BID - Chưa thể vững tin

Năm 2014, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BID) hoàn thành các chỉ tiêu đặt ra, ngay cả tỷ lệ nợ xấu cũng được kéo giảm mạnh. Tuy nhiên, kết quả này sẽ không thể lặp lại nếu BID không quyết liệt hơn trong việc cải thiện chất lượng tín dụng.    

Hy sinh lợi nhuận

Kết thúc năm tài chính 2014 với hầu hết chỉ số kinh doanh của BID đều đạt mục tiêu đã đề ra trước đó. Cụ thể, đến cuối tháng 12-2014, tổng tài sản tăng trưởng 18%, tín dụng tăng trưởng 18,9% và vượt mục tiêu cả năm 16% (tăng trưởng toàn ngành 12,62%). Tương tự tăng trưởng tín dụng, tổng huy động vốn tăng 20% so với cùng kỳ, cao hơn tăng trưởng huy động toàn ngành 15,15%. Đến cuối năm 2014, tổng lợi nhuận trước thuế hợp nhất của BID đạt 6.297 tỷ đồng (tăng 20%).

Hệ số ROE và ROA lần lượt đạt 14,4% và 0,8%. EPS năm 2014 ước đạt 1.700 đồng (tăng 32,7% so với mức 1.281 đồng của năm 2013). Đặc biệt, thu nhập lãi thuần của BID chỉ đứng sau Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam (CTG) trong số 8 ngân hàng đang niêm yết. Tuy không ổn định giữa các quý (thường tăng mạnh vào quý IV), nhưng BID nằm trong số ít các ngân hàng có thu nhập lãi thuần nằm trong xu hướng tăng trưởng từ năm 2013 đến nay.

BID được thành lập năm 1957 và hiện đang là ngân hàng có mạng lưới lớn thứ 2 với 725 chi nhánh và phòng giao dịch. BID đã thực hiện IPO năm 2011 và niêm yết trên sàn HOSE ngày 24-11-2014.

Có thể nói, thành công lớn nhất của BID là giảm tỷ lệ nợ xấu xuống dưới mức 2%. Tính đến thời điểm cuối năm, tỷ lệ nợ xấu của ngân hàng 1,8% (giảm gần một nửa so với con số của năm 2013 là 2,37%). Kết quả này được cho đến từ chính sách tín dụng thận trọng và tuân thủ tương đối chặt chẽ các quy định phân loại tài sản.

Cụ thể, 3 năm gần đây, BID là một trong những ngân hàng đi đầu trong việc chấp nhận hy sinh lợi nhuận để quyết liệt trích lập dự phòng và xử lý nợ xấu với hơn 16.000 tỷ đồng trong 3 năm. Chẳng hạn, tính từ quý I-2012 đến quý III-2014, tổng chi phí dự phòng rủi ro tín dụng đã trích lập của BID chiếm 3,9% tổng dư nợ tín dụng tại thời điểm cuối quý III-2014. Con số này chỉ đứng sau Ngân hàng TMCP Quân đội (MBB) với 5,9%, và đứng trên cả Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (VCB) với 3,4%.

Trung bình từ năm 2013 đến nay, tỷ lệ chi phí dự phòng/lợi nhuận trước thuế của BID 147%, trong đó có một số quý tỷ lệ này lên đến trên 200%. Được biết, VCB và MBB được xem là 2 ngân hàng thận trọng nhất, bắt đầu trích lập dự phòng nợ xấu sớm nhất và có chất lượng tài sản tốt nhất ngành. Tỷ lệ trung bình chi phí dự phòng/lợi nhuận trước thuế của VCB đang là 74%, còn MBB 64%.

Lo tín dụng tăng nóng

Theo đánh giá của giới phân tích, BID là ngân hàng có tốc độ tăng trưởng tín dụng khá cao trong 4 năm gần đây và luôn vượt trội so với mặt bằng chung của ngành. Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng tín dụng cao khiến cổ đông và NĐT quan ngại về chất lượng tín dụng giảm, trong khi tỷ lệ nợ xấu của BID sẽ tăng tương ứng. Thực tế, trên 80% nguồn thu của BID hiện nay đến từ hoạt động tín dụng.

