Tin đồn từ đâu?

Thoạt nhìn, sự kiện “tin đồn liên quan đến ông Trần Bắc Hà, Chủ tịch HĐQT BIDV” xuất hiện ngày 21-2 chỉ có “1 cặp phạm trù” theo kiểu nguyên nhân-hệ quả: “Tin đồn tung ra” và “NĐT hoảng loạn”. Nhưng nếu suy nghĩ kỹ lưỡng hơn, trong một thị trường mà tin đồn đã trở thành “đặc sản” trên TTCK, liệu chỉ có tin đồn không thôi đã đủ sức khuấy đảo trên diện rộng. 

Tung tin đè thị trường

Tin đồn từ đâu? ảnh 1

Ngay sau khi tin đồn loan tin ông
Trần Bắc Hà bị bắt, ông đã phát
đi thông tin đó chỉ là tin bịa đặt,
không chỉ ảnh hưởng
đến cá nhân ông mà cả BIDV.

Điều này cũng được gợi mở phần nào khi ngay hôm sau, 22-2, UBCKNN đã có công văn yêu cầu HOSE, HNX và VSD phối hợp rà soát số liệu giao dịch. Thẳng thắn mà nói, tin đồn liên quan đến ông Trần Bắc Hà có thể gây sốc, nhưng nếu nói tin này gây sốc mạnh nhất thì chưa chắc đã đúng.

Sự kiện ngày 21-2 khác hẳn với ngày lịch sử của TTCK Việt Nam là 21-8-2012, khi thông tin bầu Kiên bị bắt xuất hiện. Ngày 21-8, khi thông tin chính thức xuất hiện, những hành động sau đó có thể xem như tất yếu.

Còn ngày 21-2, thông tin vẫn còn mập mờ, nên nếu nhìn vào lực bán ra mà nhận định cả thị trường hoảng loạn chưa chắc đã đúng. Bởi cho đến hết buổi sáng 21-2, các giao dịch vẫn hết sức bình thường, không có vấn đề gì, một số người có thói quen theo dõi tin tức cho biết họ cũng không hề nghe dù chỉ “loáng thoáng” thôi về những tin đồn.

Và đến buổi chiều, khi sàn bắt đầu “đổ” mạnh, tin đồn cũng không phải đã lan truyền rộng rắp, vẫn có những người không nắm được, hoặc có nghe nhưng vẫn bán tín bán nghi.

Cho đến khi VN Index kết thúc phiên giảm hơn 18 điểm, xấp xỉ 4%, mọi người mới bắt đầu “dáo dác” tìm hiểu, tin đồn liên quan đến ông Trần Bắc Hà mới được “gán” cho nguyên nhân chủ chốt và sau đó tác động đến thị trường vàng, ngoại tệ.

Ở đây có nhiều điểm đáng nói. VN Index đã tăng một cách chóng mặt trong khoảng 2 tháng rưỡi, từ 380 điểm lên gần 500 điểm, nhiều CP giảm mạnh khi sự kiện bầu Kiên bị bắt xảy ra đã về lại giá cũ và tăng hơn nữa.

Tăng mạnh thì việc điều chỉnh mạnh là điều tất yếu, nhưng muốn giảm mạnh cần có những yếu tố gây sốc. Câu hỏi đặt ra ở đây là nếu bên bán muốn chốt lời thì cứ chốt, cần gì các yếu tố gây sốc, có khi thị trường hoảng loạn còn khó bán hơn.

Vấn đề nằm ở chỗ, bán ra nhưng nếu sàn không giảm, sau đó lỡ như tăng lại thì bên bán “mất hàng”, bước vào đợt sóng mới xem như mất cơ hội. Và tất nhiên cũng không thể bỏ qua lực bán khống, vốn kỳ vọng sàn giảm càng mạnh càng có lợi.

Chưa kể, trong điều kiện thị trường thuận lợi, nếu được “nén” bằng những thông tin phi lý, đến khi sàn hồi phục, sức “bật” có thể mạnh hơn nữa. Đó là những lợi thế để có thể hình thành nên những yếu tố gây sốc.

Như vậy, nếu chỉ tung tin đồn hoặc xả hàng, làm đơn lẻ, hiệu quả chắc chắn sẽ thấp, chưa kể hiệu ứng ngược như mất hàng có thể xảy ra, nên tối ưu hơn cả là kết hợp cả 2.

Từ đây, một gọng kìm tấn công sẽ tác động đến các NĐT, những ai không tin vào tin đồn, nhưng nhìn trên sàn, hàng xả ra ồ ạt, cũng có thể lật đật đặt lệnh bán ra. Trong khi đó, những ai có hơi tin vào tin đồn thì khi nhìn sàn giảm lại… càng tin hơn nữa. 

Chán nản sinh tin đồn?

