vận tải hành khách công cộng

Tiêu cả ngàn tỷ vẫn giật lùi

(ĐTTCO) - Theo định hướng phát triển hệ thống vận tải hành khách công cộng (VTHKCC) TPHCM đến năm 2020 và những năm tiếp theo, loại hình vận tải này sẽ trở thành chủ lực đáp ứng 20-30% nhu cầu đi lại của người dân. Nhưng hiện nay không chỉ sụt giảm về số lượng hành khách, tiền trợ giá cho VTHKCC mỗi năm đều tăng. Trước thực trạng này, nhiều ý kiến lo ngại mục tiêu của ngành giao thông vận tải (GTVT) TPHCM có nguy cơ phá sản.

Chất lượng giảm, cung cách phục vụ kém

Là người thường xuyên đi xe buýt nhiều năm nay, bạn Trần Văn Hải, sinh viên năm 3 Trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn TPHCM, chia sẻ hàng ngày di chuyển trên tuyến xe buýt 19 (Bến Thành - Khu chế xuất Linh Trung - Đại học Quốc gia), nhiều lúc đứng đón tại các trạm chờ hơn 30 phút do tình trạng bỏ trạm của tài xế. Cùng cảnh ngộ, bà Hoàng Thị Khánh, Chủ tịch Hội Bảo trợ người khuyết tật và trẻ mồ côi TPHCM, chia sẻ tình trạng phân biệt đối xử trên một số tuyến xe buýt vẫn còn, nhất là đối với người khuyết tật, người già, người có vé miễn, giảm. Tại các trạm chờ không có bảng chỉ dẫn hay hệ thống loa phát thanh, việc bố trí cách xa điểm đón đã gây nhiều khó khăn cho người tàn tật.

Đề cập đến thực trạng trên, ông Nguyễn Ngọc Giao, Phó Phòng quản lý vận tải Sở GTVT TPHCM, thừa nhận dù đã đẩy mạnh đầu tư và thay mới phương tiện cũng như chấn chỉnh thái độ, cung cách phục vụ của tài xế và nhân viên nhà xe, nhưng tình hình vẫn chưa được cải thiện nhiều. Bên cạnh đó, nhiều xe xuống cấp, tình trạng mất chuyến, xe bỏ trạm… tái diễn thường xuyên. Nhiều nhân viên, tài xế thiếu nhã nhặn, phân biệt đối xử với khách, đã khiến người dân ác cảm và quay lưng lại với loại hình VTHKCC. Hiện nay, trong tổng số hơn 3.000 xe buýt đang hoạt động có khoảng 15% xe chưa đạt yêu cầu về chất lượng; hơn 10% xe thiếu an toàn khi di chuyển; tình trạng phóng nhanh vượt ẩu, giành đường, vượt đèn đỏ… diễn ra hàng ngày; mô hình tuyến xe buýt trùng lắp nên hoạt động kém hiệu quả. Bên cạnh đó, các tuyến đường chưa có làn đường ưu tiên cho xe buýt, vận tốc lữ hành xe thấp, trong giờ cao điểm chỉ đạt 14km/h… cũng là những nguyên nhân khiến hiệu quả VTHKCC sụt giảm hàng năm.

Đánh giá chỉ số hài lòng dịch vụ xe buýt của Viện Nghiên cứu phát triển và Cục Thống kê TPHCM, cho thấy có đến gần 66% số người đi xe buýt cho rằng thường xuyên hoặc thỉnh thoảng xe chạy với tốc độ quá nhanh và vượt ẩu, chưa an toàn; hơn 50% ý kiến nhận định xe buýt không dừng hẳn và không dừng sát lề đường đón khách; 41% ý kiến về việc xe bỏ trạm, không đón khách; hơn 11% ý kiến phản ánh nhân viên có thái độ hách dịch, khó chịu.

Cần giải pháp đột phá

Theo thông tin từ Sở GTVT, TPHCM hiện có 107 tuyến xe buýt có trợ giá, có tới 91 tuyến có khối lượng vận chuyển giảm. Theo đó, 6 tháng đầu năm 2016, khối lượng VTHKCC đạt hơn 268 triệu lượt khách, giảm 1,85% so với cùng kỳ năm 2015, chỉ đạt 43% so với kế hoạch năm 2016 (620 triệu lượt khách). Trong đó, khối lượng xe buýt không trợ giá hơn 30 triệu lượt khách, giảm gần 11% so với cùng kỳ năm 2015; có trợ giá hơn 116 triệu lượt khách, giảm gần 10% so với cùng kỳ năm 2015, bằng 37% kế hoạch năm 2016; khối lượng taxi đạt hơn 121 triệu lượt khách. Liên quan đến xe buýt có trợ giá, 6 tháng đầu năm 2016, khối lượng xe buýt phổ thông có trợ giá đạt 107 triệu lượt khách, giảm hơn 12% so với cùng kỳ năm 2015, xấp xỉ 36% kế hoạch năm 2016. Theo ông Nguyễn Ngọc Giao, với thực trạng này năm 2016 ngành VTHKCC sẽ không đạt chỉ tiêu. Xe buýt có trợ giá đạt hết hiệu suất cũng chỉ đạt 240 triệu lượt khách, trong khi chỉ tiêu cả năm 295 triệu lượt khách. Chưa kể, 6 tháng cuối năm vướng vào 2 tháng nghỉ hè, nếu khai thác tối đa cũng chỉ đạt 120 triệu lượt khách. Như vậy, cả năm 2016 loại hình xe buýt có trợ giá đạt khối lượng cao nhất cũng chỉ 227 triệu lượt khách, còn thiếu 68 triệu lượt khách mới đạt mục tiêu.

