Phản hồi loạt bài “Hội chứng đại gia ngã ngựa”

Cần cơ chế đảm bảo thông tin trung thực

Sau loạt bài “Hội chứng đại gia ngã ngựa” ĐTTC đăng tải trong thời gian vừa qua, tòa soạn đã nhận được nhiều ý kiến quan tâm, phản hồi của NĐT, các chuyên gia. ĐTTC trích đăng ý kiến của Luật sư Trần Minh Hải, Giám đốc Công ty Luật Basico.

Cái lý của DN

Không phải đợi đến khi doanh nghiệp (DN) công bố BCTC thì những con số thua lỗ mới được nhận diện. Thực ra cổ đông lớn, các đối thủ đều có thể sớm nhìn ra DN yếu kém đến mức nào, rủi ro ra sao từ trước đó khá lâu. Nhưng đối với nhiều NĐT, cổ đông nhỏ không có nguồn tin riêng, cũng không có khả năng phân tích dự báo tốt, họ là những người gần cuối biết được chuyện thua lỗ của DN.

Vậy điều này có tạo nên sự bất cân xứng thông tin hay không? Chứng khoán là một kênh đầu tư chứa đựng nhiều rủi ro (tất nhiên đi kèm theo đó là lợi nhuận cũng hấp dẫn), khi tham gia tất nhiên NĐT phải chủ động tìm kiếm, xử lý những thông tin của DN trong phạm vi cho phép. Vấn đề không nằm ở chỗ “biết trước, biết sau” của NĐT hay tính chất đại chúng, hoặc “bí mật” của thông tin, quan trọng nhất chính là cách thức DN chuyển tải thông tin ra công chúng như thế nào.

Việc giám sát của các cơ quan quản lý không chỉ dừng ở mức độ xử phạt nếu DN vi phạm công bố thông tin, mà phải có những biện pháp để định hướng, răn đe DN và cũng là để bảo vệ NĐT.

DN thua lỗ cho rằng muốn tạo ra một chút gì đó “tươi sáng” cho hoạt động của mình, nên đã tạo ra các khoản doanh thu ảo, để mọi người thấy thị phần của mình vẫn ổn định, giữ được niềm tin nơi công chúng. Điều này nên làm hay không?

DN có cái lý của mình khi nói rằng nếu cái gì cũng đem công bố hết có thể tạo ra những đồn đoán, lo ngại vượt quá thực tế, ảnh hưởng đến các mối quan hệ đang rất bình thường, có thể ảnh hưởng đến hoạt động kêu gọi vốn về sau. Nhưng dưới góc độ NĐT, không ai muốn tiếp nhận những thông tin thiếu trung thực.

Cơ quan quản lý nâng cao cơ chế giám sát

Do vậy, lúc này cơ quan quản lý cần nhận định mức độ nghiêm trọng của vấn đề để có những giải pháp cụ thể. Đây là điều không dễ dàng, ngoài sự khách quan cần phải có tầm nhìn. Làm nghiêm một cách không cần thiết, công bố xử phạt nhắc nhở những lỗi nhỏ không đâu vào đâu, có thể khiến hình ảnh DN xấu đi và gây hoang mang cho NĐT.

Theo quan sát của tôi, trong một số trường hợp, các cơ quan quản lý đã nhìn ra được những vấn đề DN đang gặp phải, ảnh hưởng đến lợi ích của NĐT, cần phải có cơ chế và giải pháp để khuyến cáo.

Cần cơ chế đảm bảo thông tin trung thực ảnh 1

Chính NĐT cũng phải nâng cao trình độ, phản ứng nhanh nhạy với các BCTC. Ảnh: L.ANH

Mức độ tin cậy BCTC của các DN cũng cần mổ xẻ kỹ hơn vì ngay đến công ty kiểm toán nhiều khi cũng không còn là cơ sở để NĐT tin cậy nữa. Khi BCTC không còn nhiều ý nghĩa với NĐT, liệu DN có còn muốn thực hiện nó một cách nghiêm túc nữa không?

Khi DN tìm mọi cách để lách, phù phép BCTC, không nói đến trường hợp thiếu công tâm thì công ty kiểm toán cũng rất mệt mỏi, dễ rơi vào “bẫy”, hay cân nhắc chọn một giải pháp “cho qua” một cách an toàn. Để giải quyết vấn đề này, các cơ quan quản lý không chỉ “chăm chăm” giám sát BCTC mà phải liên đới với nhiều yếu tố khác nữa.

Chẳng hạn, trước thời điểm công bố BCTC 15-30 ngày, cổ đông nội bộ của DN ồ ạt bán ra CP mà DN đang kinh doanh khó khăn, đây có thể là động thái xả hàng trước khi công bố KQKD thua lỗ. Cơ quan quản lý có thể yêu cầu DN giải trình động thái của cổ đông nội bộ có liên quan đến KQKD công bố vào cuối kỳ hay không. Thậm chí, có thể “soi” kỹ hơn nữa BCTC và yêu cầu DN ngay lập tức giải trình. Tránh trường hợp kiểu BCTC công ty mẹ có lãi, nhưng đến hợp nhất lại lỗ nặng.

Khi cơ quan quản lý nâng cao chất lượng giám sát, ngay chính các NĐT cũng phải củng cố trình độ, hay ít nhất phải rạch ròi và có kỷ luật hơn trong các nhận định, phán đoán của mình.

Nhiều trường hợp DN thua lỗ là điều có thể thấy trước, nhưng vì CP có những dấu hiệu nổi sóng hay tăng nóng, NĐT lập tức quên ngay và mua vào có thể lãnh quả đắng sau khi DN công bố KQKD lỗ, đây là điều không đáng có. Trong nhiều DN thua lỗ hiện nay, tất yếu DN nào sử dụng các chiêu trò để che mắt NĐT, cố tình giấu lỗ, kém minh bạch sẽ được nhận diện.

Luật sư Trần Minh Hải, Giám đốc Công ty Luật Basico

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Thông tin đầu tư ngày 20-11

Thông tin đầu tư ngày 20-11

(ĐTTCO) - CTCP Đầu tư và Phát triển cảng Đình Vũ (DVP) thông báo chốt danh sách cổ đông ngày 22-11 tới để tạm ứng cổ tức năm 2017 bằng tiền mặt tỷ lệ 20% kể từ ngày 15-12. Tổng số tiền dự kiến chi ra khoảng 80 tỷ đồng.

Phân tích

Giá nào cho cổ phiếu tăng trưởng và câu chuyện Vietjet

(ĐTTCO) - Benjamin Graham, bậc thầy chứng khoán về đầu tư giá trị, đã từng nói: "Đầu tư không phải là việc thắng những người khác trong trò chơi của họ, mà là việc kiểm soát mình trong chính trò chơi của mình".

Hồ sơ

SAB đắt hay rẻ?

(ĐTTCO) - Với mức giá 260.000-280.000 đồng/CP, P/E của SAB (Sabeco) dao động quanh vùng 35-37 lần. Trong khi đó, P/E của một số tên tuổi trong lĩnh vực sản xuất bia như Carlsberg hay Heineken chỉ rơi vào tầm 20 hay 21 lần.