Một người làm môi giới chứng khoán lâu năm than rằng, ngày 21-2 đã phải nhận các cuộc điện thoại muốn “cháy máy” về tin đồn nên đã quyết định nói một lần cuối cùng là không có gì hết rồi sau đó… tắt máy đi ngủ. Có nhân viên môi giới cho biết nhiều khách hàng biết là tin đồn nhưng vẫn thắc mắc, bởi nhìn sàn giảm mạnh làm sao yên tâm cho được.

Một số người kỳ vọng phiên 22-2, VN Index và HNX Index sẽ bật mạnh để củng cố tâm lý cho toàn thị trường nhưng cuối cùng vẫn không xảy ra. Thực tế, đây cũng là điều không quá khó hiểu, một số người đã rút khỏi thị trường ngày hôm trước khi chưa thấy tín hiệu gì đặc biệt, thì vẫn có thể thong dong mua vào.

Vả lại, sàn mới chỉ giảm 7% hoặc 10%, cũng chưa đến mức quá hấp dẫn để lòng tham trỗi dậy. Nhưng nói gì thì nói, một phiên giảm nặng nề đã để lại dư chấn cho NĐT và từ đó nhìn đâu cũng thấy tiêu cực và… chán nản.

Thời gian qua, những vụ bắt giữ các nhân vật “cỡ bự” trong ngành ngân hàng xảy ra hoặc nhiều người được cơ quan điều tra triệu tập, nên rõ ràng tin đồn liên quan đến bắt giữ dễ “đi vào lòng người”.

Thông thường, trong trạng thái không có thông tin, hoặc với tâm lý khá chán nản, nhiều khi rất dễ tin vào những thông tin… vu vơ. Ở đây, BIDV có một số yếu tố liên quan, dù chỉ ngẫu nhiên nên đã phải gặp chút ít tai bay vạ gió do tin đồn.

Năm 2012, tưởng như BIDV sẽ lên sàn, nhưng 5 lần 7 lượt thông tin này xuất hiện trên báo chí, cuối cùng hiện thực vẫn chưa thành. Một yếu tố nữa, cũng liên quan đến ông Trần Bắc Hà, chính là việc có vẻ như ông hơi ít xuất hiện trên báo chí, nhất là trong giai đoạn nửa cuối năm 2012.

Trước đó, ông được xem là người “nói được, làm được”, rất quyết đoán trong điều hành, nên nhiều người muốn nghe những phát biểu của ông. Thực ra, đây là điều không có gì to tát, bởi lẽ ngân hàng nói riêng và nền kinh tế nói chung đang trong giai đoạn khó khăn, lãnh đạo doanh nghiệp ít xuất hiện trên báo chí vì phải lo tập trung điều hành doanh nghiệp vượt khó.

Vả lại, ông Bắc Hà cũng chưa phải là lãnh đạo ngân hàng kiệm lời nhất, vẫn còn nhiều người “ít nói” hơn ông. Chính những yếu tố này, cũng giống như củi lửa được hong khô, chỉ cần có mồi lửa là tin đồn sẽ xuất hiện những yếu tố cộng hưởng rất lớn.

Nhiều người sau khi nghe tin đồn có thể lập luận rằng: “À đúng rồi, BIDV chưa niêm yết, chắc là có vấn đề gì đây, mà có vấn đề gì thì chắc ông Trần Bắc Hà, người đứng đầu chắc là có liên quan”, từ đó sẽ dẫn đến những suy nghĩ tiêu cực.

Cũng phải nói thêm là, mua CP BIDV, chờ đợi sớm niêm yết, nhưng đến giờ mãi không thấy đâu, cho dù BIDV công bố những lý do khách quan, nhưng NĐT cũng có lý do để nổi giận, bực tức, chán nản, một hồi lại sinh ra những động thái tiêu cực.

2 người đều mua CP BIDV, giờ đang chán nản, người này nói ra tin đồn, người kia cũng có thể tin theo. Đó là “cấp độ” thấp nhất, còn trường hợp những người tận dụng tâm lý của cổ đông BIDV để tung tin đồn, thì hệ quả không nhỏ.

DŨNG MẠNH

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Cổ phiếu kem đầu tiên niêm yết UPCoM

Cổ phiếu kem đầu tiên niêm yết UPCoM

(ĐTTCO) - Trung tâm Lưu ký CK (VSD) vừa cấp giấy chứng nhận đăng ký CK và cấp mã CK cho CTCP Thực phẩm đông lạnh Kido. Theo đó, toàn bộ 56 triệu CP của doanh nghiệp này sẽ được niêm yết trên UPCoM với mã KDF. 

Phân tích

Quý I - Đua nhau báo lãi khủng

(ĐTTCO) - Một loạt doanh nghiệp (DN) niêm yết trải khắp nhiều ngành đã báo cáo lãi lớn ngay trong quý I-2017, đây là điều hiếm gặp trong vài năm gần đây.

Hồ sơ

Cẩn trọng sóng CTF

(ĐTTCO) - Chào sàn với giá tham chiếu 12.000 đồng/CP, mã CTF của CTCP City Auto có chuỗi tăng điểm liên tục và vượt mốc 20.000 đồng/CP chỉ sau 5 phiên giao dịch.