Tiêu cả ngàn tỷ vẫn giật lùi ảnh 1

Hệ thống xe buýt tại TPHCM đang xuống cấp.

Theo thống kê của Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM, năm 2002 tổng số tiền trợ giá cho VTHKCC hơn 39 tỷ đồng, đến năm 2010 con số này tăng lên 730 tỷ đồng và nay đã vọt lên hơn 1.100 tỷ đồng (chưa bao gồm phần dự phòng phí dành cho công tác thay xe, mở tuyến xe buýt mới, tăng cự ly do điều chỉnh lộ trình). Đây là con số tiền lớn trong hoàn cảnh nguồn ngân sách ngày càng hạn hẹp. TS. Phạm Sanh, nguyên giảng viên Đại học Bách khoa TPHCM, băn khoăn ngành GTVT giải thích ra sao về điều này? Hiệu quả mang lại ở đâu? Các cơ quan chức năng lẫn đơn vị vận tải đã làm tốt vai trò quản lý và sử dụng hiệu quả tiền ngân sách? Sự phối hợp giữa sở, ngành liên quan tốt chưa?...

Về các giải pháp khắc phục những tồn tại trên, ông Lê Hoàng Minh, Phó Giám đốc Sở GTVT, cho biết trước mắt sẽ tăng cường bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ thường xuyên cho nhân viên và lái xe; rút ngắn thời gian làm thủ tục cho các đơn vị vận tải để đẩy nhanh đổi mới phương tiện, đưa vào sử dụng xe buýt nhiên liệu sạch. Bên cạnh đó, điều chỉnh lộ trình hợp lý, xây dựng nhà chờ đúng khoảng cách và gần các điểm công cộng có đông người đi lại; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, các thiết bị giám sát hành trình, hệ thống camera nhằm quản lý nhà xe tốt hơn… “Trong những tháng còn lại, Phòng Quản lý vận tải sẽ phối hợp với Trung tâm Quản lý và điều hành VTHKCC triển khai những giải pháp căn cơ nhằm lấy lại lượng khách, như đổi mới phương tiện, thay đổi thái độ, cung cách phục vụ” - ông Minh nói.

Tuấn Minh

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Đường liên cảng Cái Mép - Thị Vải thi công chậm tiến độ và mới được kết nối tới chân công trình Cảng CMH. Ảnh: Minh Tuấn

Vừa thanh tra toàn diện, vừa thu hồi dự án?

(ĐTTCO) - Sau khi ĐTTC có bài phản ánh “Dự án Cảng Tổng hợp-Container Cái Mép Hạ: Nhiều dấu hiệu khuất tất”, ngày 8-12-2017, phóng viên ĐTTC đã liên hệ lãnh đạo tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu để làm rõ những khiếu nại của chủ đầu tư về việc tỉnh thu hồi dự án trái pháp luật và những bất cập, khó khăn, vướng mắc trong suốt quá trình thực hiện dự án.
 

Dự án - đầu tư

Được chia nhà vì pháp luật công nhận là vợ chồng

(ĐTTCO) - Hỏi: - Chúng tôi sống chung như vợ chồng với nhau từ năm 1980 nhưng không đăng ký kết hôn. Năm 2000, chồng tôi đứng tên mua một căn nhà. Do mâu thuẫn nên chúng tôi muốn ly hôn. Xin hỏi, khi ly hôn, tôi có được phân chia căn nhà đó hay không?

Quy hoạch - Đô thị

KOICA hỗ trợ lập nghiên cứu khả thi tuyến đường sắt đô thị số 8 Hà Nội

(ĐTTCO) - Cơ quan Hợp tác quốc tế Hàn Quốc (KOICA) tại Việt Nam vừa thông báo chính thức bố trí khoản viện trợ không hoàn lại trị giá 4 triệu USD để thực hiện dự án hỗ trợ kỹ thuật nghiên cưu tiền khả thi xây dựng tuyến đường sắt đô thị (ĐSĐT) số 8 đoạn Mai Dịch - Vành đai 3 - Lĩnh Nam - Dương Xá, thành phố Hà Nội.

Tư vấn

Điều kiện, thủ tục người nước ngoài mua nhà ở Việt Nam

(ĐTTCO) - Hỏi: - Tôi có một người bạn là người nước ngoài, có nhu cầu mua nhà ở Việt Nam. Xin hỏi là điều kiện, thủ tục người nước ngoài được mua nhà ở tại Việt Nam như thế nào? Và các loại thuế phải chịu khi mua nhà cụ thể ra sao?