông Nguyễn Băng Tâm, Chủ tịch Hội DN Bình Thạnh:

Nâng cao vai trò hiệp hội
Hiệp hội DN có vai trò gì trong xu hướng hội nhập mới với bối cảnh liên kết và đã được quy hoạch vùng kinh tế? Theo tôi đã đến lúc Chính phủ và VCCI phải tìm cách nâng cao vai trò hiệp hội, trước hết thống nhất cơ chế tổ chức, mô hình hiệp hội DN cho các tỉnh, thành trong cả nước. Hiệp hội DN phải làm trụ cột, các hội ngành nghề, hội doanh nhân trẻ, hội DN tư nhân, Hội DNNVV… trong các tỉnh, thành nên là thành viên tự nguyện, nếu không có tiếng nói của hội sẽ rời rạc hành động không thống nhất mạnh ai nấy làm.

Ngoài ra mỗi hội nên chủ động tổ chức hình thức liên kết trong nội bộ như tại Hội DN Bình Thạnh chúng tôi chủ động hình thành các ban nhằm liên kết hội viên, chúng tôi có chương trình cà phê sáng thứ 7 (theo mô hình BNI - mô hình giúp các DNNVV có cơ hội gia tăng doanh thu từ việc bán chéo sản phẩm, dịch vụ giữa các thành viên cũng như mang đến cơ hội mở rộng doanh thu từ các mối quan hệ khác của các thành viên). Chúng tôi có nhiều chương trình từ thiện kết hợp giao thương giữa hội viên với lãnh đạo và DN khắp các tỉnh.

Việc phát huy đúng vai trò của các DN sẽ kết nối hợp tác giữa các DN. Có trường hợp có những đơn hàng rất lớn nhưng khi đưa ra ngoài ngại khó kiểm soát chất lượng, sợ cạnh tranh giá, sợ mất đơn hàng… Nếu các hiệp hội DN lớn phối hợp làm tốt vai trò chỗ dựa tin cậy cho các DN hội viên, bài toán sẽ dễ dàng hơn.

Văn Đức Mười, Tổng giám đốc Vissan

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Bịt lỗ hổng cơ chế đầu tư BOT

Bịt lỗ hổng cơ chế đầu tư BOT

(ĐTTCO) - Cả nước hiện có 88 dự án BOT (xây dựng - kinh doanh - chuyển giao) được xây dựng, gắn với nó là chừng ấy trạm thu phí BOT giao thông. 

Công nghệ - Xe

Dàn xe đủ chủng loại tại Thái Lan

(ĐTTCO) - Hàng trăm chiếc xe đủ các loại thuộc sở hữu của một người đàn ông tại Thái Lan. Toàn bộ dàn xe đều dán dòng chữ “Ai Baan Nawk” (tạm dịch: thằng nhà quê).

Du lịch

Đề xuất xây dựng phố đi bộ - chợ đêm Đà Lạt

(ĐTTCO)-Công ty cổ phần Ngôi sao biển Sài Gòn vừa có công văn gửi UBND TP.Đà Lạt (Lâm Đồng) xin chủ trương nghiên cứu, lập phương án và thực hiện đầu tư xây dựng dự án phố đi bộ - chợ đêm Đà Lạt.
 
 

Khởi nghiệp

Nông nghiệp công nghệ cao: Gian nan vẫn không nản

(ĐTTCO) - Nông nghiệp công nghệ cao đang nhận được sự quan tâm rất lớn từ Chính phủ với nhiều chính sách ưu đãi, thế nhưng nhiều DN tham gia lĩnh vực này vẫn gặp nhiều khó khăn.