Gian lận xuất xứ hàng hóa

Trong thời hội nhập, lĩnh vực xuất nhập khẩu đã xuất hiện nhiều hình thức gian lận thương mại, chủ yếu là gian lận trong việc khai báo mã số và chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) để hưởng lợi từ các chính sách miễn giảm thuế của các hiệp định thương mại.

Gian lận ngày càng tinh vi

Gian lận xuất xứ hàng hóa ảnh 1

Ảnh minh họa. Nguồn: internet

Khi tham gia khu vực mậu dịch tự do ASEAN, các DN được hưởng mức thuế suất ưu đãi theo các thỏa thuận thương mại đã được ký kết. Đây chính là điều kiện để những loại hàng hóa gian lận C/O trong khu vực gia tăng. Hàng năm cửa khẩu Cầu Treo (Hà Tĩnh) đều phát hiện nhiều lô hàng làm giả C/O.

Một trường hợp vi phạm lớn nhất được kể đến là 23 lô hàng sản phẩm điện tử, điện lạnh nhập khẩu trị giá 730.000USD có C/O mẫu D chứng nhận 100% giá trị sản phẩm xuất xứ từ Thái Lan. Các lô hàng này được nhập về từ nhà xuất khẩu Chokchaimukdahan Import - Export được hưởng ưu đãi thuế suất theo AFTA.

Tuy nhiên, các sản phẩm “made in Thailand” này đều mang nhãn hiệu Sony, Hitachi, Sharp… của Nhật Bản. Trước vụ việc này, Công ty Sony mẹ đã kiểm chứng với Công ty Sony tại Thái Lan và khẳng định sản phẩm của công ty không thể đạt 100% giá trị sản phẩm Thái Lan, nên việc sử dụng C/O từ Thái Lan có thể là làm giả để hưởng mức thuế ưu đãi.

Trung tâm Xác nhận chứng từ thương mại của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam cho biết: Trong 3 năm trở lại đây đã có hơn 1.000 bộ hồ sơ gian lận C/O với hành vi giả, sửa chữa C/O ngày càng tinh vi hơn. Trong đó, những sản phẩm có mức thuế suất cao như nông sản, thủy sản, dệt may… thường xuyên rơi vào “danh sách đen”.

Bởi khi gian lận C/O, mức thuế suất của DN sẽ được giảm mạnh, nhất là đối với C/O mẫu D. Thủ thuật gian lận được thể hiện dưới nhiều hình thức. Thí dụ DN dùng hình thức đạo giá để gian lận về giá tính thuế hoặc cố ý cung cấp thông tin sai về mã số thuế, sai tên nước xuất xứ vào tờ khai hải quan hoặc khai gian số lượng hàng hóa thực tế trên hợp đồng thương mại.

Một số DN khác sử dụng thủ thuật sửa chữa các chứng từ, hóa đơn và bảng kê nộp cho cơ quan hải quan. Nếu bị phát hiện, DN sẽ tiếp tục sửa đổi, thay thế hoặc bổ sung những chứng từ đã sửa chữa. Nhiều chủ hàng còn sử dụng hình thức quá cảnh hàng hóa tại một nước trung gian nhằm thay đổi xuất xứ, nguồn gốc hàng hóa theo nước quá cảnh nhằm tránh những quy định hạn chế về hạn ngạch và được hưởng các ưu đãi.

Nhiều đơn vị nhập khẩu còn sử dụng hàng hóa xuất xứ từ hai nước khác nhau để lẫn vào nhau nhằm giấu xuất xứ thực của hàng hóa khi làm thủ tục xuất nhập khẩu. Ngoài ra, còn có DN tự tạo những mẫu giấy chứng nhận gần giống với C/O thật, thậm chí giả mạo chữ ký của cán bộ có thẩm quyền cấp C/O.

Biện pháp kiểm soát, đối phó

Tình trạng gian lận C/O diễn ra khá phổ biến trong thời gian qua đã gây thất thu thuế không nhỏ. Có những sản phẩm lẽ ra DN phải nộp thuế đến 40% nhưng khi gian lận C/O DN chỉ nộp thuế 5% nhờ được hưởng các mức ưu đãi về thuế suất.

Việc này cũng gây ra sự mất công bằng, cạnh tranh không lành mạnh với những mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam bởi giá cả của những sản phẩm được gian lận C/O luôn thấp hơn.

Để đối phó với tình trạng gian lận C/O, Hải quan Hoa Kỳ đã quy định: DN Việt Nam gian lận C/O sẽ bị đưa vào danh sách những nhà chuyển tải bất hợp pháp và bị hạn chế giao lưu thương mại. Do vậy, nếu gian lận C/O, DN Việt Nam sẽ rất khó giao thương với các thị trường lớn.

Trong khi đó, theo ông Đinh Quyết Tâm, Chủ tịch Hiệp hội Những người nuôi ong Việt Nam, ở nước ta hiện nay mức phạt vi phạm làm giả C/O chỉ từ 5-10 triệu đồng là chưa thích đáng, mức xử phạt thấp sẽ khiến DN xem thường, tiếp tục thực hiện hành vi giả mạo C/O.

Cơ quan cấp C/O cần có những biện pháp xử phạt mạnh hơn, có thể xử phạt theo tỷ lệ % theo từng ngành hàng riêng để DN không tái phạm và làm gương cho các DN khác.

Bà Trần Thị Thu Hương, Giám đốc Trung tâm Xác nhận chứng từ thương mại, Chủ tịch Hội đồng tư vấn, cảnh báo và ngăn chặn gian lận thương mại qua C/O, cho biết DN thường làm gian lận C/O cho các sản phẩm bị áp dụng thuế chống bán phá giá. Vì vậy,

Hội đồng sẽ phối hợp với Cục Điều tra chống buôn lậu để tập trung kiểm tra, giám sát các mặt hàng này nhằm mang lại sự công bằng và lợi ích chung cho cộng đồng DN và nền kinh tế đất nước. Phía các nhà sản xuất, gia công cũng cần quan tâm đến đường đi của các lô hàng gia công, để phối hợp với cơ quan chức năng phát hiện những trường hợp vi phạm.

ĐỖ LINH

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Bịt lỗ hổng cơ chế đầu tư BOT

Bịt lỗ hổng cơ chế đầu tư BOT

(ĐTTCO) - Cả nước hiện có 88 dự án BOT (xây dựng - kinh doanh - chuyển giao) được xây dựng, gắn với nó là chừng ấy trạm thu phí BOT giao thông. 

Công nghệ - Xe

Dàn xe đủ chủng loại tại Thái Lan

(ĐTTCO) - Hàng trăm chiếc xe đủ các loại thuộc sở hữu của một người đàn ông tại Thái Lan. Toàn bộ dàn xe đều dán dòng chữ “Ai Baan Nawk” (tạm dịch: thằng nhà quê).

Du lịch

Đề xuất xây dựng phố đi bộ - chợ đêm Đà Lạt

(ĐTTCO)-Công ty cổ phần Ngôi sao biển Sài Gòn vừa có công văn gửi UBND TP.Đà Lạt (Lâm Đồng) xin chủ trương nghiên cứu, lập phương án và thực hiện đầu tư xây dựng dự án phố đi bộ - chợ đêm Đà Lạt.
 
 

Khởi nghiệp