Chu kỳ mới của công ty chứng khoán

(ĐTTCO) - Nếu xem việc VN Index quay trở lại đỉnh cao 1.100 điểm như sự khởi đầu một chu kỳ khởi sắc cho TTCK, thì chắc chắn các CTCK cũng bước vào một chu kỳ hoạt động mới khác trước rất nhiều.
10 năm cho bộ mặt mới
Cách đây 10 năm, CTCK Rồng Việt (VDSC) ra đời theo một cách rất bình thường khi giai đoạn đó CTCK mọc lên như nấm với con số hơn 100. Nhưng hôm 26-1 vừa rồi, VDSC đã tổ chức lễ kỷ niệm 10 năm thành lập một cách trang trọng, có lẽ không còn nhiều CTCK “cùng trang lứa” với VDSC có thể làm như vậy, vì đơn giản hiện chỉ còn hơn 70 CTCK trên thị trường, số có hoạt động thực sự chắc cũng chỉ trên dưới 20. 10 năm trôi qua đã có khoảng 30 CTCK chấm dứt hoạt động, thì cũng đã có một loạt CTCK chuyển mình mạnh mẽ, đầu tư nền tảng và phát triển vượt bậc. Hồi giữa tháng 12-2017, Maybank KimEng (MBKE) cũng đã kỷ niệm 10 năm thành lập của mình và vị thế của CTCK này bây giờ cũng khác xa so với thời mới xuất hiện trên thị trường. 
 Với nền tảng về vốn, kinh nghiệm và nghiệp vụ, có lẽ các CTCK giờ đây cũng sẽ đầu tư theo một cách thức khác, bài bản, chắc chắn và tầm nhìn dài hơn. Và sau khi đã thắng lớn trong năm 2017, các CTCK dù muốn hay không cũng sẽ phải đưa ra một kế hoạch kinh doanh có đủ tham vọng để thuyết phục cổ đông. 
Còn nhớ thời điểm MBKE bắt đầu “nổi” vào năm 2008, khi đó để có thể tiếp cận rộng rãi với các NĐT, MBKE thường xuyên tổ chức các buổi hội thảo với chuyên gia Ken Tai đến từ Singapore, rồi sau đó là Lương Biện Nhân Quyền. Cả 2 chuyên gia này đều sử dụng phương pháp phân tích kỹ thuật và đưa ra nhiều nhận định có thể nói là “gây sốc” thời điểm bấy giờ, nhưng cũng có tính chính xác khá cao. Không chỉ có các buổi hội thảo, MBKE còn là CTCK tiên phong trong việc chỉ tập trung cho hoạt động môi giới mà không tự doanh, và vài năm sau đó đã liên tục mở rộng mạng lưới ra các tỉnh thành. Trong khi đó, VDSC ra đời không phải là sớm, nhưng cũng thuộc trong nhóm những CTCK nỗ lực thực hiện các báo cáo phân tích một cách thường xuyên và bài bản nhất, thậm chí ngay cả những thời điểm tâm lý NĐT xuống thấp do thị trường không thuận lợi, nhưng các báo cáo của VDSC vẫn xuất hiện đều đặn. 
Cuộc cạnh tranh bắt đầu
Năm 2017 vừa qua, CTCK HSC (HCM) lãi ròng 554 tỷ đồng, tăng trưởng hơn 80% so với năm 2016 và gấp rưỡi so với kế hoạch đã đề ra. HSC cũng đã đạt doanh thu 1.540 tỷ đồng và đáng chú ý trong này hoạt động tự doanh của công ty đạt hơn 428 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 28% tổng doanh thu. Một năm 2017 hết sức thuận lợi của TTCK, tất nhiên là mảnh đất màu mỡ cho tự doanh và những đơn vị nào biết tận dụng như HSC chắc chắn sẽ hưởng lợi. Có một chi tiết đáng chú ý ở đây là khác với nhiều CTCK lớn khác như SSI hay VNDS, từ trước đến nay hoạt động tự doanh của HSC được thực hiện tương đối chậm rãi do nhiều nguyên nhân khác nhau. Tuy nhiên khoảng nửa thập niên gần đây, HSC đã đẩy mạnh dần hoạt động này và dường như các thành quả đem lại đang theo hướng chậm mà chắc. 
Chu kỳ mới của công ty chứng khoán ảnh 1 VDSC đã tạo cột mốc sau 10 năm thành lập. 
Thực tế, việc tự doanh  hay không tự doanh xuất phát từ định hướng của mỗi CTCK vì cách làm cũng khác nhau. Các CTCK không tự doanh trong một thời gian dài cũng nhằm hướng đến việc tập trung đầu tư cho môi giới, bán lẻ, để phục vụ khách hàng một cách tốt nhất và cũng để tránh những rủi ro về thua lỗ. Trong trường hợp CTCK có thể kiểm soát được rủi ro tốt, đảm bảo được lợi nhuận thường xuyên thì việc tham gia tự doanh cũng được xem là điều hợp lý. 1 năm 2008 thua lỗ nặng nề của nhiều CTCK, vì tự doanh dẫn đến việc giảm thiểu tham gia hoặc sử dụng những biện pháp khác. Nhưng có thể trong năm 2018 này, tức là sau chu kỳ 10 năm, hoạt động tự doanh sẽ được tăng cường trở lại để tận dụng những cơ hội của thị trường. 
Trông chờ vào phí môi giới  hay margin có lẽ chưa đủ, để đảm bảo được thu nhập, lợi nhuận, CTCK sẽ buộc phải tìm kiếm thêm những hoạt động khác và nhiều khả năng tự doanh có thể được lựa chọn. Tham gia tự doanh ngoài cơ hội chắc chắn cũng sẽ xuất hiện rủi ro theo kèm, nhưng sự lựa chọn nằm ở chính các CTCK. Cũng tương tự như tự doanh, các CTCK cũng sẽ phải tái đầu tư, tiếp tục phát triển những hoạt động, thế mạnh sẵn có, từ nghiệp vụ đến công nghệ. Sau những sự cố về công nghệ, có thể thấy việc đầu tư cho hệ thống giao dịch đang trở nên cấp bách hơn bao giờ hết. 
Nếu từ năm 2016 trở về trước, giá trị giao dịch 1 phiên chỉ cần lên mức 5.000 tỷ đồng đã được xem là giai đoạn phân phối đỉnh, nhưng trong những ngày đầu năm 2018 này, GTGD trung bình đã tiệm cận mốc 10.000 tỷ đồng/phiên. Yêu cầu các CTCK phải tăng năng lực phục vụ một cách trơn tru, chính xác lên gấp 2-3 lần là điều bắt buộc. Và rõ ràng trong cuộc cạnh tranh giữa các CTCK trong thời gian sắp tới không chỉ nằm ở phí môi giới, lãi suất margin, hay năng lực tự doanh mà còn cạnh tranh về công nghệ, an toàn, những điều mà cách đây 10 năm chắc chắn là chưa có. Một chu kỳ 10 năm tiếp theo cho TTCK nói chung và các CTCK nói riêng đang bắt đầu với những điều cực kỳ thú vị.

Thy Nhã

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

BÁO XUÂN KỶ HỢI 2019