Dịch thuật - Thị trường còn bỏ ngỏ

Trong khi thị trường dịch thuật trên thế giới ước đạt 14 tỷ USD/năm, ở Việt Nam chỉ khoảng 100 triệu USD/năm. Thị trường được cho là có tiềm năng này chưa được mấy doanh nghiệp trong nước khai thác thành công. Vì sao? 

Muốn chuẩn phải có máy

Nói đến dịch thuật hiện nay, việc sử dụng công nghệ để hỗ trợ dịch gần như trở thành một quy định bắt buộc trên thế giới. “Khi ký kết các hợp đồng dịch, thường người thuê sẽ hỏi các công ty dịch thuật có sử dụng phần mềm hỗ trợ không. Doanh nghiệp nào nói không, chắc chắn sẽ bị loại” - một chuyên gia trong lĩnh vực này cho biết. Với sự hỗ trợ của công nghệ dịch, việc dịch thuật rất chính xác và tốc độ dịch có thể tăng lên 400%.

Theo báo cáo không chính thức, hiện hơn 83% các dịch thuật viên thế giới dùng phần mềm dịch để hỗ trợ. Trong khi đó, người Việt Nam vẫn chưa quen với việc dịch qua phần mềm, chưa kể các bản dịch ở Việt Nam không được dịch theo chuẩn quốc tế.

Ngoài ra, giá các bản dịch theo quy định của Bộ Tài chính rất thấp, khung giá được đưa ra chỉ 45.000 đồng/trang A4 khiến nhiều dự án không kiếm được dịch giả. Hiện nay, định mức thanh toán dịch có thể đã tăng lên 100.000 đồng/trang nhưng vẫn thua xa giá thị trường tự do. Dịch về các lĩnh vực luật, y học, công nghệ thông tin, giá trên thị trường xấp xỉ 20USD/trang, tương đương 400.000 đồng/trang.

 Dịch thuật - Thị trường còn bỏ ngỏ ảnh 1

Theo tính toán, nếu thị trường dịch thuật thế giới đạt 14 tỷ USD/năm, thường họ sẽ đầu tư vào công nghệ khoảng 1,5-2 tỷ USD (chiếm 10-13%). Chiếm lĩnh thị trường công nghệ dịch hiện nay phải kể đến thương hiệu phần mềm nổi tiếng Trados với 50% thị phần toàn cầu và Wordfast với 20% thị phần. Phần mềm hỗ trợ dịch Trados có giá 2.500USD/người dùng, phiên bản nghiệp dư 1.000USD. Phần mềm W

ordfast giá cũng khoảng 1.000USD. Tuy nhiên, theo đánh giá của cộng đồng dịch thuật Việt Nam, mặc dù chi phí đắt nhưng 2 phần mềm này không có đặc trưng của tiếng Việt nên khi sử dụng để dịch sang tiếng Việt rất vất vả.

Kỳ vọng thương hiệu dịch Việt Nam

Dịch thuật - Thị trường còn bỏ ngỏ ảnh 214 tỷ USD/năm doanh thu từ thị trường dịch thuật quốc tế vẫn khá khiêm tốn. Thống kê ấy chỉ mới tính trên báo cáo từ các công ty chuyên về dịch thuật. Còn doanh thu từ những người dịch thuật thuộc các tổ chức không đăng ký chưa được tính đến. Các chuyên gia ước tính giá trị thực tế của thị trường dịch thuật thế giới còn lớn hơn nhiều, vào khoảng 100 tỷ USD/năm.Dịch thuật - Thị trường còn bỏ ngỏ ảnh 3

TS. NGUYỄN ÁI VIỆT,
Viện trưởng Viện Công nghệ thông tin

Nắm bắt xu hướng này, nhiều công ty Việt Nam đã bắt đầu tiến tới thị trường phần mềm hỗ trợ dịch thuật. Hiện nay có 4 công ty về phần mềm dịch tiếng Việt gồm: Viegrid, Lạc Việt, Tinh Vân và Google. Nổi bật nhất và kiên trì nhất có lẽ sản phẩm của CTCP Truyền thông và Công nghệ (Viegrid), với tên thương mại của sản phẩm là Bocohan.

Hiện có khoảng 10.000 thành viên tham gia sử dụng Bocohan để dịch thuật. Bocohan được cho có năng lực hỗ trợ dịch thuật Việt-Anh và Anh-Việt tương đương với các phần mềm Trados, Wordfast.

Theo các tác giả của Bocohan, nếu phát triển được 200.000 người dịch, mỗi người chỉ cần đóng góp 1.000 câu, bộ nhớ dữ liệu sẽ có được 200 triệu câu chất lượng. Bocohan đang hướng tới mục tiêu có thể tích lũy được một kho dữ liệu khoảng 2 triệu cặp câu chất lượng cao.

Hiện tại, các đề án dịch thuật của Việt Nam mới chỉ có khoảng 4.000-5.000 cặp câu. Giá cả của sản phẩm này cũng khá cạnh tranh, khoảng 250USD, trong khi chất lượng đạt được vị trí nhất định. Bên cạnh đó, Google đang đứng đầu về máy dịch vì độ chuẩn và sự thông dụng của phần mềm.

Tuy nhiên, so sánh giữa Google với phần mềm Bocohan dịch về luật thì Bocohan cao hơn Google 3-4%, y dược cao hơn 1-2%. Cái khó của Bocohan cũng như các công ty phát triển phần mềm dịch thuật Việt Nam là chưa được Nhà nước hỗ trợ về kinh phí. Google không được hỗ trợ trực tiếp, nhưng Chính phủ Hoa Kỳ đã hỗ trợ gián tiếp bằng việc chi hàng trăm triệu USD để đầu tư cho máy dịch.

Thái Lan và Bangladesh cũng có hỗ trợ cho thị trường này. Dù vậy, các công ty Việt Nam vẫn rất kỳ vọng. Viegrid cho biết sẽ cho ra một trang web nơi người có dự án dịch và người dịch thuật gặp nhau.

Trong khi đó, Bocohan muốn trở thành nơi cung cấp cho người dịch Việt Nam một chuẩn dịch thuật quốc tế, trong đó có các kỹ năng về công nghệ. Đó có thể xem là một "Google Việt Nam" trong lĩnh vực dịch tự động.

Mai Ly

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Công nghệ - Xe

Du lịch

Nhật Bản giao lưu văn hóa cùng dân tộc Thái Tây Bắc

(ĐTTCO) - Nằm trong chương trình thăm và làm việc với tỉnh Yên Bái, Hội Dotokukaikan Nhật Bản đã đến Thị xã nghĩa Lộ tặng và chuyển giao kỹ thuật trồng cây hoa anh đào. Đây là một trong những hoạt động kỷ niệm 45 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước Việt Nam - Nhật Bản.

Khởi nghiệp

Điều cần của doanh nghiệp khởi nghiệp

(ĐTTCO)-Chính phủ đã và đang có hàng loạt quyết sách hỗ trợ cụ thể cho các doanh nghiệp (DN), như Nghị quyết 35/NQ-CP về hỗ trợ và phát triển DN đến năm 2020, Quyết định 844/QĐ-TTg với đề án “Hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia đến năm 2025”…