Tỷ lệ cho vay trung và dài hạn/tổng dư nợ của BID ổn định ở mức 44-45% những năm gần đây, khá cao so với VCB, MBB hay CTG. Vì vậy muốn hồi phục và tăng trưởng, việc đầu tiên BID phải đảm bảo tăng trưởng tín dụng tốt và bền vững, không chạy theo con số bằng cách chuyển mạnh cơ cấu dư nợ từ ngắn hạn sang dài hạn để trích lập dự phòng ít hơn.

Đơn cử, việc xử lý nợ xấu trong năm 2014, dù nợ xấu nhóm 3-5 tại cuối quý III đã giảm mạnh 9,9% so với cuối năm 2013, nhưng nợ có khả năng mất vốn lại tăng mạnh 27,8%. Tuy nhiên, nếu BID mạnh tay trong việc xử lý nợ xấu, CP BID lại kém hấp dẫn vì khả năng tăng giá không nhiều do lợi nhuận bị ảnh hưởng. Dự báo, BID sẽ phải trích lập dự phòng trong năm 2015 là 7.400 tỷ đồng.

BID - Chưa thể vững tin ảnh 1

BID là ngân hàng có tốc độ tăng trưởng tín dụng cao.

Năm 2015, BID đặt kế hoạch tăng trưởng tín dụng 16%, lợi nhuận trước thuế tăng trưởng 25% và tỷ lệ nợ xấu ở mức dưới 2,5%. Những năm gần đây, các kế hoạch kinh doanh đầu năm của BID rất lạc quan và ngân hàng cũng thường đạt vượt mức kế hoạch đặt ra.

Thế nhưng, yếu tố lịch sử này chưa hẳn là cơ sở để giới đầu tư tin rằng BID sẽ thành công một lần nữa nếu không chủ động ứng phó trước những yếu tố chủ quan, khách quan để hoàn thành kế hoạch kinh doanh đầy tham vọng trong năm 2015. Thực tế, ngoài những yếu tố chủ quan kể trên, yếu tố khách quan khiến giới đầu tư lo ngại về khả năng gia tăng nợ xấu của BID là việc sáp nhập với một ngân hàng yếu khác sẽ làm giảm chất lượng tài sản của BID.

Hiện chưa có thông tin chính thức về việc BID sẽ sáp nhập với ngân hàng nào trong năm 2015, nhưng việc sáp nhập nằm trong kế hoạch tái cấu trúc hệ thống ngân hàng của NHNN chắc chắn sẽ xảy ra. Chính vì vậy, mối bận tâm chất lượng tài sản của BID sẽ bị ảnh hưởng nếu BID phải sáp nhập với các ngân hàng quá yếu kém và có tỷ lệ nợ xấu cao.

Kim Giang

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Ngân hàng đẳng cấp, cổ phiếu chất lượng

Ngân hàng đẳng cấp, cổ phiếu chất lượng

(ĐTTCO) - Hôm nay 17-8, NHTMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) sẽ chính thức đưa 1,3 tỷ CP (tương đương vốn điều lệ 13.000 tỷ đồng) chào sàn HOSE với mã chứng khoán VPB, giá tham chiếu 39.000 đồng/CP.

Phân tích

Quý I - Đua nhau báo lãi khủng

(ĐTTCO) - Một loạt doanh nghiệp (DN) niêm yết trải khắp nhiều ngành đã báo cáo lãi lớn ngay trong quý I-2017, đây là điều hiếm gặp trong vài năm gần đây.

Hồ sơ

Cẩn trọng sóng CTF

(ĐTTCO) - Chào sàn với giá tham chiếu 12.000 đồng/CP, mã CTF của CTCP City Auto có chuỗi tăng điểm liên tục và vượt mốc 20.000 đồng/CP chỉ sau 5 phiên giao dịch.