Kỳ vọng thị trường ASEAN

Nhiều dự báo cho rằng khi Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Trung Quốc (ASEAN+1) có hiệu lực vào năm 2015, hàng Việt sẽ gặp nhiều khó khăn do vấn đề bảo hộ mậu dịch của các nước. Tuy nhiên, người tiêu dùng ASEAN vẫn đang có xu hướng chuộng hàng Việt. Nắm bắt cơ hội này, nhiều DN nỗ lực đưa hàng vào ASEAN và kỳ vọng sẽ có thêm chính sách hỗ trợ để phát triển vững chắc trong tương lai.

Yêu thích hàng Việt

Sinh sống tại Philippines nhưng thường xuyên về Việt Nam, doanh nhân Việt kiều Trần Ngọc Thanh cho biết thời gian gần đây thị trường Philippines rất quan tâm đến hàng hóa Việt Nam. Chuyến trở về cách đây nửa tháng, ông Thanh đã tìm kiếm đối tác để đặt mua các sản phẩm nhựa gia dụng cung cấp theo đơn đặt hàng của các DN tại Philippines.

Ông Nguyễn Vũ Tú, Đại sứ Việt Nam tại Philippines, cũng cho biết nhiều DN tại thị trường này đề nghị hợp tác mở chuỗi cửa hàng thực phẩm Việt.

Tại Philippines, các loại thực phẩm, cà phê, hàng gia dụng xuất xứ từ Việt Nam rất được ưa chuộng và tiêu thụ khá mạnh. Song, đa số hàng Việt Nam có mặt tại Philippines lại nhập khẩu từ Singapre. Ông Tú khuyên DN Việt Nam nên tiếp cận trực tiếp với thị trường này.

Kỳ vọng thị trường ASEAN ảnh 1

Sản xuất palet nhựa xuất khẩu sang Campuchia tại CTCP Nhựa Sài Gòn.
Ảnh: C.THĂNG


Trong một buổi giao lưu với DN Việt Nam, nhiều doanh nhân đến từ Singapore cũng nhận định dù tại Singapore có sự cạnh tranh rất lớn trong ngành thực phẩm, nhưng các nhà hàng phở hay trái thanh long của Việt Nam đã tạo được một hình ảnh đặc thù riêng.

Tại Hội chợ Thực phẩm châu Á - Thái Bình Dương mới diễn ra ở Singapore, người dân đã xếp hàng dài để mua cà phê Việt Nam. Ngoài ra, nhiều đơn vị cũng cho biết hiện Singapore có tới hàng ngàn nhà máy chế biến thực phẩm lớn nhỏ cần nguồn nguyên liệu, nên họ mong muốn tìm được đối tác để nhập khẩu nguyên liệu từ Việt Nam.

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, ASEAN đang là thị trường xuất khẩu lớn thứ 3 của Việt Nam, chỉ sau EU và Hoa Kỳ. Năm 2012, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang thị trường ASEAN đạt 17,08 tỷ USD, tăng 25,7% (tăng 3,49 tỷ USD) so với năm trước và chiếm 14,9% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước.

Thực tế, đang có một nhu cầu rất lớn từ khu vực ASEAN đối với hàng hóa Việt Nam. Chẳng hạn để đảm bảo nguồn lương thực thực phẩm, Công ty Đầu tư và phát triển Campuchia đã liên kết với Tổng công ty Lương thực miền Nam để mở Công ty Lương thực Campuchia - Việt Nam chuyên sản xuất, thu mua, vận chuyển, chế biến, bảo quản, dự trữ, kinh doanh, xuất nhập khẩu và các dịch vụ khác trong lĩnh vực lương thực, thực phẩm.

Tại Myanmar, sau một thời gian tiếp cận thị trường, thép Hữu Liên Á Châu đã chiếm lĩnh phần lớn thị trường ống thép tại quốc gia này, đánh bật các sản phẩm xuất xứ từ Trung Quốc.

Cần hỗ trợ chung

Nhiều tín hiệu lạc quan như vậy, song trong năm 2012, nhiều ý kiến cảnh báo đến năm 2015, khi ASEAN+1 chính thức có hiệu lực, thuế nhập khẩu nhiều mặt hàng sẽ giảm xuống 0%.

Vì vậy, để bảo hộ nền sản xuất nội địa trong thị trường chung, các nước ASEAN đang xây dựng hàng loạt rào cản kỹ thuật, bảo vệ mậu dịch đối với hàng hóa nhập khẩu. Điều này dẫn đến lo ngại hàng từ ASEAN vào Việt Nam dễ nhưng đường đi ngược lại sẽ rất khó.

Trước thách thức đó, để giảm bớt áp lực, nhiều DN đã chủ động thâm nhập thị trường này để tìm hiểu nhu cầu, yêu cầu kỹ thuật, bám rễ vào hệ thống phân phối, tạo thói quen sử dụng sản phẩm cho người tiêu dùng.

Ông Tăng Quang Trọng, Giám đốc Kinh doanh khu vực Đông Dương của CTCP Đại Đồng Tiến, cho biết đơn vị này đã đẩy mạnh thâm nhập vào hệ thống phân phối như xây dựng tổng kho tại Campuchia để tăng độ phủ sóng; ký hợp đồng với đối tác để trở thành nhà phân phối tại thị trường Myanmar. Hiện Đại Đồng Tiến đã nâng tỷ lệ xuất khẩu lên hơn 10% tổng sản lượng.

Trên đường vào thị trường ASEAN, năm 2003, Công ty Quạt điện Asia xuất một lô hàng vào thị trường Malaysia. Thời điểm đó, dòng sản phẩm này đã đáp ứng được hàng rào kỹ thuật đặt ra và giá cả cạnh tranh. Tuy nhiên, sau lô hàng đó công ty lại không ký thêm được hợp đồng nào. Sau khi tìm hiểu, DN này xác định do chưa tiếp cận được kênh phân phối.

Với nhiều nỗ lực để khắc phục, hiện Asia đã có được những hợp đồng xuất khẩu lớn sang Myanmar, Thái Lan, Malaysia.

Khi ASEAN+1 chính thức có hiệu lực, hàng hóa các nước sẽ cạnh tranh khốc liệt để giành thị phần trong thị trường chung.

Trong bối cảnh đó, các nước ASEAN đã tổ chức nhiều đợt tập huấn lớn cho cộng đồng DN nhằm chuẩn bị cho việc gia nhập vào thị trường chung sắp tới. Trong khi đó, Việt Nam lại chưa có hoạt động nào tương tự để hỗ trợ DN.

Hiện có nhiều DN đã thành công khi bước ra thị trường ASEAN nhưng vẫn chỉ là những bước đi dò dẫm và riêng lẻ, nên chỉ vài thương hiệu có chỗ đứng. Nếu có một chính sách hỗ trợ chung, một hướng đi chung, các thương hiệu lớn sẽ có nhiều cơ hội cạnh tranh hơn, đường đi của các DN non trẻ vào thị trường này cũng sẽ dễ hơn.

Yên Lam

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Công nghệ - Xe

Du lịch

Khởi nghiệp

Phải vừa tăng số lượng DN mới, vừa hạn chế DN giải thể

(ĐTTCO)-Theo TS. Đinh Việt Hòa, cần tiếp tục những chương trình đào tạo, từ huấn luyện đến chuyên sâu, chương trình hội thảo, tư vấn, kết nối đầu tư,… nhằm đồng hành với doanh nhân để giải quyết những vấn đề khó khăn, phát triển thế mạnh để phát triển bền vững.