Kinh doanh thời khó: Tập trung chiều sâu

Trong suốt một thời gian dài, các DN Việt Nam quá chú trọng đến việc đầu tư đa ngành để mở rộng kinh doanh. Cũng vì nguyên nhân này mà các DN chưa xây dựng được thế đứng vững chắc và khi kinh tế khó khăn, DN khó có thể phát huy được khả năng cạnh tranh.

Khó hấp dẫn nhà đầu tư

Việc các DN Việt Nam chú trọng phát triển kinh doanh theo chiều rộng như một phong trào chung diễn ra trong suốt thời gian qua. Tuy nhiên, đầu tư dàn trải ở nhiều lĩnh vực kinh doanh khác nhau không phải lúc nào cũng mang lại hiệu quả như mong đợi.

Điển hình như thời gian qua, khi nền kinh tế lâm “trọng bệnh”, các DN đã bị thu hẹp cơ hội kinh doanh vì không chịu nổi sức ép cạnh tranh.

Kinh doanh thời khó: Tập trung chiều sâu ảnh 1

Đây là thời điểm DN cần siết lại việc kinh doanh dàn trải,
tập trung phát triển chiều sâu. Ảnh: LÃ ANH

Trong bối cảnh hiện nay, khi các tập đoàn nhà nước đang phải quay về với hoạt động chủ chốt để củng cố vị thế thì vẫn còn có rất nhiều DN thuộc khu vực tư nhân đang tiếp tục mở rộng danh mục đầu tư không chỉ một mà còn nhiều lĩnh vực khác nhau.

Theo chuyên gia kinh tế Vũ Đình Ánh, việc mở rộng kinh doanh đa ngành cũng là vấn đề bình thường vì tự thân các DN hiểu họ muốn gì và cần làm gì để có được mức tăng trưởng tốt.

Chúng ta cũng không thể so sánh việc đầu tư mở rộng hoạt động kinh doanh của DN khu vực tư nhân và DN nhà nước vì DN nhà nước chủ yếu hoạt động dựa trên nguồn ngân sách nước, còn DN tư nhân hoạt động bằng nguồn vốn tự thân của mình. Tuy nhiên, nếu DN muốn thu hút các nhà đầu tư nước ngoài thì việc đầu tư đa ngành chưa hẳn là điều kiện hấp dẫn.

Qua tiếp xúc với nhiều nhà đầu tư Hoa Kỳ, ông Nguyễn Duy Khiên, Vụ trưởng Vụ Thị trường châu Mỹ (Bộ Công Thương), nhận định các nhà đầu tư thường e ngại đưa vốn vào các DN có xu hướng mở rộng kinh doanh ở nhiều ngành khác nhau, vì thực hiện các bước phân tích tình hình hoạt động của các công ty này sẽ rất phức tạp.

Giữa một công ty kinh doanh đa ngành và một công ty chuyên về một ngành nghề, các nhà đầu tư sẽ chọn công ty chuyên ngành để tìm hiểu, nghiên cứu vì dễ dàng thu được những đánh giá về lợi thế, doanh thu. Nếu muốn mua cổ phiếu của các công ty Việt Nam, nhà đầu tư cũng chọn cổ phiếu của những DN chỉ kinh doanh một ngành nghề nhưng có tiếng tăm hoặc dẫn đầu ngành hàng đó trên thị trường để giảm áp lực rủi ro. Dù các công ty kinh doanh đa ngành vẫn cho rằng đầu tư theo hướng này sẽ phân tán được những rủi ro và các mảng kinh doanh sẽ hỗ trợ lẫn nhau, nhưng đa số DN Việt Nam cũng chỉ mới mở rộng về quy mô sản xuất mà chưa chú trọng đúng mức đến vấn đề chất lượng.

Tăng khả năng hấp thụ vốn

Ngoài các vấn đề trên, ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, cho biết việc đầu tư đa ngành trong giai đoạn hiện nay còn khiến DN đối mặt với nhiều nguy hiểm vì khi đặt chân vào các lĩnh vực mới, họ phải mất một nguồn lực lớn về vốn để xây dựng đội ngũ lao động, nhân sự có chuyên môn đáp ứng được nhu cầu.

Ở nước ngoài, đa số DN đều dựa vào nguồn vốn tự có nên cũng không ảnh hưởng lớn nếu đầu tư thua lỗ. Còn ở Việt Nam, hầu hết DN tham gia vào hoạt động kinh doanh đều phụ thuộc vào nguồn vốn vay từ ngân hàng nên rất bất ổn. Trong khi đó, hiện nay các DN Việt Nam lại đang cực kỳ thiếu vốn.

Dù nguồn vốn dành cho DN được công bố khá dồi dào, nhưng DN lại không đủ khả năng hấp thụ vốn và cũng khó có thể sử dụng đồng vốn đạt được hiệu quả để bù đắp mức lãi suất khá cao như hiện nay.

Trong điều kiện hiện nay, để tiếp cận được vốn, DN cần phải có những dự án kinh doanh thực sự hiệu quả mới thu hút được lòng tin từ các ngân hàng. Song, muốn làm được điều này, trước hết DN cần phải tái cấu trúc từ bên trong, định vị lại ngành nghề kinh doanh chính, mới có thể đưa ra những dự án cụ thể có tính hấp dẫn cao.

Hơn nữa, các ngân hàng hiện nay không chỉ đóng vai trò là người cho vay mà còn rất tích cực trong việc tư vấn thiết kế những dự án có sức bật cao. Tuy nhiên, để tiếp cận từ góc độ này, DN phải tìm cách phát huy khả năng cạnh tranh của mình trước.

Khi Việt Nam đã tham gia WTO, thị trường kinh doanh không còn bó hẹp ở phạm vi trong nước mà chúng ta đang ở trong một thị trường toàn cầu rộng mở. Vì quá chú trọng đầu tư theo chiều rộng mà chưa phát triển chiều sâu để nâng cao chất lượng, nên khi kinh tế thế giới khó khăn, DN Việt Nam đã gặp khó khi cạnh tranh với hàng hóa các nước.

Những năm tới, khi các cam kết thương mại có hiệu lực, nhiều sản phẩm nhập khẩu sẽ có mức thuế suất bằng 0%, hàng hóa Việt Nam sẽ càng khó cạnh tranh hơn với hàng nước ngoài. Ngay tại thời điểm này, thị trường trong nước lẫn thế giới vẫn còn nhiều dư địa chưa được khai thác đúng mức.

Vì vậy, DN cần nắm lấy cơ hội để nâng cao năng lực cạnh tranh bằng cách đổi mới phương thức kinh doanh, tập trung vào một ngành cốt lõi. Việc kinh doanh của DN không chỉ phụ thuộc vào vốn mà còn phải phát huy lợi thế từ trí tuệ và khả năng quản trị của DN để tập trung đi vào phát triển chiều sâu.

Yên Lam

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Công nghệ - Xe

Du lịch

Nhật Bản giao lưu văn hóa cùng dân tộc Thái Tây Bắc

(ĐTTCO) - Nằm trong chương trình thăm và làm việc với tỉnh Yên Bái, Hội Dotokukaikan Nhật Bản đã đến Thị xã nghĩa Lộ tặng và chuyển giao kỹ thuật trồng cây hoa anh đào. Đây là một trong những hoạt động kỷ niệm 45 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước Việt Nam - Nhật Bản.

Khởi nghiệp

Điều cần của doanh nghiệp khởi nghiệp

(ĐTTCO)-Chính phủ đã và đang có hàng loạt quyết sách hỗ trợ cụ thể cho các doanh nghiệp (DN), như Nghị quyết 35/NQ-CP về hỗ trợ và phát triển DN đến năm 2020, Quyết định 844/QĐ-TTg với đề án “Hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia đến năm 2025”…